Philip Kotler (P.K) là tác giả cá»§a hÆ¡n 100 cuốn sách và bài báo chuyên vá» marketing, là chuyên gia hàng đầu cá»§a Kotler Marketing Group trong lÄ©nh vá»±c hoạch định chiến lược marketing (các khách hàng thưá»ng xuyên sá» dụng dịch vụ cá»§a Philip Kotler là IBM, Apple, General Electric, AT&T, Honeywell, Bank of America, Merck). Ông cÅ©ng là giáo sư cá»§a nhiá»u trưá»ng đại há»c danh tiếng như Johnson & son hay Viện Marketing Kellogg . Năm 2002, Kotler được bình chá»n là má»™t trong 50 chuyên gia “sừng sá»”nhất trong lÄ©nh vá»±c marketing (The Top Business Guru).
Dưới Ä‘ây là phần tổng hợp cá»§a Business World Portal từ những bài trả lá»i phá»ng vấn cá»§a Philip Kotler trên các tá» tạp chí chuyên ngành Marketing tại Nga.
Há»i: Ông Ä‘ã từng tư vấn cho các công ty nổi tiếng trên thế giá»›i như IBM, General Electric, AT&T, Honeywell, Bank of America, Merck… Váºy dá»± án nào được ông Ä‘ánh giá là thành công hÆ¡n cả?
P.K. Nhiá»u ngưá»i Ä‘ã đặt ra câu há»i này cho tôi. Tuy nhiên, tháºt Ä‘áng tiếc khi phải nói rằng, Ä‘ây là thông tin bảo máºt mà tôi không được phép tiết lá»™. Giá trị cá»§a việc tư vấn này là giúp doanh nghiệp định hướng má»™t cách rõ ràng hÆ¡n tá»›i khách hàng chứ không phải định hướng tá»›i việc sản xuất cá»§a há».
Tôi làm việc vá»›i IBM là nhằm giúp há» hiểu rõ tầm quan trá»ng cá»§a việc theo dõi sá»± thay đổi trong nhu cầu và lợi ích cá»§a khách hàng chứ không đơn thuần là bán giải pháp kỹ thuáºt. Tôi hợp tác vá»›i Merck là nhằm giúp hỠđẩy mạnh mảng sáng tạo, cách tân trong kinh doanh bằng công cụ marketing.
– Ông có nháºn định gì vá» marketing? Äó là nghệ thuáºt hay là má»™t nghá» nghiệp?
P .K . Marketing là má»™t nghá» chứ không phải má»™t loại hình nghệ thuáºt. Hiệp há»™i Marketing và Viện marketing Anh Ä‘ã không hẹn mà gặp khi cùng đưa ra những tiêu chuẩn chung đối vá»›i các chuyên gia marketing. Há» cho rằng, vá»›i sá»± trợ giúp cá»§a các bài trắc nghiệm, ngưá»i ta có thể phân biệt được ai là chuyên gia marketing và ai không. Tuy nhiên, má»™t ngưá»i bình thưá»ng chưa từng hoạt động trong lÄ©nh vá»±c marketing vẫn có thể đưa ra được nhiá»u ý tưởng tuyệt vá»i. Ví dụ, Ingvar Kamprad không phải là chuyên gia marketing, nhưng hãng IKEA cá»§a ông vẫn trở thành cái tên huyá»n thoại trong lÄ©nh vá»±c đồ ná»™i thất gia Ä‘ình. Có thể nói, marketing còn được Ä‘ánh giá như là má»™t môn khoa há»c vì thông qua các chiến dịch nghiên cứu thị trưá»ng cá»§a mình, các chuyên gia tiếp thị khám phá ra những Ä‘iá»u má»›i mẻ vá» sản phẩm, ngưá»i tiêu dùng để từ Ä‘ó đưa ra các định hướng nhằm phân bổ nguồn lá»±c má»™t cách tối ưu nhất đồng thá»i đưa ra các dá»± Ä‘oán vá» thị trưá»ng. Ở Ä‘ây, rất khó để đưa ra nháºn định Ä‘iá»u gì quan trá»ng hÆ¡n cả trong marketing — khía cạnh nghá» nghiệp, nghệ thuáºt hay khoa há»c.
– Tr ên thá»±c tế c ó tồn tại c ác ph ương ph áp tiếp thị nan giải n ào kh ông hay tất cả chỉ l à sá»± ph át triển cá»§a ph ương ph áp cổ Ä‘iển m à ông th ưá»ng áp dụng ?
P .K . Câu há»i khá thú vị đấy! Marketing không phải là má»™t bá»™ môn khoa há»c hàn lâm như phân tích hình há»c. Nhiá»u quốc gia có ná»n kinh tế, chính trị hay văn hóa khác nhau vẫn áp dụng nhiá»u phương pháp tiếp thị khác nhau. Tuy nhiên, marketing được xây dá»±ng trên cÆ¡ sở các nguyên tắc sau:
1. Trong thá»i gian xây dá»±ng chiến lược marketing, chuyên gia tiếp thị cần phải luôn xác định rõ rằng: trung tâm cá»§a chiến lược tiếp thị chính là ngưá»i tiêu dùng, đối thá»§ và tác nhân truyá»n bá thông tin tiếp thị.
2. Cần phải phân khúc từng thị trưá»ng và táºp trung hướng chá»§ đạo cá»§a mình vào phân khúc nào mà công ty cá»§a bạn có thế mạnh nhất.
3. Trong từng phân khúc thị trưá»ng, cần nghiên cứu nhu cầu cá»§a ngưá»i tiêu dùng, cách suy nghÄ© cá»§a hỠđối vá»›i sản phẩm và hình thức mua hàng cá»§a há».
4. Äể đảm bảo thành công, cần phải chú trá»ng đến chất lượng tốt nhất cho sản phẩm nhằm Ä‘áp ứng nhu cầu cá»§a nhóm ngưá»i tiêu dùng. Lúc này, marketing Ä‘ã phát triển dưới sá»± ảnh hưởng cá»§a các xu hướng hiện đại, ví dụ như ta Ä‘ã từng nghe thấy thuáºt ngữ marketing cảm giác, marketing du kích, marketing tin đồn….
– Trong c ác b ài b áo cá»§a m ình , ông Ä‘ã từng đỠcáºp rằng , marketing hiện nay Ä‘ang trong t ình trạng tồi tệ ch ưa từng thấy . Váºy nguy ên nh ân l à ở Ä‘âu , th ưa ông ?
P .K . Nên nhá»› rằng, 75% các sản phẩm/dịch vụ má»›i cá»§a các doanh nghiệp khi tung ra thị trưá»ng thưá»ng là thất bại. Marketing là quá trình duy nhất bao gồm hàng loạt các nguyên tắc/bước thá»±c hiện nhất định. Váºy nhưng nhiá»u doanh nghiệp lại thưá»ng không hiểu được Ä‘iá»u này và thá»±c hiện các chiến dịch marketing má»™t cách tùy tiện: nhóm này láºp chiến lược tiếp thị, nhóm khác phụ trách sản phẩm, tính toán chi phí, bá»™ pháºn marketing thá»±c chất chỉ thá»±c hiện nhiệm vụ bán hàng và quảng cáo. Kết quả là công ty sản xuất ra sản phẩm mà không tiêu thụ được, và bá»™ pháºn marketing thưá»ng được “choàng” thêm nhiệm vụ “dá»n rác” bằng cách cáºt lá»±c bán hàng, cáºt lá»±c quảng cáo.
Ngoài ra, thá»±c tế thưá»ng cho thấy rằng, bá»™ pháºn marketing và quảng cáo không thể đảm nhiệm tốt việc bán hàng và quảng cáo, đơn giản là há» không đủ kiến thức và kỹ năng. Tôi cho rằng nhiệm vụ chính cá»§a bá»™ pháºn marketing là tạo ra chiến lược kinh doanh cho sản phẩm.
– Ông c ó n ói rằng marketing Ä‘ang trở n ên ng ày c àng phức tạp h Æ¡n . C òn t ôi th ì gặp kh á nhiá»u gi ám đốc marketing , những ng ưá»i lu ôn cho rằng marketing ho àn to àn kh ông c ó g ì l à phức tạp cả .
P .K . Äó là cả má»™t vấn đỠlá»›n đấy. Nhiá»u ngưá»i làm marketing nhưng không hiểu thế nào là marketing.
– Váºy th ì ông c ó thể giải th ích vấn đỠn ày được kh ông ? Tr ên b àn l àm việc cá»§a nhiá»u chuy ên gia tiếp thị vẫn c ó những cuốn s ách do ông viết từ l âu lắm rồi .
P .K . Marketing không phải là nÆ¡i để ta ném tiá»n qua cá»a sổ, mà Ä‘ó là nÆ¡i bạn phải xác định má»™t cách rất rõ các nhóm khách hàng cá»§a mình và nhu cầu cá»§a hỠđồng thá»i đưa ra các quyết định nhằm Ä‘áp ứng các nhu cầu Ä‘ó.
– Thế nào gá»i là trách nhiệm xã há»™i cá»§a marketing?
P.K. Năm 1970, tôi Ä‘ã chia marketing thành má»™t số mảng: business—marketing, marketing phi thương mại, marketing xã há»™i. Chúng ta Ä‘ã quen vá»›i thuáºt ngữ business —marketing. Ví dụ vá» marketing phi thương mại: Ä‘ó là công ty, tổ chức mà mục Ä‘ích cá»§a nó không nhằm tạo ra lợi nhuáºn (há» chỉ thu hút khách hàng, nguồn tài chính cho các chương trình giúp đỡ ngưá»i nghèo, tổ chức các triển lãm, các chương trình gây quỹ từ thiện giúp bệnh nhân, trẻ em lang thang cÆ¡ nhỡ, ngưá»i già neo đơn…). Còn marketing xã há»™i có thể được hiểu là việc truyá»n bá hình mẫu cuá»™c sống, giúp con ngưá»i sống tốt hÆ¡n, khá»e mạnh hÆ¡n (thá»±c phẩm an toàn, thể thao lành mạnh…) hoặc tuyên truyá»n giúp con ngưá»i từ bá» các thói quen có hại cho sức khá»e (hút thuốc lá, sá» dụng heroin…). Các công ty cần phân biệt rõ việc Ä‘áp ứng nhu cầu cá nhân và nhu cầu xã há»™i cá»§a ngưá»i tiêu dùng.
Ví dụ, hút thuốc lá có thể mang lại cảm giác mãn nguyện đối vá»›i má»™t cá nhân nào Ä‘ó, nhưng nó sẽ làm ảnh hưởng xấu đến sức khá»e cá»§a những ngưá»i xung quanh. Và đương nhiên là Ä‘iá»u Ä‘ó tạo ra gánh nặng cho xã há»™i trong lÄ©nh vá»±c chăm sóc y tế cá»™ng đồng. Thá»i gian sau này, tôi có viết cuốn “Trách nhiệm xã há»™i” (Corporative social responsibility), trong Ä‘ó tôi có nhấn mạnh đến khía cạnh rằng, các doanh nghiệp quan tâm đến việc nâng cao phúc lợi xã há»™i thưá»ng đạt được những kết quả kinh doanh tốt hÆ¡n trong kế hoạch kinh doanh dài hÆ¡i so vá»›i các doanh nghiệp ít quan tâm đến khía cạnh trách nhiệm xã há»™i. IBM, McDonald’s, Ben & Jerry’s và nhiá»u công ty khác Ä‘ã được thừa nháºn nhá» những thành công nhất định khi thể hiện trách nhiệm xã há»™i đối vá»›i cá»™ng đồng.
– Trong cuốn sách cá»§a mình, ông Ä‘ã từng nói rằng, không nên cùng lúc “xuất kích” trên tất cả các thị trưá»ng mà nên táºp trung nguồn lá»±c vào má»™t phân khúc nào Ä‘ó và đặc biệt phải đưa ra được chương trình markting cho từng phân khúc như váºy. Äiá»u này có nghÄ©a rằng ông phản đối các chương trình marketing chiến lược hướng đến tất cả phân khúc thị trưá»ng? Hay là đối vá»›i má»—i má»™t phân khúc thị trưá»ng ta nên láºp má»™t kế hoạch cụ thể riêng biệt?
P.K. Ý tưởng ban đầu vá» việc sản xuất hàng tiêu dùng được các nhà cung cấp xà phòng, thá»±c phẩm, tá»§ lạnh, xe hÆ¡i… áp dụng. Công ty Procter & Gamble sản xuất xà phòng Ivory và tung ra thị trưá»ng, cho tất cả tầng lá»›p ngưá»i tiêu dùng. Chiến lược marketing cá»§a Coca-Cola được xây dá»±ng trên nguyên tắc tương tá»± – loại nước giải khát dành cho tất cả má»i ngưá»i. Tuy nhiên, má»—i ngưá»i lại có má»™t khẩu vị khác nhau. Và Ä‘iá»u Ä‘ó trở thành thách thức đối vá»›i các doanh nghiệp nói trên. Há» phải tìm cách hướng đến phân khúc hẹp hÆ¡n. Hiện nay, P&G sản xuất nhiá»u loại sản phẩm tẩy rá»a dành cho nhiá»u loại đối tượng khách hàng khác nhau, còn Coca-Cola cÅ©ng đưa hàng chục loại nước giải khát cho khách hàng lá»±a chá»n. Nói chung, doanh nghiệp có thể áp dụng ba chiến lược sau Ä‘ây: tung ra má»™t mặt hàng nào Ä‘ó cho tất cả ngưá»i tiêu dùng (undifferential marketing), tung ra má»™t số mặt hàng cụ thể nào Ä‘ó cho má»™t số nhóm ngưá»i tiêu dùng nhất định (differential marketing) hoặc táºp trung hẳn vào má»™t phân khúc hẹp (consentrative marketing)
– Ông có cho rằng marketing sẽ trở nên phức tạp hÆ¡n trong tương lai?
P.K. Quá trình toàn cầu hóa Ä‘ang diá»…n ra khắp nÆ¡i. Con số các vụ sáp nháºp, thôn tính và phá sản Ä‘ang càng ngày càng tăng lên. Sá»± trung thành cá»§a ngưá»i tiêu dùng chỉ có thể hiện hữu trong các công ty tiên phong biết quan tâm đến nhu cầu cá»§a từng nhóm khách hàng đồng thá»i biết cách chăm sóc há». Không quan trá»ng là anh có thể sản xuất ra loại hàng hóa rẻ tá»›i mức nào. Trung Quốc là nÆ¡i mà hàng hóa luôn có giá thành rẻ nhất và đất nước này Ä‘ang nối gót Nháºt trong việc tạo ra những sản phẩm có chất lượng cao vá»›i giá thành thấp.
Ngưá»i tiêu dùng cÅ©ng ngày càng trở nên báºn rá»™n hÆ¡n, khó tìm hÆ¡n, khó tính hÆ¡n, cầu toàn hÆ¡n trong các vụ mua sắm. Ở Mỹ, nếu má»™t ngưá»i nào Ä‘ó muốn mua chiếc xe hÆ¡i, anh ta sẽ click vào các địa chỉ bán xe trên mạng và gá»i Ä‘i thông Ä‘iệp “Tôi muốn mua chiếc xe màu xanh cá»§a hãng X. vá»›i giá không quá 25 nghìn Ä‘ô-la”. Và không phải là nhân viên bán hàng nói rằng “Ä‘ây là xe cá»§a anh”, mà bản thân ngưá»i mua hàng sẽ chỉ ra chiếc xe mà anh ta cần.
Giá thành marketing đại chúng càng ngày càng tăng lên trong khi hiệu quả lại Ä‘ang tá»· lệ nghịch. Ngưá»i tiêu dùng Ä‘ang càng ngày càng tá» ra thá» Æ¡ vá»›i các chương trình quảng cáo trên truyá»n hình, trong khi các hãng quảng cáo truyá»n hình Ä‘ang ngày càng tìm cách tăng giá. Äiá»u này buá»™c các chuyên gia tiếp thị phải tìm ra các phương thức quảng cáo khác: quảng cáo trên khinh khí cầu, quảng cáo trên sân váºn động trong các giải bóng Ä‘á, quần vợt, khúc côn cầu, trên xe hÆ¡i, xe buýt, xe Ä‘ua, quảng cáo qua phim ảnh, trong nhà vệ sinh, thang máy, trạm xăng, trong các cuốn sách…Ví dụ, Fay Weldon Ä‘ã viết cuốn The Bulgari Connection theo đơn đặt hàng cá»§a hãng Bulgari vá»›i chuá»—i ngá»c trai tuyệt hảo ngoài bìa.
Marketing di động (mobile marketing) cÅ©ng phát triển mạnh mẽ chưa từng thấy. Cách Ä‘ây không lâu, tôi có Ä‘i qua má»™t trung tâm thương mại lá»›n, thế là trong chiếc Ä‘iện thoại di động cá»§a tôi hiện lên các thông tin vá» việc giảm giá trong cá»a hàng này. Thành tháºt mà nói, tôi không thích kiểu marketing này lắm vì nó gây cảm giác phiá»n toái cho tôi. Nhưng Ä‘ây cÅ©ng chính là má»™t kênh truyá»n thông hiệu quả để liên lạc vá»›i khách hàng.
Hay như kiểu marketing tin đồn. Ở Mỹ, nhiá»u công ty Ä‘ã tuyển sinh viên vào làm việc bán thá»i gian vá»›i nhiệm vụ phân phát sản phẩm mẫu cho khách hàng kèm thông Ä‘iệp “Anh/chị không nhất thiết phải kể vá» sản phẩm này cho ngưá»i khác nếu không cảm thấy thích chúng. Còn nếu thích, anh chị hãy kể lại vá»›i bạn bè, ngưá»i quen cá»§a mình”. Và các sinh viên này phải làm báo cáo cho lãnh đạo công ty biết có bao nhiêu khách hàng Ä‘ã kể lại câu chuyện vá» sản phẩm cá»§a há» cho ngưá»i quen, bạn bè, và Ä‘ó là những túyp ngưá»i nào. Äây cÅ©ng chính là má»™t kiểu tiếp thị khá hiệu quả.
– Ông Ä‘ã từng viết rằng câu thần chú cá»§a marketing — Ä‘ó là thương hiệu và các giá trị. Váºy làm thế nào để xây dá»±ng được má»™t thương hiệu mạnh?
P.K. Äối vá»›i má»™t thương hiệu thì mục tiêu bao giá» cÅ©ng Ä‘óng vai trò rất quan trá»ng. Äể làm gì Æ°? Vì sản phẩm khi tung ra thị trưá»ng phải là loại tốt nhất mà ngưá»i tiêu dùng muốn “xuống tiá»n” để sở hữu nó. Nếu như nhà sản xuất không đảm bảo được hai yếu tố này, thương hiệu sẽ chỉ là con số không. Có má»™t Ä‘iá»u quan trá»ng mà các doanh nghiệp cần hiểu là thương hiệu không thể được xây dá»±ng dá»±a trên sá»± há»— trợ cá»§a quảng cáo. Quảng cáo không bao giá» có thể tạo ra ước muốn mua hàng ở ngưá»i tiêu dùng cÅ©ng như lòng tin cá»§a hỠđối vá»›i sản phẩm. Quảng cáo chỉ có thể giúp nâng cao mức nháºn biết cá»§a ngưá»i tiêu dùng đối vá»›i thương hiệu. Slogan, màu sắc, âm nhạc… không phải là lợi thế cạnh tranh mà chỉ là yếu tố cần hiện diện trong thương hiệu.
Äiá»u quan trá»ng nhất — Ä‘ó là kinh nghiệm Ä‘áp ứng nhu cầu cá»§a ngưá»i tiêu dùng. Äây chính là Ä‘iá»u cho phép ngưá»i tiêu dùng hiểu được thương hiệu cá»§a bạn mạnh hay yếu. Thương hiệu chính là sá»± hứa hẹn má»™t kết quả nào Ä‘ó mà nhiá»u ngưá»i không hiểu được. Nếu thương hiệu được nhiá»u ngưá»i biết đến nhưng lại tạo ra cho há» cảm giác không thân thiện, không tin cáºy thì Ä‘ó là má»™t thương hiệu tồi. Ngược lại, nếu thương hiệu được ngưá»i tiêu dùng tin cáºy, quý mến nhưng vá»›i độ nháºn biết kém sẽ được coi là thương hiệu tiá»m năng tốt.
– Ông có nháºn định gì vá» tương lai cá»§a marketing?
P.K. Khuynh hướng lá»›n nhất — Ä‘ó là marketing luôn phải váºn động để bắt mạch kịp nhu cầu cá»§a xã há»™i. Nhiá»u công ty dành hẳn ra những bá»™ pháºn chuyên biệt để sẵn sàng lao vào cuá»™c chiến thương hiệu. Ví dụ, tại hãng hàng không ná» có hẳn má»™t phòng riêng biệt, trên tưá»ng treo những màn hình lá»›n báo thá»i tiết, lịch trình các chuyến bay cá»§a tất cả các hãng hàng không, giá cả cá»§a các đối thá»§ cạnh tranh. Những căn phòng như váºy cho phép hãng đưa ra quyết định nhanh chóng và kịp thá»i.
Xu hướng thứ hai là marketing Ä‘ang ngày càng được định hướng theo góc độ tài chính. NghÄ©a là chuyên gia tiếp thị cần biết rõ nguồn lá»±c đầu tư được phân bổ Ä‘i Ä‘âu, kênh phân bổ hàng hóa nào được coi là khả thi nhất và mang lại hiệu quả cao nhất để từ Ä‘ó loại bá» các kênh ít khả thi.
Xu hướng thứ ba — marketing càng ngày càng mang tính kỹ thuáºt hÆ¡n. Các chuyên gia tiếp thị càng ngày càng có xu hướng sá» dụng các bảng biểu mà thông qua Ä‘ó, ai cÅ©ng có thể nhìn thấy tiến độ công việc diá»…n ra trong công ty hàng ngày, hàng tháng hay hàng quý. Äiá»u này rất cần thiết để chuyên gia tiếp thị đưa ra quyết định Ä‘úng lúc, Ä‘úng thá»i Ä‘iểm, giúp doanh nghiệp tăng hiệu quả kinh doanh.
– Ông có nháºn định gì vá» vai trò cá»§a các hãng tư vấn PR, tư vấn quảng cáo và tiếp thị trong marketing?
P.K. Có má»™t sai lầm phổ biến là các công ty thưá»ng tuyển dụng nhân viên marketing hay quảng cáo vào làm việc rồi lại buá»™c há» phải tá»± nghiên cứu thị trưá»ng, tá»± xây dá»±ng các chiến dịch quảng cáo. Thá»±c ra thì nhiệm vụ chính cá»§a anh ta là tìm kiếm các hãng tư vấn chuyên nghiệp để giúp doanh nghiệp thá»±c hiện những công việc Ä‘ó. Äiá»u quan trá»ng là anh ta phải gây dá»±ng được mối quan hệ lâu bá»n đối vá»›i hãng cung cấp dịch vụ tư vấn Ä‘ó. Hãng quảng cáo phải là nÆ¡i giúp bạn tăng doanh thu trong tương lai chứ không phải là chá»— mà các chuyên gia tiếp thị đến “hót” cho bạn nghe những bài lý thuyết và thu tiá»n cá»§a bạn. Chỉ khi hãng quảng cáo và công ty cá»§a bạn cùng chia sẻ sá»± hiểu biết vá»›i nhau vá» mối quan tâm chung, lúc Ä‘ó liên minh này má»›i tạo ra được kết quả tốt.
– Ai cÅ©ng biết là kinh doanh luôn nằm trong vòng xoáy cá»§a sá»± váºn động. Các doanh nghiệp không kịp thay đổi thưá»ng sẽ Ä‘ánh mất vị trí cá»§a mình và “bốc hÆ¡i” nhanh chóng. Váºy trong kinh doanh có Ä‘iá»u gì bất biến không?
P.K. Thá»i hạn tồn tại trung bình cá»§a má»™t công ty thưá»ng là 20 năm. Công ty có thể bị khai tá» nếu như không tá»± thay đổi để phù hợp vá»›i Ä‘iá»u kiện cá»§a thương trưá»ng, không trụ vững trước những sóng gió vá» tài chính hoặc bị đối thá»§ “nuốt”. Tuy nhiên, cÅ©ng có những công ty hoạt động tốt trong cả hàng trăm năm hình thành và phát triển. Câu trả lá»i cho câu há»i vì sao các công ty thưá»ng chết yểu trong giai Ä‘oạn trứng nước, theo tôi, nằm trong cuốn sách cá»§a James Collins "Built to Last" và Arie De Geus "The Living Company" .
***
Philip Kotler luôn cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt trên thương trưá»ng như ngày nay, marketing không thể tách rá»i vá»›i hoạt động cá»§a các bá»™ pháºn khác trong doanh nghiệp, và marketing phải được coi là triết lý kinh doanh cá»§a cả doanh nghiệp chứ không đơn thuần là má»™t bá»™ pháºn riêng biệt như trước nay nhiá»u doanh nghiệp vẫn từng nghÄ©.
Theo ông, ngày nay, marketing là má»™t hoạt động gần như bắt buá»™c phải có trong phần lá»›n các doanh nghiệp và được coi là “cá»— máy ngốn tiá»n” cá»§a doanh nghiệp. Nếu như trước Ä‘ây marketing hướng đến sản phẩm, mục tiêu cá»§a các chiến lược marketing là nhằm thu hút ngưá»i tiêu dùng chú ý đến sản phẩm (“không quan trá»ng há» là ai, Ä‘iá»u cÆ¡ bản là càng nhiá»u càng tốt”), thì ngày nay, marketing Ä‘ang hướng đến việc phân hóa đối tượng ngưá»i tiêu dùng.
Ví dụ, công ty Tesco hiện là má»™t trong những “đại gia” bán lẻ tại Anh. CÅ©ng chính vì biết phân hóa thị trưá»ng (segmentation) để từ Ä‘ó nghiên cứu kỹ lưỡng từng nhóm khách hàng nhằm Ä‘áp ứng má»™t cách tốt nhất nhu cầu cá»§a há» nên Tesco Ä‘ã gặt hái được thành công Ä‘áng kể. Trên cÆ¡ sở các tá» thăm dò ý kiến ngưá»i tiêu dùng, Tesco chia ra 3.500 nhóm khách hàng, dá»±a vào Ä‘ó, công ty này có thể Ä‘áp ứng má»™t cách tốt nhất yêu cầu cá»§a ngưá»i tiêu dùng.
Philip Kotler cho rằng, má»™t quy trình nghiên cứu thị trưá»ng thưá»ng bao gồm 15 giai Ä‘oạn mà má»—i má»™t giai Ä‘oạn chính là câu trả lá»i cho má»™t trong các câu há»i sau:
1. Ngưá»i tiêu dùng nháºn biết nhu cầu cá»§a mình như thế nào đối vá»›i sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn?
2. Ngưá»i tiêu dùng tìm ra sản phẩm cá»§a bạn như thế nào?
3. Ngưá»i tiêu dùng quyết định chá»n lá»±a như thế nào?
4. Ngưá»i tiêu dùng đặt mua hàng/dịch vụ cá»§a bạn như thế nào?
5. Sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn cá»§a bạn được giao đến tay khách hàng như thế nào?
6. Äiá»u gì xảy ra khi sản phẩm cá»§a bạn được giao tá»›i tay ngưá»i tiêu dùng?
7. Hàng hóa, sản phẩm cá»§a bạn được bày biện như thế nào?
8. Việc thanh toán được thá»±c hiện ra sao?
9. Sản phẩm cá»§a bạn được bảo quản như thế nào?
10. Sản phẩm cá»§a bạn được Ä‘ón nháºn như thế nào?
11. Ngưá»i tiêu dùng sá» dụng sản phẩm cá»§a bạn vá»›i mục Ä‘ích gì? (Äôi khi, mục Ä‘ích sá» dụng sản phẩm cá»§a ngưá»i tiêu dùng không trùng hợp vá»›i mong đợi cá»§a nhà sản xuất).
12. Ngưá»i tiêu dùng cần sá»± há»— trợ nào khi sá» dụng sản phẩm?
13. Việc sản phẩm bị trả hay đổi lại diá»…n ra như thế nào?
14. Việc bảo hành hay sá»a chữa sản phẩm có lá»—i diá»…n ra như thế nào?
15. Äiá»u gì sẽ xảy ra nếu như sản phẩm Ä‘ã được sá» dụng và không còn có ích nữa?