10 lỗi nhà đầu tư thường mắc phải

Mọi người đều có thể phạm phải sai lầm, nhÆ°ng nếu biết trÆ°á»›c có Ä‘iều gì bất ổn có thể xảy ra sẽ giúp bạn Ä‘i trÆ°á»›c má»™t bÆ°á»›c. DÆ°á»›i Ä‘ây là 10 lá»—i thông thường mà các nhà đầu tÆ° hay mắc phải trong quá trình đầu tÆ°.

1. Không có chiến lược đầu tÆ°
Ngay khi má»›i bắt đầu, má»—i nhà đầu tÆ° nên lập cho mình má»™t chiến lược đầu tÆ° Ä‘óng vai trò nhÆ° má»™t khung chÆ°Æ¡ng trình Ä‘ã lập sẵn để giúp bạn Ä‘Æ°a ra những quyết định Ä‘úng đắn sau này.

Má»™t chiến lược Ä‘ã được lên kế hoạch kÄ© càng phải bao quát được những yếu tố quan trọng nhÆ° sá»± trải dài về thời gian, tính chịu Ä‘á»±ng rủi ro, số tiền có thể dùng để đầu tÆ° và những Ä‘óng góp có thể cho tÆ°Æ¡ng lai.

 

2. Chỉ đầu tÆ° vào những cổ phiếu cá thể thay vì có má»™t danh mục Ä‘a dạng các loại chứng khoán
Việc chỉ đầu tÆ° vào má»™t hay vài mã cổ phiếu sẽ làm gia tăng tính rủi ro cho bạn. Các nhà đầu tÆ° nên duy trì má»™t danh mục đầu tÆ° được phân bố rá»™ng và có sá»± chặt chẽ giữa các loại tài sản khác nhau vá»›i các cách đầu tÆ° khác nhau.

Nếu bạn không làm được việc này sẽ làm cho các loại cổ phiếu cá thể Ä‘ó dá»… bị ảnh hưởng bởi những dao Ä‘á»™ng bất thường trên thị trường đối vá»›i má»™t loại chứng khoán hoặc trong má»™t ngành cụ thể nào Ä‘ó.

Tuy nhiên cÅ©ng có trường hợp lại phân bố danh mục đầu tÆ° quá rá»™ng và sở hữu trong tay quá nhiều sản phẩm đầu tÆ°, đặc biệt nếu nhà đầu tÆ° nào Ä‘ó có má»™t vốn đầu tÆ° khiêm tốn. Cách tiếp cận không tập trung này không những làm phát sinh những chi phí chung mà còn không có tính chiến lược.

Điều tốt nhất nên làm lúc này Ä‘ó là giữ được mức Ä‘á»™ thăng bằng hợp lý nhất giữa hai việc là đừng phân bố danh mục đầu tÆ° quá hẹp hay quá rá»™ng. Và thông thường bạn sẽ có thể làm tốt được việc này nếu có thêm lời khuyên của các chuyên gia hoặc những nhà tÆ° vấn Ä‘áng tin cậy.

3. Đầu tÆ° vào cổ phiếu chứ không phải vào các công ty
Đầu tÆ° chứng khoán không phải là bạn Ä‘ang Ä‘ánh bạc và vì vậy đừng nên đối xá»­ vá»›i nó nhÆ° làm má»™t việc làm “chẳng trúng thì trượt”. Khi bạn Ä‘em tiền Ä‘i đầu tÆ°, bạn hãy đặt giả sá»­ má»™t số rủi ro nhất định để giúp bạn rải tiền của bạn vào các doanh nghiệp mà bạn tin rằng họ có tiềm năng tăng trưởng lợi nhuận tốt trong thời kì dài hạn.

TrÆ°á»›c khi quyết định mua má»™t loại cổ phiếu nào Ä‘ó, hãy phân tích những nền tảng của công ty Ä‘ó hay của nhóm ngành Ä‘ó và chắc chắn rằng công ty hay ngành Ä‘ó có sá»± bảo há»™ tối thiểu từ nhà nÆ°á»›c. Bạn đừng nên chỉ nhìn vào giá cổ phiếu tăng giảm từng ngày. Việc bạn mua má»™t cổ phiếu nào Ä‘ó là bởi vì trông nó có vẻ sắp lên giá hoặc bởi vì bạn rất thích các sản phẩm hay dịch vụ của công ty Ä‘ó thì không phải là má»™t chiến lược đầu tÆ° Ä‘úng đắn.

4. Mua vào vá»›i giá cao và Bán ra vá»›i giá thấp
Quy tắc cốt yếu trong đầu tÆ° là mua vào vá»›i giá thấp và bán ra vá»›i giá cao. Vậy mà tại sao lại có rất nhiều nhà đầu tÆ° quyết định làm ngược lại? Có hai lý do chính để có thể giải thích cho hành Ä‘á»™ng trên: thứ nhất là các nhà đầu tÆ° Ä‘uổi theo những gì mà cổ phiếu Ä‘ó Ä‘ang làm được trên thị trường và lí do thứ hai là chạy theo “mốt đầu tÆ°”.

Việc má»™t cổ phiếu hay quỹ hay má»™t ngành nào Ä‘ó Ä‘ã hoạt Ä‘á»™ng tốt trong quá khứ không có nghÄ©a là nó sẽ tiếp tục phát triển tốt trong tÆ°Æ¡ng lai. TÆ°Æ¡ng tá»± nhÆ° vậy, việc mua má»™t loại cổ phiếu Ä‘ang được Æ°a chuá»™ng trên thị trường thường dẫn đến việc đầu tÆ° Ä‘úng vào thời Ä‘iểm đỉnh cao của má»™t chu trình hoặc má»™t xu hÆ°á»›ng nào Ä‘ó, và Ä‘ó cÅ©ng là lúc nó chuẩn bị “lao xuống dốc”.

Các nhà đầu tÆ° cÅ©ng thường quyết định mua vào vá»›i giá cao và bán ra vá»›i giá thấp bởi vì họ chỉ nghÄ© đến những cái lợi trÆ°á»›c mắt thay vì tập trung vào chiến lược đầu tÆ° dài hạn. Cách đầu tÆ° này là kiểu đầu tÆ° mÆ°u mẹo chứ không hề mang tính chiến lược.

Các nhà đầu tÆ° không nên rút ra những kết luận từ trong quá khứ mà hãy luôn luôn nhìn má»™t cách nghiêm túc vào những triển vọng có thể đạt được trong tÆ°Æ¡ng lai từ quá khứ Ä‘ó.

Khi má»™t cổ phiếu nào Ä‘ó xuống giá, quá nhiều nhà đầu tÆ° thường chậm trá»… trong việc cắt giảm thua lá»— và bán chúng ra, thay vào Ä‘ó họ lại chờ đợi và hy vọng sẽ giành lại được dù là chút ít những gì họ Ä‘ã mất.

Nếu là những nhà đầu tÆ° khôn ngoan họ biết rằng Ä‘iều Ä‘ó chẳng bao giờ có thể xảy ra cả. Không phải tất cả mọi đầu tÆ° đều sẽ gia tăng về giá trị, vì vậy hãy luôn đặt lệnh “ngừng thua lá»—” đối vá»›i bất kì má»™t cổ phiếu nào khi cần thiết. Tốt hÆ¡n hết là nên Ä‘ón nhận thất bại Ä‘ó rồi tìm cách phân bố lại tài sản của mình vào những cổ phiếu có triển vọng hÆ¡n.

5. Làm rối tung lên những đầu tÆ° của bạn
Giao dịch quá thường xuyên là việc có thể làm giảm lợi nhuận đầu tÆ° hÆ¡n bất kì việc làm nào khác.

6. Hành Ä‘á»™ng dá»±a vào những “mẹo” thu thập được
Trong khi những tin tức giật gân và những mẹo nhỏ bên trong Ä‘ó có vẻ nhÆ° là cách hứa hẹn nhất để giúp các cổ phiếu trong danh mục đầu tÆ° của bạn tăng trưởng tốt và thu lại lợi nhuận cao, thì bạn cÅ©ng hãy luôn nhá»› rằng bạn Ä‘ang đầu tÆ° cùng vá»›i rất nhiều chuyên gia mà họ lại là những người có Ä‘iều kiện tiếp cận vá»›i các nhà phân tích chuyên nghiệp.

Có rất nhiều nhà đầu tÆ° sá»­ dụng các phÆ°Æ¡ng tiện truyền thông là cách duy nhất để Ä‘Æ°a ra những quyết định đầu tÆ° thay vì theo Ä‘uổi má»™t mối quan hệ chuyên nghiệp hÆ¡n vá»›i má»™t nhà tÆ° vấn. Những nhà đầu tÆ° chạy theo phong trào này thường thu thập thông tin từ vài nguồn khác nhau và tá»± tiến hành những nghiên cứu và phân tích của riêng họ trÆ°á»›c khi họ Ä‘Æ°a ra quyết định nào Ä‘ó.

Việc má»™t thông tin nào Ä‘ó là má»›i đối vá»›i bạn không hề có nghÄ©a là thông tin Ä‘ó thá»±c sá»± má»›i. Bạn phải biết rằng không chỉ có bạn mà rất nhiều người khác đều có thể có được má»™t thông tin nào Ä‘ó. Và Ä‘iều này có nghÄ©a là thông tin cÅ©ng là má»™t nhân tố Ä‘óng vai trò quan trọng đối vá»›i giá cả trên thị trường.

7. Trả quá nhiều cÆ°á»›c phí và các khoản hoa hồng
Có thể nói rằng, các nhà đầu tÆ° thường phải trả hàng loạt các khoản phí cho nhà cung cấp dịch vụ đầu tÆ° cho họ, bao gồm cả phí quản lý và phí giao dịch. TrÆ°á»›c khi mở má»™t tài khoản tại ngân hàng, các nhà đầu tÆ° nên đảm bảo chắc chắn rằng họ Ä‘ã được thông báo đầy đủ về các chi phí mà họ sẽ phải trả má»—i khi họ thá»±c hiện má»™t giao dịch nào trong thời gian tá»›i.

Để thá»±c sá»± có thể kiểm soát toàn bá»™ hoạt Ä‘á»™ng của các cổ phiếu của mình, hãy Ä‘iều chỉnh tất cả những chi phí bạn phải trả có liên quan đến lợi nhuận mà bạn thu được.

8. Đưa ra những quyết định nhằm tránh bị Ä‘ánh thuế
Khi bạn có ý thức về việc thuế có ảnh hưởng nhÆ° thế nào đến những quyết định của bạn thì mục tiêu đầu tiên nên là Ä‘Æ°a ra những quyết định đầu tÆ° nền tảng Ä‘úng đắn.

Có má»™t số nhà đầu tÆ° nhằm tránh phải ná»™p thuế thu nhập chứng khoán họ Ä‘ã để cho giá trị chứng khoán của má»™t cổ phiếu tốt tăng lên trong tài khoản của họ nhằm có má»™t tỉ lệ bất thường trong toàn danh mục đầu tÆ° của họ.

TÆ°Æ¡ng tá»± nhÆ° vậy, bạn cÅ©ng đừng nên giữ lại má»™t cổ phiếu nào Ä‘ó đến mức nó qua hạn bán má»™t năm chỉ để tận dụng tá»· lệ lợi nhuận thấp giúp bạn chỉ phải Ä‘óng thuế thấp. Nếu bạn cứ bận tâm quá về các khoản thuế thì nên tìm má»™t nhà tÆ° vấn về thuế tốt, đừng để những lo lắng về thuế làm ảnh hưởng đến quyết định đầu tÆ° của bạn.

9. Những mong đợi phi thực tế
Sá»± kỳ vọng đạt được 20 – 25% lợi nhuận má»™t năm chỉ có thể làm cho bạn thất vọng hÆ¡n hoặc sẽ phải chịu quá nhiều rủi ro.

Điều quan trọng là bạn phải có má»™t tầm nhìn dài hạn đối vá»›i việc đầu tÆ° và đừng có để cho những yếu tố bên ngoài làm ảnh hưởng đến quyết định của bạn và gây ra cho bạn những sá»± thay đổi Ä‘áng kể Ä‘á»™t ngá»™t trong chiến lược đầu tÆ° của bạn.

10. Sao nhãng khi đầu tÆ°
Các nhà đầu tÆ° riêng lẻ thường không thể bắt đầu má»™t chÆ°Æ¡ng trình hay kế hoạch đầu tÆ° Ä‘Æ¡n giản chỉ bởi vì họ thiếu những kiến thức cÆ¡ bản để xem là mình nên bắt đầu từ Ä‘âu và bắt đầu nhÆ° thế nào. CÅ©ng giống nhÆ° vậy, quá lười theo dõi tình hình cÅ©ng thường gây nản chí nếu Ä‘ã từng bị thua lá»— lần trÆ°á»›c Ä‘ó hoặc khi thị trường Ä‘ang rÆ¡i vào tình trạng suy thoái.

Để chắc ăn, các nhà đầu tÆ° nên liên tục đầu tÆ° vào tất cả các thị trường, cho dù phải sá»­ dụng những cách thức đầu tÆ° khác nhau cÅ©ng nhÆ° phải thiết lập má»™t cÆ¡ chế làm việc để có thể thường xuyên để mắt tá»›i danh mục đầu tÆ° của mình. Các nhà đầu tÆ° cÅ©ng nên thường xuyên xem lại những gì mình Ä‘ã có để đảm bảo là mình Ä‘ang làm Ä‘úng nhÆ° những chiến lược tổng thể Ä‘ã đề ra.

Và có má»™t Ä‘iều rất quan trọng mà bạn cÅ©ng không nên bỏ qua Ä‘ó là bạn phải biết mình có khả năng chịu Ä‘á»±ng rủi ro đến Ä‘âu. Bởi vì luôn có rủi ro trong khi đầu tÆ° nên bạn phải thật thá»±c tế và Ä‘ánh giá mức Ä‘á»™ chịu rủi ro của bạn để từ Ä‘ó đầu tÆ° cho thật hợp lý.

Nói chung, những nhà đầu tÆ° Ä‘ã đặt ra những mục tiêu dài hạn thì cÅ©ng nên sẵn lòng Ä‘ón nhận khả năng có thể có nhiều rủi ro hÆ¡n nhÆ°ng đổi lại thì họ lại có thể nhận được những phần thưởng có giá trị hÆ¡n thế.