"Tính hay e sợ và dao động sẽ cản trở nhà đầu tư thành công. Kinh nghiệm cá»§a tôi là cắt giảm thua lá»— càng sá»›m càng tốt và không kinh doanh cổ phiếu vào thá»i kỳ suy thoái cá»§a thị trưá»ng", Bill O’Neil – nhà kinh doanh thành công cá»§a Mỹ chia sẻ bí quyết cá»§a mình.
Trước khi sáng láºp tá» Investor’s Business Daily năm 1984, Bill O’Neil Ä‘ã có 25 năm kinh nghiệm trên thị trưá»ng vá»›i tư cách là nhà đầu tư cá nhân, nhà môi giá»›i chứng khoán, nhà tư vấn đầu tư và chá»§ má»™t công ty nghiên cứu và môi giá»›i chứng khoán có phần lá»›n khách hàng là các nhà đầu tư tổ chức.
Ông bắt đầu sá»± nghiệp năm 22 tuổi, ngay sau khi tốt nghiệp đại há»c, láºp gia Ä‘ình, gia nháºp lá»±c lượng không quân và quan tâm tá»›i tương lai tài chính cá»§a mình. Ông mua cổ phiếu đầu tiên bằng tất cả số tiá»n ông có lúc Ä‘ó là 500 Ä‘ô la. Ông cÅ©ng bắt đầu Ä‘á»c các sách viết vá» thị trưá»ng chứng khoán. Theo Bill O’Neil, tác phẩm hay nhất ông từng Ä‘á»c là Battle for Investment Survival – Cuá»™c chiến để sống sót trong đầu tư cá»§a Gerald Loeb. Chúng ta sẽ bắt đầu câu chuyện vá»›i ông vá» ná»™i dung cuốn sách "24 bài há»c sống còn để đầu tư thành công trên thị trưá»ng chứng khoán", do Công ty Alpha Books phát hành.
– Theo ông, Ä‘âu là thá»i Ä‘iểm tốt để đầu tư?
– Bất kỳ thá»i Ä‘iểm nào cÅ©ng là thá»i Ä‘iểm tốt để đầu tư. Hầu hết má»i ngưá»i phải mất khoảng 2 năm để thá»±c sá»± hiểu và biết cách đầu tư thành công. Vì váºy, sá»± khởi đầu là rất quan trá»ng để hiểu biết biến động thị trưá»ng. Bạn không nên đợi đến khi có má»™t công việc hoàn hảo hay ở má»™t độ tuổi nhất định nào Ä‘ó rồi má»›i bắt đầu đầu tư. Bạn sẽ nháºn thấy rằng, chỉ vá»›i má»™t chút can đảm, sá»± chuẩn bị và lòng quyết tâm thì đầu tư là việc Ä‘áng làm.
– Những bước đầu tiên để tiến hành đầu tư là gì?
– Bạn hãy mở má»™t tài khoản tại má»™t công ty môi giá»›i. Äiá»u này rất đơn giản, giống như mở tài khoản ở ngân hàng, chỉ cần Ä‘iá»n vào má»™t vài mẫu đơn là đủ. Äừng ngại đặt câu há»i nếu chưa hiểu rõ má»™t vấn đỠnào Ä‘ó. Trước tiên, quyết định xem bạn sẽ lá»±a chá»n dịch vụ môi giá»›i trá»n gói hay dịch vụ giá hạ. Nếu bạn là nhà đầu tư má»›i, dịch vụ môi giá»›i trá»n gói sẽ giúp bạn há»c há»i được nhiá»u, vì bạn sẽ có được má»™t nhà môi giá»›i chứng khoán có khả năng giải Ä‘áp thắc mắc cá»§a bạn.
Tuy nhiên, bạn cần biết không phải tất cả những nhà môi giá»›i chứng khoán Ä‘á»u thành công trên thị trưá»ng. Vì váºy, lá»±a chá»n Ä‘úng nhà môi giá»›i là rất quan trá»ng. Tôi khuyên bạn nên nói chuyện vá»›i ngưá»i quản lý. Hãy cho há» biết bạn quan tâm đến việc mở má»™t tài khoản nhưng muốn tìm kiếm những nhà môi giá»›i có thể kiếm được lợi nhuáºn cho bản thân cÅ©ng như cho khách hàng cá»§a há».
Tìm hiểu nhà môi giá»›i chứng khoán mà bạn định lá»±a chá»n: Trình độ cá»§a há» thế nào, há» theo dịch vụ gì, há» thu tháºp thông tin ở Ä‘âu và chiến lược đầu tư cá»§a há» là gì. Quan trá»ng là bạn phải biết nguồn thông tin cá»§a há» có chất lượng cao hay không. Há» có đặt mua tá» Investor’s Business Daily không? Tương tá»±, há» có thúc đẩy các sản phẩm má»›i cá»§a công ty há», hay có thá»±c sá»± quan tâm đến việc sản phẩm nào phù hợp vá»›i bạn không? Bạn phải chắc chắn mình Ä‘ang có má»™t đại diện tốt nhất. Nếu chá»n má»™t nhà môi giá»›i giá hạ, tôi sẽ không chá»n ngưá»i nào có tiá»n hoa hồng (khoản tiá»n tính trên má»—i giao dịch) thấp nhất. Bạn cần có dịch vụ và chất lượng từ má»™t công ty có khả năng tồn tại lâu dài.
– Có nên mở các loại tài khoản khác nhau không?
– Trước tiên, tôi khuyên bạn nên mở má»™t tài khoản tiá»n mặt, rồi má»™t vài năm sau, khi Ä‘ã tích lÅ©y được nhiá»u kinh nghiệm, hãy xem xét đến việc mở má»™t tài khoản ký quỹ cho phép bạn vay tiá»n từ công ty chứng khoán.
– Bước tiếp theo, nhà đầu tư nên làm gì?
– Hãy dành ít nhất má»™t vài giá» má»—i tuần để theo dõi những khoản đầu tư và tình hình thị trưá»ng. Äồng thá»i, cÅ©ng cần tháºn trá»ng khi nghe ý kiến hay lá»i khuyên cá»§a ngưá»i khác. Äa số Ä‘ó chỉ là những quan Ä‘iểm cá nhân và thưá»ng không chính xác.
Bạn nên đăng ký má»™t lá»›p há»c để biết cách Ä‘á»c biểu đồ bởi biểu đồ phản ánh thá»±c tế thị trưá»ng chứ không phải các quan Ä‘iểm cá nhân.
– Nhà đầu tư nên tránh những loại hình đầu tư nào?
– Là nhà đầu tư má»›i, bạn nên tránh các lÄ©nh vá»±c mang tính đầu cÆ¡, như các cổ phiếu giá thấp, giao dịch kỳ hạn, quyá»n chá»n mua hoặc bán cổ phiếu, và các cổ phiếu nước ngoài vì chúng có rá»§i ro cao và thưá»ng biến động.
Vá»›i các cổ phiếu giá thấp, bạn sẽ chỉ nháºn được lợi nhuáºn bằng số tiá»n bạn bá» ra. Tôi thà mua 50 cổ phiếu mà má»—i cổ phiếu có giá 60 Ä‘ôla hÆ¡n là 300 cổ phiếu chỉ có giá 10 Ä‘ôla má»™t cổ phiếu. Các nhà đầu tư tổ chức thưá»ng đầu tư hàng triệu Ä‘ôla vào cổ phiếu có giá 60 Ä‘ôla, và hầu hết sẽ tránh xa các cổ phiếu giá thấp. Các tổ chức lá»›n như quỹ tương há»—, quỹ hưu trí và ngân hàng thá»±c hiện phần lá»›n các giao dịch trên thị trưá»ng và tác động Ä‘áng kể đến giá cổ phiếu.
Bạn Ä‘ang đầu tư nhiá»u tiá»n. Bạn muốn đầu tư tiá»n vào những công ty tốt nhất, chứ không phải rẻ nhất. Hầu hết những công ty lá»›n thưá»ng có giá cổ phiếu dao động trong khoảng từ 15 Ä‘ôla đến 150 Ä‘ôla.
– Theo ông, cần bao nhiêu tiá»n để bắt đầu đầu tư?
– Bạn chỉ cần từ 500 đến 1.000 Ä‘ôla để bắt đầu, và có thể tiết kiệm tiá»n để bổ sung vào tài khoản đầu tư. Quan trá»ng là việc khởi đầu và há»c há»i kinh nghiệm. Quản lý danh mục đầu tư ảo không giống như đầu tư tiá»n vào cuá»™c chiến thá»±c sá»± trên thị trưá»ng.
Có câu chuyện vá» má»™t thương gia lá»›n tuổi chuẩn bị tham gia vào má»™t vụ đấu súng. Ông ta khoác lác rằng mình là má»™t tay thiện xạ và có thể bắn trúng chân đế cá»§a má»™t chiếc ly rượu ở khoảng cách 100 thước. Ngưá»i bạn cá»§a ông nháºn xét: “Äúng rồi, nhưng ông có thể làm Ä‘iá»u Ä‘ó vá»›i má»™t khẩu súng ngắn Ä‘ã nạp đạn chÄ©a thẳng vào tim mình không?” Kinh doanh ảo không Ä‘em lại cho bạn cảm giác hy vá»ng, lo sợ, phấn khích và tham lam – thưá»ng gắn liá»n vá»›i các quyết định đầu tư khi bạn chịu nhiá»u áp lá»±c từ khoản tiá»n bạn rất khó khăn má»›i kiếm được.
– Nên sở hữu bao nhiêu cổ phiếu là hợp lý?
– Nếu bạn có 5.000 Ä‘ôla hoặc ít hÆ¡n, bạn chỉ nên sở hữu 2 cổ phiếu. Nếu bạn có 10 nghìn Ä‘ôla thì sở hữu từ 2 đến 3 cổ phiếu là thích hợp. Vá»›i 25 nghìn Ä‘ôla, nên là 3 hoặc 4, vá»›i 50 nghìn Ä‘ôla, là 4 hoặc 5, và vá»›i 100 nghìn Ä‘ôla trở lên, bạn nên sở hữu 5 hoặc 6 cổ phiếu. Không có lý do gì để bạn sở hữu hÆ¡n 20 loại cổ phiếu. ÄÆ¡n giản là vì bạn không thể biết tất cả những thông tin cần thiết vá» các loại cổ phiếu. Và như váºy, bạn sẽ làm giảm hiệu quả đầu tư.
Vá»›i các nhà đầu tư cá nhân, để thu được lợi nhuáºn, nên mua cổ phiếu cá»§a các công ty tốt nhất trong lÄ©nh vá»±c cá»§a chúng, sau Ä‘ó giá»›i hạn danh mục đầu tư và táºp trung theo dõi cẩn tháºn. Tôi không tin vào nguyên tắc Ä‘a dạng hóa danh mục đầu tư, hay cố gắng giảm thiểu rá»§i ro bằng cách rải vốn vào nhiá»u cổ phiếu hoặc nhiá»u hình thức đầu tư khác nhau.
Cuối cùng, William J. O’Neil rút ra 5 kết luáºn. Thứ nhất khi bắt đầu đầu tư, cân nhắc khi chá»n dịch vụ môi giá»›i trá»n gói hoặc dịch vụ môi giá»›i giá hạ. Nếu bạn thuê má»™t nhà môi giá»›i, hãy chắc chắn ngưá»i Ä‘ó làm việc hiệu quả. Thứ hai, là nhà đầu tư má»›i, bạn nên mở má»™t tài khoản tiá»n mặt, chưa nên mở tài khoản ký quỹ. Thứ ba chỉ cần từ 500 đến 1.000 Ä‘ôla để bắt đầu đầu tư. Kinh nghiệm sẽ là ngưá»i thầy tuyệt vá»i. Thứ tư, hãy tránh những loại hình đầu tư không ổn định, như giao dịch kỳ hạn, quyá»n chá»n mua hay bán cổ phiếu, cổ phiếu nước ngoài. Cuối cùng, hãy táºp trung vào má»™t số ít cổ phiếu chất lượng cao. Không cần thiết phải sở hữu trên 20 cổ phiếu.
(Theo Alpha Books)