Thương hiệu là tài sản đắt giá cá»§a doanh nghiệp (DN) và cÅ©ng là thứ dá»… bị tổn thương nhất, song không phải lúc nào DN cÅ©ng biết cách phát triển Ä‘i Ä‘ôi vá»›i bảo vệ thương hiệu cá»§a mình, dẫn đến những câu chuyện “mua danh ba vạn bán danh ba đồng”.
Giữ khó hÆ¡n xây
Chắc hẳn nhiá»u ngưá»i vẫn chưa quên “hiện tượng” Cà phê Trung Nguyên, má»™t thá»i thống lÄ©nh thị trưá»ng quán cà phê VN vá»›i hằng trăm quán mang thương hiệu này ồ ạt ra Ä‘á»i. Äến nay con số này trên cả nước Ä‘ã lên hàng ngàn.
Không ai có thể phá»§ nháºn tài năng và công sức cá»§a ông Äặng Lê Nguyên VÅ©, Tổng giám đốc Công ty CP Cà phê Trung Nguyên. Ông Ä‘ã làm nên “cuá»™c cách mạng” thay đổi thói quen uống cà phê cá»§a ngưá»i VN. Trước Ä‘ó, vào những năm 1990, các quán cafe tại VN chá»§ yếu mang tính chất gia Ä‘ình, nhá» lẻ; nguồn gốc cà phê không rõ ràng; phương thức kinh doanh không mang tính hệ thống… và không có chiến lược phát triển dài hạn.
Trung Nguyên ra Ä‘á»i, trở thành tâm Ä‘iểm cá»§a sá»± chú ý bởi Ä‘ây là thương hiệu cà phê VN đầu tiên có “màu cá» sắc áo” rõ ràng, sá» dụng chiến lược kinh doanh má»›i lạ: franchising – nhượng quyá»n thương hiệu.
Song chính vì bước nhảy quá nhanh này mà hình ảnh Trung Nguyên trong tâm trí khách hàng nay Ä‘ã khác xưa. Công ty này không thể kiểm soát nổi hàng ngàn đối tác thuê thương hiệu ở từng chi tiết nhá» như cung cách phục vụ, giá cả, thức ăn và vấn đỠvệ sinh… Äó là chưa kể rất nhiá»u quán cà phê Trung Nguyên nhưng từ lâu không còn bán cà phê cá»§a Trung Nguyên nữa. Nhượng quyá»n lúc này trở thành “con dao 2 lưỡi” Ä‘e dá»a thương hiệu Trung Nguyên. Nguy cÆ¡ càng cao hÆ¡n khi ngày càng có nhiá»u “đại gia” kinh doanh cà phê vào cuá»™c như Highland, Windors, Zenta… và sắp tá»›i có thể là “ông lá»›n” Starbucks (Mỹ).
ÄÆ°á»£c biết, năm 2006 vừa qua là năm mà Trung Nguyên Ä‘ã ná»— lá»±c rất nhiá»u trong việc cá»§ng cố hệ thống quán cà phê. Hiện các quán Trung Nguyên tại trung tâm TP.HCM Ä‘ã được nâng cấp để ngang tầm vá»›i những quán cà phê “sao” nhằm cứu vãn tình hình.
Sá» dụng thương hiệu tùy tiện – bài há»c đắt giá
Khác vá»›i trưá»ng hợp Trung Nguyên, sá»± cố má»›i xảy ra vá»›i thương hiệu V3 là bài há»c đắt giá. Dù má»›i có mặt trên thị trưá»ng chưa tròn 1 năm nhưng Cafe V3 cÅ©ng Ä‘ã trở thành má»™t sân chÆ¡i thu hút các chương trình đến tổ chức tại Ä‘ó như Sàn Giao dịch ý tưởng, Câu lạc bá»™ Khởi nghiệp, Tá»a Ä‘àm dành cho giá»›i trẻ và doanh nhân…
Bất ngá», ngày 13/12/06 vừa qua trên nhiá»u tá» báo Ä‘ã xuất hiện thông tin “Phá đưá»ng dây gái gá»i cao cấp tại Bar V3 tại 80 Nguyá»…n Thị Minh Khai, Q.3, TP.HCM”. Ngưá»i cầm đầu đưá»ng dây này là nữ quản lí quán Bar V3.
Theo giải trình cá»§a Công ty TNHH Thương mại và dịch vụ V3, công ty chỉ kinh doanh Cafe V3 tại tầng má»™t cá»§a tòa nhà trên. Công ty cho ngưá»i khác thuê tầng trệt cá»§a tòa nhà để mở má»™t quán bar, nhưng cÅ©ng cho ngưá»i thuê dùng tên hiệu là Bar V3(!)
Giám đốc Công ty V3, bà Nguyá»…n Quỳnh Hương cho hay: “Ban đầu công ty không nghÄ© sâu xa, chỉ là muốn Ä‘a dạng hóa dịch vụ giải trí nên cho thuê mặt bằng mở quán bar, cho mượn tên Bar V3. Tuy nhiên, đến ngày 20/11/06 (sau khi quán bar V3 hoạt động được khoảng ná»a tháng) chúng tôi nháºn thấy có nhiá»u vấn đỠphát sinh làm ảnh hưởng đến lợi ích, hình ảnh thương hiệu mà chúng tôi Ä‘ã gầy công xây dá»±ng nên Ä‘ã đỠnghị ngưá»i thuê chấm dứt việc sá» dụng tên V3”.
CÅ©ng theo bà Hương, ngưá»i thuê (ông Ngô Äăng Khoa) xin được dùng tên này đến cuối tháng 12/06 sẽ thay tên khác, không ngá» má»›i đến ngày 12/12/06 Ä‘ã xảy ra vụ đưá»ng dây mại dâm. Ngay sau Ä‘ó công ty Ä‘ã làm việc vá»›i ông Khoa, chấm dứt hợp đồng thuê mặt bằng và gỡ luôn bảng hiệu Bar V3.
Câu chuyện này cho thấy ý thức bảo vệ thương hiệu cá»§a công ty ngay từ đầu Ä‘ã không được chú ý. Cho má»™t cá nhân mượn tên mình để làm ăn mà lại không quản lí được hoạt động cá»§a há» là Ä‘iá»u quá mạo hiểm