Trò chuyện với Philip Kotler về marketing

Philip Kotler (P.K) là tác giả cá»§a hÆ¡n 100 cuốn sách và bài báo chuyên về marketing, là chuyên gia hàng đầu cá»§a Kotler Marketing Group trong lÄ©nh vá»±c hoạch định chiến lược marketing (các khách hàng thường xuyên sá»­ dụng dịch vụ cá»§a Philip Kotler là IBM, Apple, General Electric, AT&T, Honeywell, Bank of America, Merck). Ông cÅ©ng là giáo sư cá»§a nhiều trường đại học danh tiếng như Johnson & son hay Viện Marketing Kellogg . Năm 2002, Kotler được bình chọn là má»™t trong 50 chuyên gia “sừng sỏ”nhất trong lÄ©nh vá»±c marketing (The Top Business Guru).

Dưới Ä‘ây là phần tổng hợp cá»§a Business World Portal từ những bài trả lời phỏng vấn cá»§a Philip Kotler trên các tờ tạp chí chuyên ngành Marketing tại Nga.

Hỏi: Ông Ä‘ã từng tư vấn cho các công ty nổi tiếng trên thế giá»›i như IBM, General Electric, AT&T, Honeywell, Bank of America, Merck… Vậy dá»± án nào được ông Ä‘ánh giá là thành công hÆ¡n cả?

 

P.K. Nhiều người Ä‘ã đặt ra câu hỏi này cho tôi. Tuy nhiên, thật Ä‘áng tiếc khi phải nói rằng, Ä‘ây là thông tin bảo mật mà tôi không được phép tiết lá»™. Giá trị cá»§a việc tư vấn này là giúp doanh nghiệp định hướng má»™t cách rõ ràng hÆ¡n tá»›i khách hàng chứ không phải định hướng tá»›i việc sản xuất cá»§a họ.

Tôi làm việc vá»›i IBM là nhằm giúp họ hiểu rõ tầm quan trọng cá»§a việc theo dõi sá»± thay đổi trong nhu cầu và lợi ích cá»§a khách hàng chứ không đơn thuần là bán giải pháp kỹ thuật. Tôi hợp tác vá»›i Merck là nhằm giúp họ đẩy mạnh mảng sáng tạo, cách tân trong kinh doanh bằng công cụ marketing.

– Ông có nhận định gì về marketing? Đó là nghệ thuật hay là má»™t nghề nghiệp?

P .K . Marketing là má»™t nghề chứ không phải má»™t loại hình nghệ thuật. Hiệp há»™i Marketing và Viện marketing Anh Ä‘ã không hẹn mà gặp khi cùng đưa ra những tiêu chuẩn chung đối vá»›i các chuyên gia marketing. Họ cho rằng, vá»›i sá»± trợ giúp cá»§a các bài trắc nghiệm, người ta có thể phân biệt được ai là chuyên gia marketing và ai không. Tuy nhiên, má»™t người bình thường chưa từng hoạt động trong lÄ©nh vá»±c marketing vẫn có thể đưa ra được nhiều ý tưởng tuyệt vời. Ví dụ, Ingvar Kamprad không phải là chuyên gia marketing, nhưng hãng IKEA cá»§a ông vẫn trở thành cái tên huyền thoại trong lÄ©nh vá»±c đồ ná»™i thất gia Ä‘ình. Có thể nói, marketing còn được Ä‘ánh giá như là má»™t môn khoa học vì thông qua các chiến dịch nghiên cứu thị trường cá»§a mình, các chuyên gia tiếp thị khám phá ra những Ä‘iều má»›i mẻ về sản phẩm, người tiêu dùng để từ Ä‘ó đưa ra các định hướng nhằm phân bổ nguồn lá»±c má»™t cách tối ưu nhất đồng thời đưa ra các dá»± Ä‘oán về thị trường. Ở Ä‘ây, rất khó để đưa ra nhận định Ä‘iều gì quan trọng hÆ¡n cả trong marketing — khía cạnh nghề nghiệp, nghệ thuật hay khoa học.

– Tr ên thá»±c tế c ó tồn tại c ác ph ương ph áp tiếp thị nan giải n ào kh ông hay tất cả chỉ l à sá»± ph át triển cá»§a ph ương ph áp cổ Ä‘iển m à ông th ường áp dụng ?

P .K . Câu hỏi khá thú vị đấy! Marketing không phải là má»™t bá»™ môn khoa học hàn lâm như phân tích hình học. Nhiều quốc gia có nền kinh tế, chính trị hay văn hóa khác nhau vẫn áp dụng nhiều phương pháp tiếp thị khác nhau. Tuy nhiên, marketing được xây dá»±ng trên cÆ¡ sở các nguyên tắc sau:

1. Trong thời gian xây dá»±ng chiến lược marketing, chuyên gia tiếp thị cần phải luôn xác định rõ rằng: trung tâm cá»§a chiến lược tiếp thị chính là người tiêu dùng, đối thá»§ và tác nhân truyền bá thông tin tiếp thị.

2. Cần phải phân khúc từng thị trường và tập trung hướng chá»§ đạo cá»§a mình vào phân khúc nào mà công ty cá»§a bạn có thế mạnh nhất.

3. Trong từng phân khúc thị trường, cần nghiên cứu nhu cầu cá»§a người tiêu dùng, cách suy nghÄ© cá»§a họ đối vá»›i sản phẩm và hình thức mua hàng cá»§a họ.

4. Để đảm bảo thành công, cần phải chú trọng đến chất lượng tốt nhất cho sản phẩm nhằm Ä‘áp ứng nhu cầu cá»§a nhóm người tiêu dùng. Lúc này, marketing Ä‘ã phát triển dưới sá»± ảnh hưởng cá»§a các xu hướng hiện đại, ví dụ như ta Ä‘ã từng nghe thấy thuật ngữ marketing cảm giác, marketing du kích, marketing tin đồn….

– Trong c ác b ài b áo cá»§a m ình , ông Ä‘ã từng đề cập rằng , marketing hiện nay Ä‘ang trong t ình trạng tồi tệ ch ưa từng thấy . Vậy nguy ên nh ân l à ở Ä‘âu , th ưa ông ?

P .K . Nên nhá»› rằng, 75% các sản phẩm/dịch vụ má»›i cá»§a các doanh nghiệp khi tung ra thị trường thường là thất bại. Marketing là quá trình duy nhất bao gồm hàng loạt các nguyên tắc/bước thá»±c hiện nhất định. Vậy nhưng nhiều doanh nghiệp lại thường không hiểu được Ä‘iều này và thá»±c hiện các chiến dịch marketing má»™t cách tùy tiện: nhóm này lập chiến lược tiếp thị, nhóm khác phụ trách sản phẩm, tính toán chi phí, bá»™ phận marketing thá»±c chất chỉ thá»±c hiện nhiệm vụ bán hàng và quảng cáo. Kết quả là công ty sản xuất ra sản phẩm mà không tiêu thụ được, và bá»™ phận marketing thường được “choàng” thêm nhiệm vụ “dọn rác” bằng cách cật lá»±c bán hàng, cật lá»±c quảng cáo.

Ngoài ra, thá»±c tế thường cho thấy rằng, bá»™ phận marketing và quảng cáo không thể đảm nhiệm tốt việc bán hàng và quảng cáo, đơn giản là họ không đủ kiến thức và kỹ năng. Tôi cho rằng nhiệm vụ chính cá»§a bá»™ phận marketing là tạo ra chiến lược kinh doanh cho sản phẩm.

– Ông c ó n ói rằng marketing Ä‘ang trở n ên ng ày c àng phức tạp h Æ¡n . C òn t ôi th ì gặp kh á nhiều gi ám đốc marketing , những ng ười lu ôn cho rằng marketing ho àn to àn kh ông c ó g ì l à phức tạp cả .

P .K . Đó là cả má»™t vấn đề lá»›n đấy. Nhiều người làm marketing nhưng không hiểu thế nào là marketing.

– Vậy th ì ông c ó thể giải th ích vấn đề n ày được kh ông ? Tr ên b àn l àm việc cá»§a nhiều chuy ên gia tiếp thị vẫn c ó những cuốn s ách do ông viết từ l âu lắm rồi .

P .K . Marketing không phải là nÆ¡i để ta ném tiền qua cá»­a sổ, mà Ä‘ó là nÆ¡i bạn phải xác định má»™t cách rất rõ các nhóm khách hàng cá»§a mình và nhu cầu cá»§a họ đồng thời đưa ra các quyết định nhằm Ä‘áp ứng các nhu cầu Ä‘ó.

– Thế nào gọi là trách nhiệm xã há»™i cá»§a marketing?

P.K. Năm 1970, tôi Ä‘ã chia marketing thành má»™t số mảng: business—marketing, marketing phi thương mại, marketing xã há»™i. Chúng ta Ä‘ã quen vá»›i thuật ngữ business —marketing. Ví dụ về marketing phi thương mại: Ä‘ó là công ty, tổ chức mà mục Ä‘ích cá»§a nó không nhằm tạo ra lợi nhuận (họ chỉ thu hút khách hàng, nguồn tài chính cho các chương trình giúp đỡ người nghèo, tổ chức các triển lãm, các chương trình gây quỹ từ thiện giúp bệnh nhân, trẻ em lang thang cÆ¡ nhỡ, người già neo đơn…). Còn marketing xã há»™i có thể được hiểu là việc truyền bá hình mẫu cuá»™c sống, giúp con người sống tốt hÆ¡n, khỏe mạnh hÆ¡n (thá»±c phẩm an toàn, thể thao lành mạnh…) hoặc tuyên truyền giúp con người từ bỏ các thói quen có hại cho sức khỏe (hút thuốc lá, sá»­ dụng heroin…). Các công ty cần phân biệt rõ việc Ä‘áp ứng nhu cầu cá nhân và nhu cầu xã há»™i cá»§a người tiêu dùng.

Ví dụ, hút thuốc lá có thể mang lại cảm giác mãn nguyện đối vá»›i má»™t cá nhân nào Ä‘ó, nhưng nó sẽ làm ảnh hưởng xấu đến sức khỏe cá»§a những người xung quanh. Và đương nhiên là Ä‘iều Ä‘ó tạo ra gánh nặng cho xã há»™i trong lÄ©nh vá»±c chăm sóc y tế cá»™ng đồng. Thời gian sau này, tôi có viết cuốn “Trách nhiệm xã há»™i” (Corporative social responsibility), trong Ä‘ó tôi có nhấn mạnh đến khía cạnh rằng, các doanh nghiệp quan tâm đến việc nâng cao phúc lợi xã há»™i thường đạt được những kết quả kinh doanh tốt hÆ¡n trong kế hoạch kinh doanh dài hÆ¡i so vá»›i các doanh nghiệp ít quan tâm đến khía cạnh trách nhiệm xã há»™i. IBM, McDonald’s, Ben & Jerry’s và nhiều công ty khác Ä‘ã được thừa nhận nhờ những thành công nhất định khi thể hiện trách nhiệm xã há»™i đối vá»›i cá»™ng đồng.

– Trong cuốn sách cá»§a mình, ông Ä‘ã từng nói rằng, không nên cùng lúc “xuất kích” trên tất cả các thị trường mà nên tập trung nguồn lá»±c vào má»™t phân khúc nào Ä‘ó và đặc biệt phải đưa ra được chương trình markting cho từng phân khúc như vậy. Điều này có nghÄ©a rằng ông phản đối các chương trình marketing chiến lược hướng đến tất cả phân khúc thị trường? Hay là đối vá»›i má»—i má»™t phân khúc thị trường ta nên lập má»™t kế hoạch cụ thể riêng biệt?

P.K. Ý tưởng ban đầu về việc sản xuất hàng tiêu dùng được các nhà cung cấp xà phòng, thá»±c phẩm, tá»§ lạnh, xe hÆ¡i… áp dụng. Công ty Procter & Gamble sản xuất xà phòng Ivory và tung ra thị trường, cho tất cả tầng lá»›p người tiêu dùng. Chiến lược marketing cá»§a Coca-Cola được xây dá»±ng trên nguyên tắc tương tá»± – loại nước giải khát dành cho tất cả mọi người. Tuy nhiên, má»—i người lại có má»™t khẩu vị khác nhau. Và Ä‘iều Ä‘ó trở thành thách thức đối vá»›i các doanh nghiệp nói trên. Họ phải tìm cách hướng đến phân khúc hẹp hÆ¡n. Hiện nay, P&G sản xuất nhiều loại sản phẩm tẩy rá»­a dành cho nhiều loại đối tượng khách hàng khác nhau, còn Coca-Cola cÅ©ng đưa hàng chục loại nước giải khát cho khách hàng lá»±a chọn. Nói chung, doanh nghiệp có thể áp dụng ba chiến lược sau Ä‘ây: tung ra má»™t mặt hàng nào Ä‘ó cho tất cả người tiêu dùng (undifferential marketing), tung ra má»™t số mặt hàng cụ thể nào Ä‘ó cho má»™t số nhóm người tiêu dùng nhất định (differential marketing) hoặc tập trung hẳn vào má»™t phân khúc hẹp (consentrative marketing)

– Ông có cho rằng marketing sẽ trở nên phức tạp hÆ¡n trong tương lai?

P.K. Quá trình toàn cầu hóa Ä‘ang diá»…n ra khắp nÆ¡i. Con số các vụ sáp nhập, thôn tính và phá sản Ä‘ang càng ngày càng tăng lên. Sá»± trung thành cá»§a người tiêu dùng chỉ có thể hiện hữu trong các công ty tiên phong biết quan tâm đến nhu cầu cá»§a từng nhóm khách hàng đồng thời biết cách chăm sóc họ. Không quan trọng là anh có thể sản xuất ra loại hàng hóa rẻ tá»›i mức nào. Trung Quốc là nÆ¡i mà hàng hóa luôn có giá thành rẻ nhất và đất nước này Ä‘ang nối gót Nhật trong việc tạo ra những sản phẩm có chất lượng cao vá»›i giá thành thấp.

Người tiêu dùng cÅ©ng ngày càng trở nên bận rá»™n hÆ¡n, khó tìm hÆ¡n, khó tính hÆ¡n, cầu toàn hÆ¡n trong các vụ mua sắm. Ở Mỹ, nếu má»™t người nào Ä‘ó muốn mua chiếc xe hÆ¡i, anh ta sẽ click vào các địa chỉ bán xe trên mạng và gá»­i Ä‘i thông Ä‘iệp “Tôi muốn mua chiếc xe màu xanh cá»§a hãng X. vá»›i giá không quá 25 nghìn Ä‘ô-la”. Và không phải là nhân viên bán hàng nói rằng “Ä‘ây là xe cá»§a anh”, mà bản thân người mua hàng sẽ chỉ ra chiếc xe mà anh ta cần.

Giá thành marketing đại chúng càng ngày càng tăng lên trong khi hiệu quả lại Ä‘ang tá»· lệ nghịch. Người tiêu dùng Ä‘ang càng ngày càng tỏ ra thờ Æ¡ vá»›i các chương trình quảng cáo trên truyền hình, trong khi các hãng quảng cáo truyền hình Ä‘ang ngày càng tìm cách tăng giá. Điều này buá»™c các chuyên gia tiếp thị phải tìm ra các phương thức quảng cáo khác: quảng cáo trên khinh khí cầu, quảng cáo trên sân vận động trong các giải bóng Ä‘á, quần vợt, khúc côn cầu, trên xe hÆ¡i, xe bu‎‎ýt, xe Ä‘ua, quảng cáo qua phim ảnh, trong nhà vệ sinh, thang máy, trạm xăng, trong các cuốn sách…Ví dụ, Fay Weldon Ä‘ã viết cuốn The Bulgari Connection theo đơn đặt hàng cá»§a hãng Bulgari vá»›i chuá»—i ngọc trai tuyệt hảo ngoài bìa.

Marketing di động (mobile marketing) cÅ©ng phát triển mạnh mẽ chưa từng thấy. Cách Ä‘ây không lâu, tôi có Ä‘i qua má»™t trung tâm thương mại lá»›n, thế là trong chiếc Ä‘iện thoại di động cá»§a tôi hiện lên các thông tin về việc giảm giá trong cá»­a hàng này. Thành thật mà nói, tôi không thích kiểu marketing này lắm vì nó gây cảm giác phiền toái cho tôi. Nhưng Ä‘ây cÅ©ng chính là má»™t kênh truyền thông hiệu quả để liên lạc vá»›i khách hàng.

Hay như kiểu marketing tin đồn. Ở Mỹ, nhiều công ty Ä‘ã tuyển sinh viên vào làm việc bán thời gian vá»›i nhiệm vụ phân phát sản phẩm mẫu cho khách hàng kèm thông Ä‘iệp “Anh/chị không nhất thiết phải kể về sản phẩm này cho người khác nếu không cảm thấy thích chúng. Còn nếu thích, anh chị hãy kể lại vá»›i bạn bè, người quen cá»§a mình”. Và các sinh viên này phải làm báo cáo cho lãnh đạo công ty biết có bao nhiêu khách hàng Ä‘ã kể lại câu chuyện về sản phẩm cá»§a họ cho người quen, bạn bè, và Ä‘ó là những túyp người nào. Đây cÅ©ng chính là má»™t kiểu tiếp thị khá hiệu quả.

– Ông Ä‘ã từng viết rằng câu thần chú cá»§a marketing — Ä‘ó là thương hiệu và các giá trị. Vậy làm thế nào để xây dá»±ng được má»™t thương hiệu mạnh?

P.K. Đối vá»›i má»™t thương hiệu thì mục tiêu bao giờ cÅ©ng Ä‘óng vai trò rất quan trọng. Để làm gì Æ°? Vì sản phẩm khi tung ra thị trường phải là loại tốt nhất mà người tiêu dùng muốn “xuống tiền” để sở hữu nó. Nếu như nhà sản xuất không đảm bảo được hai yếu tố này, thương hiệu sẽ chỉ là con số không. Có má»™t Ä‘iều quan trọng mà các doanh nghiệp cần hiểu là thương hiệu không thể được xây dá»±ng dá»±a trên sá»± há»— trợ cá»§a quảng cáo. Quảng cáo không bao giờ có thể tạo ra ước muốn mua hàng ở người tiêu dùng cÅ©ng như lòng tin cá»§a họ đối vá»›i sản phẩm. Quảng cáo chỉ có thể giúp nâng cao mức nhận biết cá»§a người tiêu dùng đối vá»›i thương hiệu. Slogan, màu sắc, âm nhạc… không phải là lợi thế cạnh tranh mà chỉ là yếu tố cần hiện diện trong thương hiệu.

Điều quan trọng nhất — Ä‘ó là kinh nghiệm Ä‘áp ứng nhu cầu cá»§a người tiêu dùng. Đây chính là Ä‘iều cho phép người tiêu dùng hiểu được thương hiệu cá»§a bạn mạnh hay yếu. Thương hiệu chính là sá»± hứa hẹn má»™t kết quả nào Ä‘ó mà nhiều người không hiểu được. Nếu thương hiệu được nhiều người biết đến nhưng lại tạo ra cho họ cảm giác không thân thiện, không tin cậy thì Ä‘ó là má»™t thương hiệu tồi. Ngược lại, nếu thương hiệu được người tiêu dùng tin cậy, quý mến nhưng vá»›i độ nhận biết kém sẽ được coi là thương hiệu tiềm năng tốt.

– Ông có nhận định gì về tương lai cá»§a marketing?

P.K. Khuynh hướng lá»›n nhất — Ä‘ó là marketing luôn phải vận động để bắt mạch kịp nhu cầu cá»§a xã há»™i. Nhiều công ty dành hẳn ra những bá»™ phận chuyên biệt để sẵn sàng lao vào cuá»™c chiến thương hiệu. Ví dụ, tại hãng hàng không nọ có hẳn má»™t phòng riêng biệt, trên tường treo những màn hình lá»›n báo thời tiết, lịch trình các chuyến bay cá»§a tất cả các hãng hàng không, giá cả cá»§a các đối thá»§ cạnh tranh. Những căn phòng như vậy cho phép hãng đưa ra quyết định nhanh chóng và kịp thời.

Xu hướng thứ hai là marketing Ä‘ang ngày càng được định hướng theo góc độ tài chính. NghÄ©a là chuyên gia tiếp thị cần biết rõ nguồn lá»±c đầu tư được phân bổ Ä‘i Ä‘âu, kênh phân bổ hàng hóa nào được coi là khả thi nhất và mang lại hiệu quả cao nhất để từ Ä‘ó loại bỏ các kênh ít khả thi.

Xu hướng thứ ba — marketing càng ngày càng mang tính kỹ thuật hÆ¡n. Các chuyên gia tiếp thị càng ngày càng có xu hướng sá»­ dụng các bảng biểu mà thông qua Ä‘ó, ai cÅ©ng có thể nhìn thấy tiến độ công việc diá»…n ra trong công ty hàng ngày, hàng tháng hay hàng quý. Điều này rất cần thiết để chuyên gia tiếp thị đưa ra quyết định Ä‘úng lúc, Ä‘úng thời Ä‘iểm, giúp doanh nghiệp tăng hiệu quả kinh doanh.

– Ông có nhận định gì về vai trò cá»§a các hãng tư vấn PR, tư vấn quảng cáo và tiếp thị trong marketing?

P.K. Có má»™t sai lầm phổ biến là các công ty thường tuyển dụng nhân viên marketing hay quảng cáo vào làm việc rồi lại buá»™c họ phải tá»± nghiên cứu thị trường, tá»± xây dá»±ng các chiến dịch quảng cáo. Thá»±c ra thì nhiệm vụ chính cá»§a anh ta là tìm kiếm các hãng tư vấn chuyên nghiệp để giúp doanh nghiệp thá»±c hiện những công việc Ä‘ó. Điều quan trọng là anh ta phải gây dá»±ng được mối quan hệ lâu bền đối vá»›i hãng cung cấp dịch vụ tư vấn Ä‘ó. Hãng quảng cáo phải là nÆ¡i giúp bạn tăng doanh thu trong tương lai chứ không phải là chá»— mà các chuyên gia tiếp thị đến “hót” cho bạn nghe những bài lý thuyết và thu tiền cá»§a bạn. Chỉ khi hãng quảng cáo và công ty cá»§a bạn cùng chia sẻ sá»± hiểu biết vá»›i nhau về mối quan tâm chung, lúc Ä‘ó liên minh này má»›i tạo ra được kết quả tốt.

– Ai cÅ©ng biết là kinh doanh luôn nằm trong vòng xoáy cá»§a sá»± vận động. Các doanh nghiệp không kịp thay đổi thường sẽ Ä‘ánh mất vị trí cá»§a mình và “bốc hÆ¡i” nhanh chóng. Vậy trong kinh doanh có Ä‘iều gì bất biến không?

P.K. Thời hạn tồn tại trung bình cá»§a má»™t công ty thường là 20 năm. Công ty có thể bị khai tá»­ nếu như không tá»± thay đổi để phù hợp vá»›i Ä‘iều kiện cá»§a thương trường, không trụ vững trước những sóng gió về tài chính hoặc bị đối thá»§ “nuốt”. Tuy nhiên, cÅ©ng có những công ty hoạt động tốt trong cả hàng trăm năm hình thành và phát triển. Câu trả lời cho câu hỏi vì sao các công ty thường chết yểu trong giai Ä‘oạn trứng nước, theo tôi, nằm trong cuốn sách cá»§a James Collins "Built to Last" và Arie De Geus "The Living Company" .

***

Philip Kotler luôn cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt trên thương trường như ngày nay, marketing không thể tách rời vá»›i hoạt động cá»§a các bá»™ phận khác trong doanh nghiệp, và marketing phải được coi là triết lý kinh doanh cá»§a cả doanh nghiệp chứ không đơn thuần là má»™t bá»™ phận riêng biệt như trước nay nhiều doanh nghiệp vẫn từng nghÄ©.

Theo ông, ngày nay, marketing là má»™t hoạt động gần như bắt buá»™c phải có trong phần lá»›n các doanh nghiệp và được coi là “cá»— máy ngốn tiền” cá»§a doanh nghiệp. Nếu như trước Ä‘ây marketing hướng đến sản phẩm, mục tiêu cá»§a các chiến lược marketing là nhằm thu hút người tiêu dùng chú ý đến sản phẩm (“không quan trọng họ là ai, Ä‘iều cÆ¡ bản là càng nhiều càng tốt”), thì ngày nay, marketing Ä‘ang hướng đến việc phân hóa đối tượng người tiêu dùng.

Ví dụ, công ty Tesco hiện là má»™t trong những “đại gia” bán lẻ tại Anh. CÅ©ng chính vì biết phân hóa thị trường (segmentation) để từ Ä‘ó nghiên cứu kỹ lưỡng từng nhóm khách hàng nhằm Ä‘áp ứng má»™t cách tốt nhất nhu cầu cá»§a họ nên Tesco Ä‘ã gặt hái được thành công Ä‘áng kể. Trên cÆ¡ sở các tờ thăm dò ý kiến người tiêu dùng, Tesco chia ra 3.500 nhóm khách hàng, dá»±a vào Ä‘ó, công ty này có thể Ä‘áp ứng má»™t cách tốt nhất yêu cầu cá»§a người tiêu dùng.

Philip Kotler cho rằng, má»™t quy trình nghiên cứu thị trường thường bao gồm 15 giai Ä‘oạn mà má»—i má»™t giai Ä‘oạn chính là câu trả lời cho má»™t trong các câu hỏi sau:

1. Người tiêu dùng nhận biết nhu cầu cá»§a mình như thế nào đối vá»›i sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn?
2. Người tiêu dùng tìm ra sản phẩm cá»§a bạn như thế nào?
3. Người tiêu dùng quyết định chọn lá»±a như thế nào?
4. Người tiêu dùng đặt mua hàng/dịch vụ cá»§a bạn như thế nào?
5. Sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn cá»§a bạn được giao đến tay khách hàng như thế nào?
6. Điều gì xảy ra khi sản phẩm cá»§a bạn được giao tá»›i tay người tiêu dùng?
7. Hàng hóa, sản phẩm cá»§a bạn được bày biện như thế nào?
8. Việc thanh toán được thá»±c hiện ra sao?
9. Sản phẩm cá»§a bạn được bảo quản như thế nào?
10. Sản phẩm cá»§a bạn được Ä‘ón nhận như thế nào?
11. Người tiêu dùng sá»­ dụng sản phẩm cá»§a bạn vá»›i mục Ä‘ích gì? (Đôi khi, mục Ä‘ích sá»­ dụng sản phẩm cá»§a người tiêu dùng không trùng hợp vá»›i mong đợi cá»§a nhà sản xuất).
12. Người tiêu dùng cần sá»± há»— trợ nào khi sá»­ dụng sản phẩm?
13. Việc sản phẩm bị trả hay đổi lại diá»…n ra như thế nào?
14. Việc bảo hành hay sá»­a chữa sản phẩm có lá»—i diá»…n ra như thế nào?
15. Điều gì sẽ xảy ra nếu như sản phẩm Ä‘ã được sá»­ dụng và không còn có ích nữa?

Leave a Reply