Dù bạn có muốn hay không thì các cuá»™c tranh luáºn vẫn là má»™t phần tất yếu trong kinh doanh. Nhưng để luôn chiến thắng trong các cuá»™c tranh luáºn và phát huy tính tích cá»±c cá»§a chúng, bạn hãy nắm vững những bí quyết quan trá»ng mà tạp chí Nhà quản trị giá»›i thiệu dưới Ä‘ây:
Trong giao tiếp Ä‘ôi khi không tránh khá»i những cuá»™c tranh luáºn, thưá»ng là do cái tôi cá»§a má»i ngưá»i quá lá»›n và háºu quả cá»§a các cuá»™c tranh luáºn này là làm mất thá»i gian, tháºm chí còn làm sứt mẻ tình cảm. Tuy nhiên Ä‘ôi lúc các cuá»™c tranh luáºn cÅ©ng Ä‘em lại lợi ích nào Ä‘ó, chẳng hạn tăng cưá»ng khả năng thăng tiến hoặc sá»± phát triển vá» mặt tinh thần cá nhân bạn.
Cách tốt nhất để tránh má»™t cuá»™c tranh luáºn là đừng để nó xảy ra. Tuy nhiên Ä‘iá»u này là rất khó, và nếu bạn thưá»ng xuyên né tránh các cuá»™c tranh luáºn thì má»i ngưá»i có thể cho rằng bạn yếu kém vá» năng lá»±c và không dám tin vào những giá trị cá»§a riêng mình đồng thá»i không có quan Ä‘iểm riêng vì thế hãy lá»±a chá»n và tham gia các cuá»™c tranh luáºn mà bạn cho là thá»±c sá»± có ích. Hãy phát huy tối Ä‘a năng lá»±c cá»§a bạn sao cho cuá»™c tranh luáºn sẽ không rÆ¡i vào má»™t cuá»™c kịch chiến không có kết quả.
1. Tôn trá»ng ý kiến cá»§a ngưá»i khác
Má»—i ngưá»i có những niá»m tin khác nhau, và bạn đừng bao giá» coi thưá»ng niá»m tin cá»§a những ngưá»i bất đồng ý kiến vá»›i bạn. Äừng bao giá» vá»™i quy kết há» là sai, cho dù nếu trên thá»±c tế có Ä‘úng là như váºy Ä‘i chăng nữa. Bạn cần nhá»› rằng bạn không phải là ngưá»i canh gác cho khẩu hiệu "Tất cả những gì tôi biết là Ä‘úng". Bạn cÅ©ng có thể là ngưá»i có những nháºn xét chưa Ä‘úng lắm chứ.
2. Äặt mình vào hoàn cảnh ngưá»i khác
Bạn sẽ cảm thấy thế nào nếu kẻ khác ném những luáºn Ä‘iệu hắn ta khăng khăng cho là Ä‘úng vào mặt mình? Bạn nên bình tÄ©nh diá»…n đạt sá»± không thống nhất cá»§a bạn má»™t cách nhẹ nhàng, và nhấn mạnh rằng ý kiến cá»§a bạn xuất phát từ những góc độ khác vá»›i há».
3. Thừa nháºn sai lầm
Ngay từ khi bạn nháºn ra sai lầm, đừng chần chừ má»™t phút nào mà hãy thừa nháºn sai lầm cá»§a mình ngay láºp tức. Bạn sẽ thấy ngay hiệu quả cá»§a sá»± thẳng thắn dám nháºn sai lầm cá»§a mình ngay tức thì: Ngưá»i kia không chỉ tôn trá»ng bạn hÆ¡n hẳn mà còn rất coi trá»ng ý kiến cá»§a bạn hÆ¡n trong tất cả các lần tranh luáºn sau. HÆ¡n nữa, đối phương cÅ©ng sẽ nghÄ© rằng vá» sau này, nếu anh ta sai lầm thì bạn cÅ©ng sẽ rất dá»… dàng chấp nháºn Ä‘iá»u Ä‘ó và bá» qua cho anh ta. Má»i ngưá»i thưá»ng có những so sánh liên tưởng kiểu như váºy, và ai cÅ©ng thích những ngưá»i hùng rá»™ng lượng.
4. Khởi động má»™t cách nhẹ nhàng
Tất cả những cuá»™c tranh luáºn bắt đầu từ khi má»™t ngưá»i đưa ra những Ä‘òi há»i vá» ngưá»i khác, chẳng hạn như ông chá»§ yêu cầu nhân viên phải làm má»™t nhiệm vụ gì Ä‘ó theo cách cá»§a ông ta mà ngưá»i nhân viên này lại cho rằng Ä‘iá»u Ä‘ó phương hại đến lợi ích cá»§a mình. Vì thế khi mở đầu má»™t cuá»™c tranh luáºn bằng giá»ng Ä‘iệu nhẹ nhàng, Ä‘iá»m tÄ©nh và tá»± kiểm soát được giá»ng nói, bạn sẽ khiến đối phương không cảm thấy bị tấn công để há» vẫn cảm thấy thoải mái. Má»i ngưá»i Ä‘á»u có bản năng tá»± vệ, vì thế nếu bạn bắt đầu cuá»™c tranh luáºn má»™t cách gay gắt thì chỉ càng làm cho bản năng tá»± vệ cá»§a hỠđược tăng cưá»ng mạnh hÆ¡n mà thôi. Sá»± duyên dáng và nhẹ nhàng sẽ làm cho đối phương cảm thấy không thể sá» dụng thái độ căng thẳng và công kích vá»›i bạn.
5. Hãy dẫn dắt đối phương đồng ý vá»›i má»™t trong các quan Ä‘iểm cá»§a bạn
Cho dù chá»§ đỠđó là gì Ä‘i chăng nữa hay nó có nhá» nhặt đến Ä‘âu, hãy cố gắng tìm ra má»™t quan Ä‘iểm cá»§a bạn. Äây là má»™t kỹ năng nhá» nhưng cá»±c kỳ hiệu nghiệm. Mục tiêu cá»§a nó là làm cho đối phương thay đổi quan Ä‘iểm rằng bạn là đối thá»§ cá»§a anh ta, và vì thế bạn cần anh ta nhẩy vào chung chiến hào cá»§a mình. Bằng cách đồng ý vá»›i bạn, ngay cả vá»›i những sá»± tháºt hiển nhiên như giá cá»§a má»™t loại xe ô tô nào Ä‘ó Ä‘ang bị định giá quá cao chẳng hạn, bạn sẽ Ä‘em lại cho đối phương cảm giác rằng cả bạn và anh ta Ä‘á»u có thể có những suy nghÄ© giống nhau. Äây là má»™t kỹ thuáºt mang tính tâm lý và thưá»ng được những nhà tiếp thị từ xa váºn dụng thưá»ng xuyên. Nếu nó là kỹ năng Ä‘em lại miếng cÆ¡m manh áo cho há» thì cá»› gì bạn không táºn dụng ưu Ä‘iểm cá»§a nó chứ?
6. Hãy để há» có cÆ¡ há»™i lên tiếng
Trong má»™t cuá»™c tranh luáºn, hãy cố gắng lắng nghe. Làm sao mà bạn có thể chiến thắng nếu bạn cứ thao thao bất tuyệt và không cho ngưá»i khác cÆ¡ há»™i được diá»…n đạt quan Ä‘iểm cá»§a mình và được chia sẻ. Bạn hãy cố gắng nói nhiá»u hÆ¡n má»™t chút. Như váºy là bạn Ä‘ã cho há» má»™t ân huệ, và há» sẽ cảm kích vá» cái sá»± “rá»™ng lượng” này cá»§a bạn. Äiá»u này giống như là bạn hẹn gặp má»™t ngưá»i phụ nữ, sau Ä‘ó để cho cô ta thao thao bất tuyệt liên tục trong 2 giá» liá»n còn bạn chỉ chăm chú lắng nghe và gáºt đầu tán thưởng. Kết quả là gì nhỉ? Kết thúc cuá»™c hẹn, cô ta sẽ đứng lên và ca ngợi bạn hết lá»i đồng thá»i cảm Æ¡n bạn vì thá»i gian tuyá»t vá»i vừa rồi. Chuyện tương tá»± cÅ©ng sẽ diá»…n ra trong má»™t cuá»™c tranh luáºn. Thêm vào Ä‘ó, khi há» càng nói nhiá»u thì há» càng có nhiá»u sÆ¡ hở. Vì thế hãy lắng nghe, hãy tìm ra sá»± thá»±c trong những tranh luáºn và đưa ra quan Ä‘iểm thuyết phục cá»§a mình.
7. Äó không phải là ý kiến cá»§a bạn mà là cá»§a má»i ngưá»i
Äây là má»™t trong những kỹ năng cá»±c kỳ hiệu nghiệm. Äể dẫn dắt má»™t cuá»™c tranh luáºn, bạn hãy tìm cách đưa đẩy cuá»™c đối thoại sao cho đối phương cá»§a bạn sẽ cảm thấy rằng những Ä‘iá»u mà bạn muốn há» làm chính là ý tưởng cá»§a há» chứ không phải sá»± áp đặt cá»§a bạn. Có thể bạn sẽ phải hy sinh là khi công việc hoàn tất thì ngưá»i Ä‘ó sẽ nghÄ© rằng Ä‘ó là do ý tưởng cá»§a anh ta Ä‘úng. Tuy nhiên Ä‘ây chỉ là má»™t sá»± Ä‘ánh đổi nhá» bé vá»›i cái mà bạn đạt được là sá»± hoàn tất công việc và sá»± tâm phục khẩu phục cá»§a đối phương. Äó má»›i chính là Ä‘iá»u cốt yếu nhất. Äể đạt được Ä‘iá»u này, bạn hãy nuôi dưỡng cho cuá»™c tranh luáºn tiến dần đến má»™t kết quả tất yếu. Sau Ä‘ó, bạn hãy để cho đối phương tá»± rÆ¡i vào tráºn địa bạn sắp đặt, hãy đưa ra kết luáºn trên cÆ¡ sở các ý tưởng cá»§a há».
8. Hãy là ngưá»i cởi mở và chân thành
Bạn không những phải hiểu rằng má»i ngưá»i có những quan Ä‘iểm khác nhau mà bạn cần phải Ä‘i xa hÆ¡n bằng cách cố gắng hiểu nguyên nhân dẫn đến những thái độ này. Vì thế hãy chân thành há»i má»i ngưá»i để hiểu rõ vì sao há» có những quan Ä‘iểm như váºy? Vì tất cả má»i ngưá»i chúng ta Ä‘á»u có thể mắc sai lầm nên bạn cÅ©ng cần rá»™ng lượng cho rằng đối phương sai lầm là Ä‘iá»u đương nhiên. Hãy hiểu rõ há» và từ Ä‘ó đỠxuất quan Ä‘iểm cá»§a mình.
9. Cảm thông vá»›i những mong muốn cá»§a đối phương
Hãy luôn nhá»› rằng trong lúc bạn mong muốn má»™t Ä‘iá»u gì Ä‘ó từ phía đối phương thì đối phương cÅ©ng có những mong muốn tương tá»± bạn. Má»i ngưá»i Ä‘á»u có những mong muốn cá»§a riêng mình. HỠđến công sở để có đồng lương,hỠđến câu lạc bá»™ táºp thể dục để trở thành hấp dẫn hÆ¡n; ai cÅ©ng có kế hoạch thá»±c hiện các mong muốn cá»§a mình. Nháºn ra Ä‘iá»u này, bạn có thể đưa nó vào cuá»™c tranh luáºn. Hãy Ä‘i tá»›i Ä‘iểm tranh luáºn rằng có những khả năng sẽ có lợi cho cả hai Ä‘em lại tình thế thắng – thắng cho cả hai chứ không phải thắng thua, tức nhất định phải có kẻ thua ngưá»i thắng. Hãy tìm cách chứng minh rằng nếu làm theo cách cá»§a bạn, cả hai sẽ cùng có lợi.
10. Hãy thẳng thắn
Bởi vì ngưá»i ta Ä‘ã chứng minh rằng những kẻ lạnh lùng nhất cÅ©ng có tâm tư riêng cá»§a mình. Vì thế hãy đưa ra các lý do vỠđạo đức và nhân bản khi lý giải quan Ä‘iểm cá»§a mình. Ai cÅ©ng có lòng hướng thiện cá»§a mình và không ai muốn làm những Ä‘iá»u phi đạo đức cả. Chẳng hạn nếu bạn là nhà quản trị, khi thương lượng giảm lương cá»§a má»™t ngưá»i hãy lưu ý rằng Ä‘iá»u này là bạn không mong muốn nhưng tình hình công ty Ä‘ang khó khăn và sá»± giảm lương cá»§a má»™t ngưá»i có thể giúp cho công ty không thể sa thải thêm nhiá»u ngưá»i khác kể cả những ngưá»i có hoàn cảnh khó khăn. Ai mà chẳng muốn giúp đỡ ngưá»i khác cÆ¡ chứ bạn có đồng ý không nào?
11. Thiết láºp các luáºn cứ vững chắc
Hãy cá»§ng cố các láºp luáºn cá»§a bạn, đưa vào các con số và sá»± kiện để tăng tính thuyết phục. ÄÆ°a ra các ví dụ cụ thể và thá»±c tiá»…n để minh hoạ cho quan Ä‘iển cá»§a bạn. Nếu bản thân láºp luáºn bạn vá» má»™t khoa há»c là hợp lý và Ä‘úng đắn thì chắc là má»i ngưá»i chẳng ai muốn phản đối. Hãy cố gắng sá» dụng các minh hoạ nhìn thấy được vì chúng thưá»ng là thứ mà không ai có thể phản bác.
12. ÄÆ°a ra các thách thức
Vá» mặt di truyá»n nam giá»›i thưá»ng tá»± kiêu và không muốn ngưá»i khác nói vá»›i mình rằng có những Ä‘iá»u há» không thể làm được. Há» lúc nào cÅ©ng mong muốn chứng minh tính cách Ä‘àn ông cá»§a há» bằng cách này vì thế hãy biết cách kích thích há» tá»± nói vá» mình. Chẳng hạn có thể nói thế này: “Má»i ngưá»i ở phòng bên nói là cáºu có thể tăng doanh số lên chừng 25%. Tuy nhiên cá nhân tôi thì tôi thấy khó có thể như váºy, nhưng không hiểu cáºu nghÄ© sao”. Thế rồi bạn chỉ việc ngồi Ä‘ó và nghe đối phương hăng say diá»…n giải kế hoạch cá»§a mình. Äiá»u cần lưu ý là hãy tìm cách thá»±c hiện Ä‘iá»u này khéo léo, tránh gây nghi ngá».
13. Hãy tá» ra lạnh nhạt
Má»™t cuá»™c tranh luáºn thưá»ng làm nóng lên bầu không khí đối thoại. Má»™t số cuá»™c tranh luáºn thưá»ng nảy sinh các xúc cảm không thể kìm nén và các xúc cảm này sẽ dá»… dàng bị bá»™c lá»™. Vì thế, bạn hãy cố gắng giữ vững sá»± bình tâm và không để cho cảm xúc lấn át các luáºn Ä‘iểm cá»§a mình. Bạn có thể tá» ra cứng rắn và kiên quyết trong quan Ä‘iểm cá»§a mình, nhưng hãy cố uốn lưỡi vài lần trước khi nói. Trò chÆ¡i này giúp bạn kiểm soát các cảm xúc, không để chúng bùng phát ra cùng vá»›i cuá»™c tranh luáºn. Hãy tá» ra là ngưá»i chuyên nghiệp và bám vào sá»± kiện và con số chứ không phải cảm xúc và đối phương sẽ phục bạn ngay.
14. Hãy biết dừng lại Ä‘úng lúc
Äây là Ä‘iểm cuối cùng mà bạn cần chú ý, khi Ä‘ã cảm thấy đạt được mục Ä‘ích hoặc khi nháºn cuá»™c tranh luáºn bắt đầu vô bổ và Ä‘i quá xa làm sứt mẻ các quan hệ khác, hãy khôn ngoan là ngưá»i chá»§ động chấm dứt cuá»™c tranh luáºn này. Song biết cách dừng lại Ä‘úng lúc là Ä‘iá»u những ngưá»i khôn ngoan cần phải há»c và nắm vững. Äây là 14 bí quyết quan trá»ng giúp bạn chiến thắng trong các cuá»™c tranh luáºn. Hãy biến các cuá»™c tranh luáºn thành những cuá»™c trao đổi thú vị, có tinh thần xây dá»±ng, giúp các bên hiểu nhau hÆ¡n và cùng nhau thá»±c hiện những mục tiêu chung.
Nắm vững 14 bí quyết quan trá»ng trong các cuá»™c tranh luáºn, bạn sẽ gạt ra ngoài những bất đồng, xây dá»±ng niá»m tin trên cÆ¡ sở hiểu biết lẫn nhau và cùng hướng tá»›i mục tiêu kinh doanh chung.