Sứ mệnh cá»§a bạn là gì? Tầm nhìn chiến lược cá»§a bạn là gì? Các giá trị bạn đỠcao trong kinh doanh là gì? Các nhà lãnh đạo, hÆ¡n ai hết sẽ là ngưá»i phải trả lá»i những câu há»i nà y má»™t cách rõ rà ng, chÃnh xác nhất. Sứ mệnh, tầm nhìn và các giá trị có thể được xem như ba viên gạch đầu tiên đặt ná»n móng cho việc xây dá»±ng má»™t cÆ¡ cấu hoạt động hiệu quả trong công ty.
Sứ mệnh
Sứ mệnh cá»§a bạn có phải là “kiếm ra được nhiá»u tiá»n†, “Là m hà i lòng khách hà ng†hay “Thay đổi thế giá»›i nà y!â€? Sứ mệnh cá»§a công ty là má»™t lá»i tuyên bố vá» mục Ä‘Ãch hay lý do khiến công ty đó tồn tại. Sứ mệnh sẽ hướng sá»± táºp trung, truyá»n cảm hứng cho các nhân viên và là tiêu chuẩn đánh giá sá»± lá»±a chá»n chiến lược. Sau đây là má»™t và i so sánh thú vị vá» cách nhìn nháºn chiến lược khác nhau trong má»™t số tổ chức, công ty.
Sở cảnh sát:
“Sứ mệnh cá»§a chúng tôi là ngăn chặn tá»™i ácâ€, “Sứ mệnh cá»§a chúng tôi là thá»±c thi luáºt phápâ€. Nếu như sứ mệnh cá»§a tổ chức nà y là “ngăn chặn tá»™i ácâ€, chắc chắn há» sẽ triển khai và thá»±c hiện các chương trình giáo dục. Những cố gắng cá»§a há» sẽ táºp trung và o việc giúp đỡ má»i ngưá»i có được sá»± hiểu biết và váºn dụng các kỹ năng cần thiết để kiá»m chế xung đột, kiểm soát stress và hiểu rõ các quy định cá»§a pháp luáºt. Trong khi nếu sứ mệnh cá»§a tổ chức nà y chỉ đơn giản là “thá»±c thi luáºt phápâ€, há» sẽ triển khai các hệ thống và các hà nh động cần thiết để bắt những ai vi phạm luáºt pháp.
Hãng hà ng không:
“Sứ mệnh cá»§a chúng tôi là váºn chuyển hà nh khách từ địa Ä‘iểm A đến địa Ä‘iểm Bâ€. “Sứ mệnh cá»§a chúng tôi là mang đến sá»± thư giãn cho má»i ngưá»i trên độ cao 25.000 feetâ€. Má»—i mục tiêu nà y sẽ dẫn dắt công ty Ä‘i theo những hướng rất khác nhau. Vá»›i sứ mệnh thứ nhất, nhân viên trong công ty chỉ cần quan tâm đến việc váºn chuyển hà nh khách má»™t cách có hiệu quả. Trong khi đó, vá»›i sứ mệnh thứ hai, Virgin Group đã táºp trung và o việc tạo ra sá»± thư giãn thoải mái cho hà nh khách trên các chuyến bay: “Tất cả những gì chúng tôi là m là để tạo ra má»™t chuyến Ä‘i vui vẻ và đáng nhá»›â€.
Nhà sản xuất công nghiệp:
“Sứ mệnh cá»§a chúng tôi là là m ra những chiếc roi da dà nh cho ngưá»i Ä‘iá»u khiển xe ngá»±aâ€. “Sứ mệnh cá»§a chúng tôi là thiết kế và sản xuất ra các sản phẩm bằng da thá»a mãn các nhu cầu cá»§a khách hà ngâ€. Cái gì sẽ xảy ra nếu sứ mệnh cá»§a công ty quá hẹp? Những công ty tuyên bố sứ mệnh cá»§a há» là “là m ra những chiếc roi da†hầu như hiện nay không còn tồn tại nữa. Trái lại, nếu má»™t công ty khẳng định sứ mệnh là “thiết kế và sản xuất những sản phẩm da†thì ngà y cà ng mở rá»™ng, phát triển và thÃch nghi má»—i khi nhu cầu cá»§a khách hà ng thay đổi.
Nhiá»u ngưá»i rất thÃch sứ mệnh mà Disney World đưa ra, đó là “là m cho má»i ngưá»i hạnh phúcâ€. Nó tháºt rõ rà ng, ngắn gá»n và súc tÃch. Tất cả cổ đông, khách hà ng, nhân viên và cá»™ng đồng nói chung – Ä‘á»u biết những gì mà Disney mÆ¡ ước là mang đến hạnh phúc và niá»m vui cho há».
Äể hình dung rõ rà ng và thể hiện bằng lá»i nói sứ mệnh cá»§a công ty bạn không phải là má»™t việc dá»… dà ng. Nó thưá»ng phải mất nhiá»u thá»i gian để suy nghÄ©, lặp Ä‘i lặp lại nhiá»u lần trong đầu trước khi được đưa và o thá»±c hiện. Câu tuyên bố truyá»n tải sứ mệnh cá»§a bạn cần phải được xem xét má»™t cách thưá»ng xuyên cÅ©ng như kiểm tra xem nó có thÃch hợp không má»—i khi xuất hiện những Ä‘iá»u kiện, hoà n cảnh má»›i. Có má»™t mục Ä‘Ãch rõ rà ng là viên gạch đầu tiên là m nên sá»± thà nh công trong kinh doanh.
Tầm nhìn
Nói đến tầm nhìn, tức là mô tả tương lai vá»›i má»™t và i phương pháp đặc biệt nà o đó khiến cho nó trở nên tốt đẹp hÆ¡n hiện thá»±c. Tầm nhìn chiến lược kinh doanh luôn là má»™t thách thức lá»›n cá»§a doanh nghiệp. Nó mô tả vá» con ngưá»i và tổ chức không giống vá»›i hiện tại, mà là viá»…n cảnh há» sẽ đạt được trong tương lai.
Má»™t tầm nhìn thưá»ng được bắt đầu từ những Ä‘iá»u mà các nhà lãnh đạo quan tâm đến nhất và cam kết sẽ đạt được Ä‘iá»u đó. Margaret Thatcher đã từng nói rằng, trách nhiệm cá»§a các nhà lãnh đạo là soi sáng con đưá»ng Ä‘i tá»›i tương lai và sau đó tìm kiếm sá»± trợ giúp từ tất cả má»i ngưá»i để tạo ra tương lai đó. Má»™t tầm nhìn được xem là có tÃnh hiệu quả khi nó bao gồm các đặc tÃnh sau đây:
– Truyá»n cảm hứng: “Tầm nhìn cá»§a chúng tôi là trở thà nh nhà cung cấp hà ng đầu thế giá»›i trong lÄ©nh vá»±c công nghiệp ô tôâ€. Liệu tầm nhìn đó có truyá»n cảm hứng và tạo ra động cÆ¡ khiến nhân viên là m việc 12 đến 14 tiếng trong ngà y không? Ai đó nói là có thể, nhưng chắc chắn chỉ vá»›i má»™t lá»i tuyên bố suông không là m được Ä‘iá»u đó. Những tuyên bố vá» tầm nhìn cần phải tác động tá»›i các nhân viên trên cả phương diện trà óc lẫn cảm xúc.
– Rõ rà ng và sống động: Bạn có thể nhìn thấy nó không? Lillian bắt đầu chương trình giảm cân bằng cách đặt tấm hình cá»§a chÃnh bản thân mình lúc có cân nặng Ãt hÆ¡n hiện tại 30 pound, trên chiếc tá»§ lạnh. Có má»™t câu tục ngữ như thế nà y: “Nhìn thấy có nghÄ©a là tin tưởngâ€. Nếu như bạn có thể nhìn thấy trong đầu tầm nhìn chiến lược trong kinh doanh hoặc má»™t bức tranh sống động cá»§a nó, bạn sẽ có má»™t cÆ¡ há»™i tốt hÆ¡n để đạt được nó.
– Thể hiện má»™t tương lai tốt đẹp hÆ¡n: Những Ä‘iá»u bạn muốn đạt được là gì? Khi có má»™t sá»± thay đổi xuất hiện, tất nhiên má»i ngưá»i sẽ táºp trung và o những gì mà há» phải từ bỠđể phù hợp vá»›i hoà n cảnh má»›i. Nhưng các nhà lãnh đạo phải giúp cho nhân viên nhìn thấy những gì mà há» sẽ có nếu đạt tá»›i tầm nhìn đó. Các nhân viên sẽ luôn liên hệ tá»›i tầm nhìn khi há» nhìn thấy những lợi Ãch mà há» sẽ có khi thá»±c thi tầm nhìn chiến lược đó.
Tầm nhìn thưá»ng mô tả cái Ä‘Ãch mà bạn muốn vươn tá»›i. Các nhà lãnh đạo phải là những ngưá»i biết rõ nhất con đưá»ng (chÃnh là sứ mệnh) mà há» Ä‘ang Ä‘i và nó được thá»±c hiện ở đâu (chÃnh là tầm nhìn). Khi mà cả hai, sứ mệnh và tầm nhìn Ä‘á»u rõ rà ng, các vấn đỠdiá»…n ra hà ng ngà y và các cÆ¡ há»™i cÅ©ng sẽ được nhìn thấy má»™t cách dá»… dà ng và rõ nét hÆ¡n. Nhiệm vụ thiết láºp các mục tiêu và các vấn đỠưu tiên thá»±c hiện, việc lên kế hoạch và thá»±c thi sẽ được gắn kết vá»›i sứ mệnh cá»§a tổ chức và tương lai mà nó muốn vươn tá»›i.
Các giá trị được đỠcao trong kinh doanh
Các nhà lãnh đạo phải tìm ra những câu trả lá»i cho những câu há»i: Các giá trị được đỠcao trong kinh doanh là gì? Äiá»u gì là quan trá»ng đối vá»›i tổ chức nà y? Chúng ta sẽ là m việc vá»›i nhau như thế nà o? Những câu há»i nà y rất quan trá»ng vá»›i má»i tổ chức, từ những tổ chức chỉ có 5 ngưá»i cho đến những tổ chức có 5.000 ngưá»i. Các giá trị nà y là những nguyên tắc mang tÃnh hướng dẫn để chỉ ra những hà nh vi nà o là cần thiết cho sá»± thà nh công và những hà nh vi nà o là không thể chấp nháºn được.
Harley Davidson – hãng sản xuất xe đạp và xe gắn máy nổi tiếng thế giá»›i, đã mô tả những giá trị hỠđỠcao như sau:
– Nói sá»± tháºt;
– Công bằng;
– Biết giữ lá»i hứa;
– Tôn trá»ng má»i cá nhân;
– Khuyến khÃch sá»± tìm tòi sáng tạo.
Nếu như là m việc tại Harley Davidson, công ty sẽ kỳ vá»ng và o bạn là ngưá»i luôn nói sá»± tháºt và biết giữ lá»i hứa. Má»™t số công ty đã đặt những giá trị hỠđỠcao và o má»™t tấm card ép plastic và má»—i nhân viên Ä‘á»u được trao má»™t tấm card nà y. Tuy nhiên, các giá trị cần phải hữu hình, có tÃnh thá»±c tiá»…n và được chuẩn hóa. Nhân viên thưá»ng quan sát những nhà lãnh đạo để nhìn xem hà nh động cá»§a há» có phù hợp vá»›i những giá trị hỠđưa ra không. Nếu có má»™t thiếu sót nà o đó, sá»± tÃn nhiệm sẽ giảm Ä‘i, hoặc mất Ä‘i.
Hai giá trị mà General Electric đỠcao, đó là :
– Có sá»± Ä‘am mê trở thà nh má»™t ngưá»i nổi trá»™i và ghét thói quan liêu;
– Có má»™t nguồn sinh lá»±c lá»›n lao và có khả năng tiếp sinh lá»±c cho ngưá»i khác.
Tất nhiên Jack Well, tổng giám đốc Ä‘iá»u hà nh cá»§a GE trong suốt 10 năm qua, đã trở thà nh má»™t tấm gương cho những giá trị mà ông đưa ra. Äiá»u đó đã là m cho nhân viên cá»§a GE tháºt sá»± tin tưởng và o ông, cÅ©ng như những sứ mệnh và tầm nhìn mà ông đã đưa ra.
Một số nhóm là m việc trong các công ty lại có những “nguyên tắc hoạt động†(các giá trị) mà qua đó xác định các thà nh viên trong nhóm sẽ là m việc với nhau như thế nà o. Và dụ, một nhóm là m việc đã áp dụng những nguyên tắc hoạt động như sau:
– Bắt đầu và kết thúc các cuá»™c há»p đúng giá»;
– Lắng nghe, không được ngắt lá»i;
– Tham gia tÃch cá»±c khi được yêu cầu;
– Có sá»± đồng lòng, nhất trà trong việc ra quyết định;
– Có sá»± chuẩn bị và liên kết hà nh động.
Trong má»™t nhóm là m việc chuyên nghiệp và có chất lượng cao, tất cả các thà nh viên Ä‘á»u phải chịu trách nhiệm theo dõi lẫn nhau việc thá»±c thi đúng các nguyên tắc mà hỠđã đỠra.
Má»i tÃn ngưỡng, tôn giáo Ä‘á»u thiết láºp những nguyên tắc cho những tÃn đồ cá»§a mình. Tương tá»± như váºy, các nhà lãnh đạo Ä‘á»u phải thiết láºp những giá trị, những nguyên tắc hướng dẫn và những quy định hoạt động để xác định Ä‘iá»u gì là quan trá»ng nhất trong công ty, cÅ©ng như các nhân viên trong công ty sẽ là m việc vá»›i nhau như thế nà o. Các nhà lãnh đạo phải là những ngưá»i đầu tiên chứng minh việc thá»±c thi các giá trị bằng chÃnh hà nh động và hà nh vi cá»§a mình. Kim Krisco, tác giả cá»§a cuốn sách “Sá»± lãnh đạo theo cách cá»§a bạnâ€, đã nói rằng nếu các giá trị chỉ được truyá»n tải bằng miệng, mà không được phản ánh dưới dạng hữu hình, chỉ là những lá»i nói rá»—ng tuếch.
Sứ mệnh, tầm nhìn và các giá trị là ba vấn đỠrất quan trá»ng, và là má»™t câu há»i rất khó khăn và nam giải đối vá»›i các nhà lãnh đạo. Không có sứ nhệnh, sẽ không có mục tiêu. Không có tầm nhìn, sẽ không Ä‘i đến Ä‘Ãch. Không có các giá trị, sẽ không có các nguyên tắc mang tÃnh định hướng. Khi sứ mệnh, tầm nhìn và các giá trị không rõ rà ng, công ty sẽ rất dá»… mất sá»± táºp trung, Ä‘i chệch hướng và theo Ä‘uổi những mục tiêu sai lầm. Má»™t nhà lãnh đạo hiệu quả phải đảm bảo chắc chắn tất cả má»i nhân viên hiểu và há»— trợ những niá»m tim chá»§ yếu cá»§a công ty. Và hÆ¡n hết há» là những ngưá»i chứng minh sá»± cam kết cá»§a mình đối vá»›i những viên gạch mà hỠđã xây dá»±ng nên.
Khi cần sá»± lá»±a chá»n chiến lược hoặc gặp các vấn đỠkhó khăn, nhà lãnh đạo phải đặt ra các câu há»i sau:
– Äiá»u nà y liên kết vá»›i sứ mệnh cá»§a công ty thế nà o?
– Hà nh động nà y có liên quan gì đến tầm nhìn chiến lược cá»§a công ty không?
– Công ty Ä‘ang hoạt động dá»±a trên các giá trị gì?