Chiến lược đầu tư chứng khoán: 3 bước cơ bản

Liên tục, liên tục 24 giờ má»—i ngày, 7 ngày má»—i tuần, thị trường xáo Ä‘á»™ng không ngừng: thu thập thông tin, Ä‘ánh giá phân tích, tổng hợp, hình thành nên những xung Ä‘á»™t diá»…n biến bất tận… Dù là thị trường vốn, thị trường nợ, thị trường hàng hoá hay thị trường tiền tệ, luôn luôn phải có kẻ thua người thắng.

Vá»›i thị trường chứng khoán càng có nhiều những xung Ä‘á»™t hÆ¡n Ä‘âu khác. Ở Ä‘ó không có quy định, hạn ngạch, không có những chỉ định trÆ°á»›c cho ai thắng hoặc thua bao nhiêu. Thị trường không cần biết đến người thuá»™c đẳng cấp, chủng tá»™c hay màu da nào và càng không biết “dung tha” cho bất cứ ai. Đã bÆ°á»›c chân vào là phải có chiến thuật, chiến lược để hạ gục "đối phÆ°Æ¡ng", giống nhÆ° các tÆ°á»›ng lÄ©nh cầm quân nÆ¡i chiến trường.

Trên thị trường đầu tÆ°, má»—i nhà đầu tÆ° có cho mình má»™t phong cách, chiến lược và cách áp dụng riêng phù hợp nhất vá»›i họ, do vậy thành công hay thất bại – tất cả đều xuất phát từ việc Ä‘ánh giá tình hình trên bình diện chiến lược Ä‘ó.

 

Vá»›i những nhà đầu tÆ° khi má»›i tham gia vào thị trường, việc tìm hiểu thông tin ban đầu là Ä‘iều quan trọng nhất. Bài viết sau Ä‘ây sẽ góp phần giúp nhà đầu tÆ° trong quá trình nhận định chiến lược đầu tÆ°.Thông thường, má»™t chiến lược tổng hợp bao gồm 3 bÆ°á»›c cÆ¡ bản sau:

Thu thập thông tin
Ban đầu bất cứ ai cÅ©ng bỏ ngỏ khi bÆ°á»›c chân vào thị trường chứng khoán, do vậy việc đầu tiên là chúng ta phải tìm thông tin từ nhiều cách: đọc sách, ấn phẩm về kinh doanh, các trang tin trên báo Ä‘ài hoặc qua các webside của các công ty Ä‘ó.

Sau khi tìm được các ấn phẩm và các sản phẩm bạn Æ°a thích, chúng ta có thể lÆ°u chúng lại để tiếp tục nghiên cứu sâu hÆ¡n. Ngoài ra chúng ta có thể bàn bạc vá»›i các chuyên gia của công ty chứng khoán hoặc vá»›i các nhà đầu tÆ° khác trên thị trường để có nhiều thông tin hÆ¡n.

BÆ°á»›c đầu tiên khi chúng ta xác định lá»±a chọn cổ phiếu mà mình Æ°a thích, sau Ä‘ó tìm hiểu thông tin về công ty Ä‘ó… Việc tìm hiểu đề ra má»™t quyết định Ä‘úng đắn thật không dá»… dàng đối vá»›i các nhà đầu tÆ° còn non trẻ, do vậy chúng ta hãy nghiên cứu các loại báo cáo của công ty nhÆ° báo cáo thường niên, báo cáo quý, thêm vào Ä‘ó hãy đọc cả các bản báo cáo tài chính và thu nhập của công ty mà mình Ä‘ang định mua và các báo cáo của các đối thủ cạnh tranh của công ty trong cùng ngành Ä‘ó, bởi nó sẽ giúp cho chúng ta trong việc so sánh kết quả kinh doanh, tình hình lợi nhuận của các công ty Ä‘ó vá»›i nhau.

Các bản báo cáo của công ty này chúng ta có thể tìm ở Ä‘âu? Chúng ta có thể tìm thông qua các trang web của công ty hoặc qua các cÆ¡ quan quan hệ đầu tÆ°. Chúng ta có thể vào trang web của Uá»· ban Chứng khoán Nhà nÆ°á»›c (www.ssc.gov.vn) và các Trung tâm Giao dịch Chứng khoán nhÆ°: Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Hà Ná»™i (www.hastc.org.vn), hay Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Tp.HCM (www.vse.org.vn) hoặc các dịch vụ dữ liệu Ä‘i kèm.

Tên của các công ty đối thủ cạnh tranh có thể tìm được thông qua các dịch vụ nghiên cứu chứng khoán, hay trang web của các bá»™ – ngành. Ngoài ra, còn vô số các trang web cung cấp các thông tin liên quan về dịch vụ đầu tÆ°, kiến thức cÆ¡ bản về chứng khoán.

Để hiểu thêm về cÆ¡ cấu thông tin giúp cho việc nghiên cứu chứng khoán tốt hÆ¡n, bạn có thể tham khảo qua trang web của Hiệp há»™i Các nhà đầu tÆ° tài chính Việt Nam (www.vafi.org.vn), hay trang web của Công ty Chứng khoán Ngân hàng ngoại thÆ°Æ¡ng Việt Nam (www.vcbs.com.vn). Các trang web này cÅ©ng giá»›i thiệu cả các phần mềm máy tính có khả năng rà soát giá cổ phiếu và Ä‘ánh giá về chỉ số giá so sách, ROE, ROA, Ebit… của các loạt cổ phiếu.

Đánh giá thông tin
Đây là má»™t bÆ°á»›c vô cùng quan trọng cho các nhà đầu tÆ°, bởi vì việc xác định chất lượng của má»™t cổ phiếu giống nhÆ° chúng ta lá»±a chọn má»™t nhà hàng để ăn uống. Chúng ta có thể Ä‘oán là nhà hàng Ä‘ó không thể hoàn hảo tá»›i mức 100% nhÆ°ng ta luôn mong muốn nó đạt được chất lượng tối Æ°u, do vậy trÆ°á»›c khi mua cổ phiếu, bạn nên đặt ra các tiêu chuẩn lá»±a chọn cho riêng mình.

Để kiểm tra các thông tin của cổ phiếu mà mình lá»±a chọn thì thứ nhất phải bắt tay vào việc tìm hiểu các công ty và ban quản lý của công ty Ä‘ó về các vấn đề nhÆ°: công việc kinh doanh của họ có dá»… hiểu không? mục tiêu kinh doanh của họ là gì? công việc kinh doanh Ä‘ó có những gì rủi ro? các báo cáo về công việc quản lý công ty Ä‘Æ°a ra cho các cổ Ä‘ông có thật không?…

Chúng ta nên đọc các nhận xét của ban quản lý về mục tiêu kinh doanh, doanh số, lãi và các con số hoạt Ä‘á»™ng khác của công ty trong các bản báo cáo 5 năm gần nhất hoặc có thể là nhiều hÆ¡n. Sau Ä‘ó so sánh các nhận xét này vá»›i kết quả hoạt Ä‘á»™ng thá»±c tế của công ty, để chúng ta có má»™t Ä‘ánh giá chính xác hÆ¡n về tình hình hoạt Ä‘á»™ng, về Ä‘á»™i ngÅ© quản lý có năng Ä‘á»™ng? chuyên nghiệp và say mê?

Thứ hai là chúng ta hãy nghiên cứu kỹ cách quản lý, chính sách và sản phẩm của công ty; Liệu công ty có Ä‘á»™i ngÅ© quản lý mạnh không? Liệu công ty có giữ uy tín vá»›i khách hàng? Sản phẩm có duy trì được sá»± trung thành vá»›i khách hàng?

Những câu hỏi đặt ra nhÆ° trên về chất lượng quản lý của công ty có vẻ hÆ¡i chủ quan. Tuy nhiên nếu bạn có chiến lược mua bán cổ phiếu của má»™t công ty nhất định bạn nên tìm hiểu thông tin về ban lãnh đạo của công ty càng nhiều càng tốt. Má»™t số nhà đầu tÆ° nổi tiếng thường cho rằng “nên mua cổ phiếu nhÆ° thể anh có thể trở thành đối tác làm ăn vá»›i công ty Ä‘ó”.

Thứ ba là xem xét các con số tài chính của công ty; Ta phải tìm hiểu xem công ty có lịch sá»­ lâu dài về việc tăng doanh số và lãi vá»›i mức tăng trưởng cao hay không? mức nọ của công ty có hợp lý? Công ty có lịch sá»­ trả lãi cổ Ä‘ông đều đặn hay không?.. hãy so sánh công ty vá»›i các đối thủ cạnh tranh về các con số tài chính, chất lượng quản lý, sản phẩm và dịch vụ.

Thứ tÆ° là Ä‘ánh giá xem xét giá cổ phiếu của công ty có hấp dẫn các nhà đầu tÆ° trên thị trường hay không? Để trả lời câu hỏi này bạn có thể hỏi các trung tâm dịch vụ chứng khoán, tham khảo nguồn thông tin trên thị trường hoặc tính toán các hệ số tài chính thông qua các báo cáo tài chính của công ty.

Tất cả các nghiên cứu Ä‘ánh giá thông tin này Ä‘òi hỏi rất nhiều ná»— lá»±c của chúng ta. Hiện nay vá»›i sá»± trợ giúp của Internet, thông qua các webside của các công ty việc tìm kiếm các câu trả lời để Ä‘Æ°a đến các quyết định đầu tÆ° không còn là khó.

Ra quyết định đầu tư
TrÆ°á»›c khi ra quyết định, chúng ta hãy Ä‘ánh giá cả rủi ro lẫn lợi nhuận tiềm năng của cổ phiếu Ä‘ó, hãy so sánh việc đầu tÆ° vào cổ phiếu có lợi hay không và các chứng khoán khác có lợi hÆ¡n loại chứng khoán mình Ä‘ã chọn?

Bạn nên xem xét có nên sở hữu chứng khoán trong thời gian dài hay không? Khi mà các dấu hiệu cảnh báo về má»™t thị trường cạnh tranh khốc liệt của cổ phiếu và các thay đổi tiêu cá»±c trong quản lý của công ty?

Mặc dầu trên thá»±c tế đầu tÆ° cÅ©ng có những yếu tố may mắn nhÆ°ng để trở thành nhà đầu tÆ° thành đạt về lâu dài thì chúng ta cần phải có sá»± kiên nhẫn, ká»· luật, kiến thức và kỹ năng.

Phải có những yếu tố Ä‘ó thì chúng ta má»›i dá»± Ä‘oán được lãi, giá cổ phiếu và những nguồn thu tiềm năng. Điều lÆ°u ý hÆ¡n cả là chúng ta có thể dá»± tính được tá»· lệ tăng trưởng doanh số hoặc lãi trong vòng 5 năm đến 10 năm tá»›i.

Nhận định chiến lược đầu tÆ°, trang bị cho mình kiến thức về cổ phiếu của công ty mình dá»± định mua, kiên nhẫn, cân nhắc kỹ càng, tính toán hệ số tài chính, dá»± Ä‘oán lãi và giá cổ phiếu gần vá»›i giá thá»±c tế trong tÆ°Æ¡ng lai nhất, chắc chắn bạn sẽ là người thành công nhất.