Nghệ thuật chiến thắng sự sợ hãi khi diễn thuyết

Má»™t lần nữa, tim bạn đập mạnh, cảm giác hồi há»™p tăng cao, và giọng nói thì líu lại. Không có khẩu súng nạp đầy đạn nào dí vào đầu bạn, mà chỉ là bạn Ä‘ang chuẩn bị cho má»™t bài diá»…n thuyết trÆ°á»›c các nhà đầu tÆ° tiềm năng.

Việc diá»…n thuyết trÆ°á»›c Ä‘ám Ä‘ông có gây ra cho bạn ná»—i ngại ngùng và khiếp sợ? "Má»™t vài người rất e sợ công việc này thậm chí hÆ¡n cả việc phải lên bàn mổ", Kim Dower, tác giả cuốn Life Is a Series of Presentations (Cuá»™c sống là má»™t chuá»—i các bài diá»…n thuyết) và là chủ sở hữu hãng dịch vụ truyền thông Kim-From-L.A, cho biết, "Ý nghÄ© thất bại khi đứng trÆ°á»›c Ä‘ám Ä‘ông luôn tạo ra ná»—i sợ hãi". Cảm giác này là rất thật và mang tính chất sinh lý con người.

Cho dù là đứng trÆ°á»›c các khách hàng kinh doanh má»›i hay má»™t nhóm các nhà đầu tÆ° mạo hiểm, cảm giác e sợ có thể giảm bá»›t sá»± lÆ°u loát và tá»± tin trong bài diá»…n thuyết của bạn.

 

Theo Dower, thậm chí không ít chuyên gia giàu kinh nghiệm trong lÄ©nh vá»±c của họ cÅ©ng gặp phải cảm giác này. "Chỉ nghÄ© về việc phải trình bày, chúng ta bá»—ng nhiên cảm thấy không biết rõ mình biết những gì và không còn tin tưởng vào lời nói của mình nữa", Dower cho biết.

Việc Ä‘ánh bại cảm giác lo sợ, hồi há»™p và xây dá»±ng được những bài diá»…n thuyết thuyết có sức thuyết phục là yếu tố quyết định thành công trong kinh doanh. Từ câu mở đầu cho đến cách trả lời những câu hỏi chất vấn, bạn đều có thể học được để bài diá»…n thuyết của bạn có thể làm say lòng người nghe.

"Hai kỹ năng quan trọng nhất để thành công trong sá»± nghiệp của bạn Ä‘ó là kỹ năng nói và viết thông thạo", Diana Booher, má»™t nhà tÆ° vấn giao tiếp cho nhiều khách hàng trong danh sách Fortune 500, cho biết.

Sức mạnh của sự chuẩn bị

Vá»›i sá»± chuẩn bị tốt, bạn hoàn toàn có thể chuyển cảm giác e sợ và ngại ngùng thành má»™t bài diá»…n thuyết đầy sức thuyết phục.

Sá»± chuẩn bị chính là Ä‘iều mà những nhà diá»…n thuyết thành công thường làm. Điều này đồng nghÄ©a vá»›i việc, bạn phải biết rõ nhiệm vụ cÅ©ng nhÆ° những người nghe của mình.

"Mọi người đều lắng nghe và Ä‘ón nhận thông tin theo những cách thức khác nhau", Dower cho biết, "Hãy chỉnh sá»­a cách thức trình bày, diá»…n đạt của bạn má»™t cách thích hợp nhất. Ví dụ, các giáo viên thích những bản đề cÆ°Æ¡ng rõ ràng, trong khi các nhân viên bán hàng có khuynh hÆ°á»›ng thích sá»± tân thời và mang tính ngẫu hứng nhiều hÆ¡n".

Để có được những ấn tượng tốt đẹp ngay từ lúc đầu, bạn cÅ©ng cần quan tâm tá»›i hình thức bên ngoài. Ví dụ, nếu bạn là má»™t phụ nữ diá»…n thuyết trÆ°á»›c nhiều nam doanh nhân, đừng mặc những chiếc váy quá dài và quấn khăn. Dower khuyên: "Hãy nhìn vào những người bạn sẽ nói chuyện, nắm bắt suy nghÄ© và sở thích của họ".

Má»™t nguyên tắc hay được sá»­ dụng, Ä‘ó là ăn mặc nhÆ° má»™t nhà thành viên VIP của nhóm. Bạn cÅ©ng nên đảm bảo rằng hình thức bên ngoài của bạn không trái ngược vá»›i thông Ä‘iệp trình bày. Đừng Ä‘eo trang sức loè loẹt hay bất cứ thứ gì gây sá»± chú ý đặc biệt.

Do mọi người thường phán xét tính tin cậy bài thuyết trình trên cÆ¡ sở hình thức bên ngoài, nên mọi cá»­ chỉ, dáng Ä‘iệu, nét mặt và thái Ä‘á»™ của bạn cần tá»± nhiên và nhẹ nhàng. Theo Booher, nếu bạn đứng má»™t cách cứng nhắc, thở mạnh và không có sá»± tạm nghỉ trong bài diá»…n thuyết, mọi người sẽ rất dá»… dàng nhận thấy sá»± thiếu tá»± tin ở trong bạn.

Booher khuyên, nếu có thể, bạn nên hình dung nhÆ° mình sẽ đứng trÆ°á»›c má»™t nhóm bạn bè thân quen, tập trung vào từng nét mặt, dáng Ä‘iệu, cá»­ chỉ và năng lượng cÆ¡ thể của bạn.

Ngoài ra, trÆ°á»›c khi có má»™t bài diá»…n thuyết hay nói chuyện trÆ°á»›c Ä‘ám Ä‘ông, bạn nên nghe Ä‘ài và xem vô tuyến. Hãy phân tích tại sao bạn chuyển từ kênh này sang kênh khác và Ä‘iều gì ở Ä‘ài phát thanh hay truyền hình khiến bạn cảm thấy khó chịu. Họ bảo thủ, cố chấp hay vô bổ? Bạn hãy ghi chú, rút kinh nghiệm và đừng lặp lại chúng. Hãy khám phá ra những gì thá»±c sá»± lôi cuốn trong phong cách của má»™t ai Ä‘ó và bắt chÆ°á»›c nó.

Bên cạnh Ä‘ó, để có được sá»± thÆ° giãn trÆ°á»›c khi bắt đầu những luận Ä‘iểm quan trọng trong bài diá»…n thuyết, Booher khuyên rằng bạn nên tìm kiếm những fan của mình. "Đừng nhìn vào những người khó tính, xa lạ và không đứng về phía bạn. Khi bạn bắt đầu, trạng thái hồi há»™p là dá»… hiểu, vì vậy hãy cố gắng mỉm cười vá»›i những ai mong muốn nghe bạn diá»…n thuyết và tập trung vào họ", bà nói.

Tránh những lá»—i thông thường

Để thu hút và lôi kéo người nghe ngay từ lúc đầu, hãy đảm bảo rằng bạn bắt đầu vá»›i những thông Ä‘iệp mấu chốt. Theo Booher, những nhà diá»…n thuyết tồi luôn cố gắng phÆ¡i bày tất cả các thông tin của họ trÆ°á»›c khi bắt đầu vào các Ä‘iểm cÆ¡ bản. Tuy nhiên, mọi người luôn có xu hÆ°á»›ng bỏ qua các chi tiết. Thay vào đấy, bạn hãy bắt đầu vá»›i những luận Ä‘iểm chính, sau Ä‘ó má»›i cung cấp các thông tin cÆ¡ bản cần thiết khác.

Sức hấp dẫn trong bài diá»…n thuyết của bạn cÅ©ng sẽ gia tăng Ä‘áng kể nếu mọi người quan sát thấy ở bạn sá»± khiêm nhường, thân mật, ân cần, thành thật và vui vẻ, chứ không phải sá»± kiêu căng và cách biệt.

Song Booher cÅ©ng khuyên rằng đừng bao giờ bắt đầu bài diá»…n thuyết bằng sá»± hài hÆ°á»›c. "Nếu bạn không giỏi về Ä‘iều này và nếu gặp phải phản ứng tiêu cá»±c, bạn có thể mất tá»± tin mà không thể khôi phục lại".

Má»™t lá»—i diá»…n thuyết thường gặp khác là dá»±a quá nhiều vào PowerPoint. "Bạn sẽ trở thành má»™t nhà giải thích các slide trình chiếu. Việc này khiến cho mọi người thấy buồn ngủ", Booher cho biết, "Công nghệ hình ảnh – âm thanh chỉ nên mang tính chất phụ trợ – má»™t công cụ minh họa những luận Ä‘iểm tiếp theo".

Khi sắp xếp, tổ chức bài diá»…n thuyết, hãy chuẩn bị cả những gì ngoài phạm vi cần thiết. Bạn cần lường trÆ°á»›c được các câu hỏi để không bị lúng túng hay bất ngờ vì không biết phải trả lời thế nào.

Nếu có ai Ä‘ó hỏi má»™t câu hỏi mà bạn chÆ°a chuẩn bị trÆ°á»›c, bạn có thể làm má»™t vài hành Ä‘á»™ng kiểu nhÆ° uống má»™t ngụm nÆ°á»›c để dành cho mình má»™t vài giây suy nghÄ©.

Sá»± thành thật cÅ©ng là má»™t phÆ°Æ¡ng cách giải nguy tốt khi bạn gặp thế bí. "Mọi người luôn tôn trọng và thông cảm nếu bạn phản ứng má»™t cách chân thá»±c nhất. Đó có thể là: ‘Đây là má»™t câu hỏi tốt. Tôi không muốn Ä‘Æ°a ra cho quý vị má»™t câu trả lời thiếu hoàn chỉnh’ hay ‘Tôi muốn kiểm tra kỹ lưỡng hÆ¡n thông tin và số liệu. Liệu tôi có thể trả lời quý vị sau được không’", Booher nói. Bạn cÅ©ng có thể sá»­ dụng khiếu hài hÆ°á»›c để che dấu sá»± lúng túng.

HÆ¡n tất cả, trường hợp phải Ä‘Æ°Æ¡ng đầu vá»›i má»™t câu hỏi hay bình luận khó, hãy tìm cách gắn nó vá»›i luận Ä‘iểm bạn muốn trình bày, cho dù ná»™i dung của câu hỏi Ä‘ó là gì Ä‘i nữa. Đừng làm phai nhạt hay chệch hÆ°á»›ng thông Ä‘iệp Ä‘ã trình bày. Điều quan trọng là bạn cần duy trì sinh lá»±c cho mình bằng chính những cảm xúc mà bạn Ä‘ã có vá»›i các ý tưởng diá»…n thuyết.

Nếu bạn thấy bản thân thá»±c sá»± không biết phải trả lời thế nào và Ä‘ang Ä‘ánh mất khán giả, hãy trông cậy vào những kỹ năng diá»…n thuyết khác để thay đổi tâm trạng. Chẳng hạn bạn có thể sá»­ dụng các ví dụ cá nhân, thống kê hay những trợ giúp bằng tài liệu minh hoạ, câu đố và danh thiếp kinh doanh,… để chuyển hÆ°á»›ng ná»™i dung cuá»™c há»™i thoại.

Cuối cùng, trong bất cứ hoàn cảnh nào, bạn đều cần tá»± tin và ghi nhá»› những lý do Ä‘ã khiến bạn có bài diá»…n thuyết này. "Khi nhá»› tá»›i những lý do thích Ä‘áng Ä‘ó, bạn sẽ không còn tâm trạng bồn chồn, hồi há»™p và tập trung hÆ¡n để có được bài diá»…n thuyết tốt nhất", Dower cho biết.v