Má»™t cuá»™c Ä‘iá»u tra gần Ä‘ây cá»§a hãng Gallup vá» tính trung thá»±c và đạo đức kinh doanh Ä‘ã xếp hạng những nhân viên bán hàng ôtô và bảo hiểm đứng cuối bảng danh sách. Còn hãng thống kê Bill Brooks ước tính rằng hÆ¡n 85% khách hàng có cái nhìn tiêu cá»±c vá» tất cả đội ngÅ© nhân viên bán hàng. Tuy nhiên, má»i việc không đến ná»—i quá tệ như váºy: bạn có thể chứng minh Ä‘ó là sai lầm cá»§a phần Ä‘ông má»i ngưá»i. Trên thá»±c tế, bán hàng là má»™t “siêu” kỹ năng không dá»… dàng thành thục. Và bạn sẽ cần đến những “siêu” quy luáºt để biến hoạt động bán hàng trở thành má»™t trong những nhiệm vụ đơn giản và thành công nhất:
Quy luáºt 1. Giữ cho miệng cá»§a bạn Ä‘óng kín trong khi Ä‘ôi tai mở to. Äiá»u này là rất quan trá»ng trong má»™t vài phút đầu tiên cá»§a bất cứ giao dịch bán hàng nào. Bạn cần nhá»› rằng:
1. Äừng nói vá» bản thân.
2. Äừng nói vá» các sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn.
3. Và hÆ¡n tất cả, đừng rao giảng bán hàng thái quá!
Hiển nhiên, bạn muốn giá»›i thiệu vá» bản thân. Bạn muốn cho khách hàng tiá»m năng biết tên mình và mục Ä‘ích cá»§a cuá»™c giao tiếp bán hàng (trá»±c tiếp hay qua Ä‘iện thoại), nhưng những Ä‘iá»u Ä‘ó Ä‘á»u không thích hợp. Rốt cuá»™c, tại Ä‘iểm này, bạn có thể nói vá» cái gì vá»›i khách hàng? Trước tiên, hãy lắng nghe há», lắng nghe những nhu cầu và mong muốn cá»§a há». Rồi trên cÆ¡ sở Ä‘ó bạn má»›i bắt đầu cuá»™c há»™i thoại sao cho thích hợp nhất vá»›i những mong muốn Ä‘ó.
Quy luáºt 2. Bán hàng vá»›i những câu há»i, không phải các câu trả lá»i. Bạn hãy nhá»› kỹ Ä‘iá»u này: “Không ai quan tâm tá»›i việc bạn tuyệt vá»i như thế nào, nếu bạn chưa cho há» thấy rằng há» là những ngưá»i tuyệt vá»i”.
Hãy quên Ä‘i việc “bán” sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn mà thay vào Ä‘ó đặt trá»ng tâm vào việc tìm hiểu lý do tại sao khách hàng muốn mua hàng. Äể làm được này, bạn cần hòa đồng thá»±c sá»± vá»›i các khách hàng, bạn cần đặt ra các câu há»i (nhiá»u và tháºt nhiá»u), nhưng không nên có bất cứ ẩn ý hay động cÆ¡ nào.
Thá» hình dung bạn thuê má»™t quầy hàng bán đĩa CD trong lá»… há»™i âm nhạc thưá»ng niên ở địa phương. Sẽ không mất quá nhiá»u thá»i gian để bạn nháºn ra rằng công việc cá»§a bạn không phải là bán những chiếc đĩa CD mà là đặt tai nghe vào bất cứ ai ghé qua cá»a hàng để há» thưởng thức âm nhạc miá»…n phí! Bạn cÅ©ng sẽ nhanh chóng thấy rằng bất cứ khi nào má»i ngưá»i nháºn ra rằng bạn Ä‘ang cố gắng “bán” đĩa CD, ngay láºp tức há» sẽ có phản ứng và tìm má»i cách để tránh xa cá»a hàng cá»§a bạn.
Vì váºy, bạn hãy biến công việc bán hàng cá»§a mình thành việc giá»›i thiệu âm nhạc cho bất cứ ai có mong muốn. Má»™t khi Ä‘ã nghe, há» có thể thích hay không thích. Nhưng chắc chắn, bạn sẽ kiếm được nhiá»u tiá»n hÆ¡n các cá»a hàng bán đĩa CD khác trong há»™i chợ.
Trong hoạt động bán hàng, có má»™t Ä‘iá»u bạn nên biết vá» bản chất tá»± nhiên cá»§a con ngưá»i là tâm lý “kháng cá»± bán hàng”. Có nghÄ©a hành động bán hàng luôn tạo ra má»™t sá»± kháng cá»± nhất định! Và Ä‘iá»u này dẫn chúng ta tá»›i quy luáºt tiếp theo.
Quy luáºt 3. Hãy tá» ra tò mò và hiếu kỳ vá» những khách hàng tiá»m năng. Bạn hãy há»i xem há» Ä‘ang sá» dụng những sản phẩm/dịch vụ nào. Những gì há» Ä‘ang sá» dụng có quá đắt Ä‘á», hay không đủ độ tin cáºy? Nhiệm vụ cá»§a bạn là tìm hiểu xem các khách hàng thá»±c sá»± mong muốn gì. Hãy đưa ra những câu há»i sẽ cung cấp cho bạn nhiá»u thông tin vá» những nhu cầu và mong muốn cá»§a khách hàng.
Khi bạn biết rõ những nhu cầu cá»§a các khách hàng, tiếp theo bạn đừng thuyết phục há» mua hàng, như thế há» sẽ tin tưởng và coi bạn như má»™t nhà tư vấn có giá trị và muốn giao dịch mua sắm nhiá»u hÆ¡n trong tương lai.
Quy luáºt 4. Nói chuyện vá»›i khách hàng như thể bạn nói chuyện vá»›i gia Ä‘ình hay bạn bè cá»§a bạn. Trong các giao tiếp vá»›i khách hàng, bạn không nên nói vá»›i giá»ng “kiểu mẫu bán hàng”. Äó là những lá»i thuyết phục sáo rá»—ng và mang tính khẩu hiệu. Má»™t lối phát âm khách sáo, giá»ng Ä‘iệu phóng đại và những lá»i giá»›i thiệu ráºp khuôn sẽ không được chấp nháºn trong môi trưá»ng bán hàng chuyên nghiệp ngày nay. Thay vào Ä‘ó, hãy nói chuyện má»™t cách bình thưá»ng như thể xung quanh bạn là bạn bè và ngưá»i thân.
Quy luáºt 5. Chú ý tá»›i tâm trạng cá»§a khách hàng. Liệu khách hàng Ä‘ang có Ä‘iá»u gì bá»±c bá»™i? Há» Ä‘ang xúc động hay bối rối? Nếu Ä‘úng như váºy, bạn hãy há»i: “Có lẽ chúng ta nên gặp gỡ vào má»™t dịp khác chăng?”. Phần lá»›n các nhân viên bán hàng thưá»ng quá quan tâm tá»›i những Ä‘iá»u mình định nói, đến ná»—i há» quên mất rằng ngưá»i đối thoại vá»›i há» là má»™t ngưá»i bình thưá»ng vá»›i những tâm tư riêng .
Quy luáºt 6. Nếu khách hàng đặt câu há»i, hãy trả lá»i ngắn gá»n và sau Ä‘ó tiếp tục câu chuyện Ä‘ang bá» dở. Hãy nhá»› rằng: những câu há»i Ä‘ó không phải là vá» bạn, mà để há» xác định xem bạn có Ä‘úng là ngưá»i há» cần hay không.
Quy luáºt 7. Chỉ sau khi bạn xác định má»™t cách chính xác những nhu cầu cá»§a các khách hàng, bạn má»›i bắt đầu đỠcáºp đến những gì bạn cung cấp. Phải biết rõ vá» ngưá»i bạn Ä‘ang nói chuyện, sau Ä‘ó má»›i xác định xem mình phải nói gì vá»›i há».
Quy luáºt 8: Äừng biến cuá»™c nói chuyện thành má»™t seminar giá»›i thiệu vá» sản phẩm/dịch vụ. Bạn đừng quá lan man vá» những gì mà các khách hàng không đỠcáºp tá»›i cÅ©ng như không muốn lắng nghe. Thay vào Ä‘ó, chỉ nói những Ä‘iá»u mà bạn cảm thấy sẽ hữu ích vá»›i khách hàng trong hoàn cảnh cụ thể cá»§a há». Và nếu có thể, hãy giá»›i thiệu những lợi ích theo Ä‘úng ngôn từ cá»§a khách hàng, chứ không phải cá»§a bạn.
Quy luáºt 9. Trở thành cầu nối giữa khách hàng và sản phẩm/dịch vụ. Sau khi thá»±c hiện tất cả 8 quy luáºt trên, bạn Ä‘ã biết được nhu cầu và Ä‘òi há»i cá»§a khách hàng đối vá»›i loại hình sản phẩm/dịch vụ cá»§a bạn. Cá»™ng vá»›i việc xây dá»±ng má»™t tình cảm tin cáºy, giúp đỡ Ä‘ôi bên, tức là bạn Ä‘ã thành công trong việc bắc cầu nối giữa nhu cầu cá»§a khách hàng vá»›i sản phẩm/dịch vụ mà bạn cung cấp.
Quy luáºt 10. Bạn không phải là má»™t nhân viên bán hàng. Äừng kết thúc bằng má»™t lá»i đỠnghị bán hàng thông thưá»ng để tránh nhắc nhở các khách hàng tiá»m năng rằng há» Ä‘ang giao dịch vá»›i má»™t “nhân viên bán hàng”. Bạn không phải là má»™t nhân viên bán hàng, mà là má»™t ngưá»i bạn Ä‘ang cung cấp và giá»›i thiệu má»™t sản phẩm/dịch vụ cụ thể nào Ä‘ó. Và nếu bạn làm cho các khách hàng cảm nháºn được Ä‘iá»u này, tức là bạn Ä‘ã trở thành má»™t nhân viên bán hàng xuất sắc.
Cho dù trên cương vị má»™t chá»§ doanh nghiệp hay má»™t nhân viên bán hàng, chắc hẳn bạn Ä‘á»u mong muốn doanh số bán hàng cá»§a công ty có những bước tiến nhảy vá»t, nhưng để làm được Ä‘iá»u này Ä‘òi há»i ở bạn kỹ năng gây dá»±ng thiện cảm cÅ©ng như nắm vững nghệ thuáºt bán hàng. Hãy tìm ra những thiếu sót trong hoạt động bán hàng cá»§a mình từ 10 “siêu” quy luáºt trên để sá»a đổi, cùng vá»›i thá»i gian, chắc chắn bạn sẽ trở thành má»™t nhân viên bán hàng siêu đẳng.