14 nguyên tắc thành công (Phần 13): Biết ưu tiên làm những việc quan trọng

Năm 1970, trong cuốn sách The Unheavenly City (Thành phố không bình yên), Tiến sÄ© Edward Banfield, chuyên gia xã há»™i học của trường đại học Harvard Ä‘ã Ä‘Æ°a ra nghiên cứu sâu sắc nhất về sá»± thành công. Mục Ä‘ích của Banfield là tìm ra nguyên nhân tại sao nhiều người lại bị phụ thuá»™c về kinh tế trong cuá»™c sống.

Thoạt đầu, ông vẫn nghÄ© rằng câu trả lời cho vấn đề này nằm ở các yếu tố nhÆ° hoàn cảnh gia Ä‘ình, trình Ä‘á»™ học vấn, trí thông minh, các mối quan hệ quan trọng hoặc các yếu tố cụ thể khác. NhÆ°ng cuối cùng ông Ä‘ã phát hiện ra lý do chính làm nên thành công của má»™t người là má»™t thái Ä‘á»™ của người Ä‘ó.

 

Banfield gọi thái Ä‘á»™ này là "Nhận thức chiến lược." Theo ông, những người thành công nhất và có khả năng cải thiện tình trạng tài chính của mình nhất là những người quyết định dá»±a trên các suy tính cho tÆ°Æ¡ng lai. Ông phát hiện ra rằng má»™t người càng suy nghÄ© nhiều cho tÆ°Æ¡ng lai càng có khả năng đạt được nhiều thành công trong sá»± nghiệp.

Ví dụ, má»™t trong những nguyên nhân khiến ông bác sÄ© gia Ä‘ình của bạn trở thành má»™t trong những người được kính trọng nhất nÆ°á»›c Mỹ là vì ông ta Ä‘ã học tập và làm việc vất vả trong suốt nhiều năm liền để có được giấy phép hành nghề. Sau khi học đại học, trải qua quá trình thá»±c tập, huấn luyện, phải đến hÆ¡n 30 tuổi các bác sÄ© má»›i có thể có thu nhập ổn định. NhÆ°ng từ lúc Ä‘ó trở Ä‘i, họ trở thành những người được tôn trọng và thành công nhất trong sá»± nghiệp tại Mỹ. Vì họ có tÆ° tưởng chiến lược.

Chìa khoá thành công trong việc đặt Æ°u tiên là có tầm nhìn chiến lược. Bạn có thể Ä‘ánh giá mức Ä‘á»™ quan trọng của má»™t việc nào Ä‘ó ở thời Ä‘iểm hiện tại bằng cách xem xét mức Ä‘á»™ ảnh hưởng của nó vá»›i bạn trong tÆ°Æ¡ng lai.

Nếu bạn trở về nhà sau giờ làm và Ä‘ùa nghịch vá»›i lÅ© trẻ hay dành thời gian cho vợ/chồng bạn thay vì xem TV hoặc đọc báo thì bạn Ä‘ang có má»™t tầm nhìn chiến lược. Vì Bạn biết dành thời gian chăm sóc sức khoẻ và hạnh phúc cho vợ/chồng, con cái bạn là cách sá»­ dụng thời gian khôn ngoan.

Nếu bạn tham dá»± má»™t khoá học thêm buổi tối để rèn luyện các kỹ năng, để được sếp Ä‘ánh giá cao hÆ¡n thì nghÄ©a là bạn Ä‘ã có tầm nhìn chiến lược. Rèn luyện má»™t kỹ năng thá»±c tế và hữu ích có thể ảnh hưởng lâu dài đến sá»± nghiệp của bạn.

Từ quan trọng phải nhá»› khi bạn đặt Æ°u tiên là hi sinh. Khi đặt Æ°u tiên, bạn phải hi sinh những thú vui hiện tại để có được hạnh phúc trong tÆ°Æ¡ng lai. NghÄ©a là bạn phải bỏ những thú vui trÆ°á»›c mắt để sau này bạn sẽ có hạnh phúc lá»›n lao và lâu dài hÆ¡n.

Các nhà kinh tế học cho rằng thiếu khả năng hạn chế chi tiêu, nghÄ©a là khả năng kiềm chế bản năng chi tiêu nhiều hÆ¡n những gì kiếm được và sở thích muốn làm những việc thú vị, và nhàn hạ là nguyên nhân chính dẫn đến thất bại trong đời sống riêng tÆ° và tài chính của má»—i người. Còn nghiêm khắc vá»›i mình, bất chấp khó khăn để làm những việc quan trọng và Ä‘úng đắn chính là con đường dẫn đến sá»± kính trọng, giá trị và sá»± hài lòng vá»›i bản thân.

NhÆ° vậy là đặt Æ°u tiên bắt đầu bằng việc xác định xem Ä‘iều gì quan trọng nhất trong cuá»™c sống của bạn, sau Ä‘ó sắp xếp để luôn tận dụng thời gian làm những việc hÆ°á»›ng tá»›i mục tiêu của mình.

Nếu có những Æ°u tiên dài hạn thì bạn sẽ rất dá»… xác định Æ°u tiên ngắn hạn của mình là gì.

Bạn có thể nói rằng quá trình đặt những Æ°u tiên ngắn hạn bắt đầu bằng má»™t cây bút và má»™t tờ giấy. Má»—i khi bạn thấy mình có quá nhiều việc phải làm và má»™t quỹ thời gian eo hẹp, bạn hãy ngồi xuống, hít sâu và liệt kê những bạn phải hoàn thành. Mặc dù chúng ta không đủ thời gian để làm tất cả mọi thứ, chúng ta luôn đủ thời gian để làm những việc quan trọng và theo Ä‘uổi những công việc Ä‘ó cho tá»›i khi bạn đạt được mục tiêu.

Nhà kinh tế học nổi tiếng người Mỹ Peter Drucker Ä‘ã từng nói, "Hiệu suất công việc nghÄ©a là làm tốt mọi việc nhÆ°ng làm việc hiệu quả nghÄ©a là làm những Ä‘iều Ä‘úng đắn." Và để làm được nhÆ° vậy cần phải suy ngẫm nhiều.

Sau khi Ä‘ã liệt kê những nhiệm vụ cần làm, hãy tá»± hỏi mình: "Nếu tôi phải xa nhà trong vòng má»™t tháng và chỉ có thể hoàn thành má»™t việc trong danh sách thì tôi sẽ làm việc gì?" Hãy suy nghÄ© và Ä‘ánh dấu việc bạn muốn làm. Sau Ä‘ó lại hỏi, "Nếu tôi được làm má»™t việc trÆ°á»›c khi phải xa nhà má»™t tháng, tôi sẽ làm Ä‘iều gì?" Rồi bạn Ä‘ánh dấu việc thứ hai trong bản danh sách.

Hãy thá»±c hành nhÆ° vậy 5 hoặc 6 lần cho tá»›i khi bạn Ä‘ã xác định được danh sách những việc Æ°u tiên. Sau Ä‘ó hãy Ä‘ánh số theo thứ tá»± mức Ä‘á»™ quan trọng. Vá»›i danh sách này, bạn Ä‘ã sẵn sàng để đạt đến mục tiêu của mình.

Má»™t phÆ°Æ¡ng pháp khá thông dụng nữa để đặt Æ°u tiên sau khi xác định danh sách những mục tiêu chính của bạn. Đó là phÆ°Æ¡ng pháp Ä‘ánh chữ A, B, C, D, E. Bạn hãy viết những chữ cái này ở lề trái trÆ°á»›c má»—i việc trong danh sách. Chữ A nghÄ©a là rất quan trọng, cần phải làm, nếu không hậu quả sẽ nghiêm trọng.

Chữ B nghÄ©a là những việc quan trọng, nên làm nhÆ°ng không quan trọng bằng những việc Ä‘ánh chữ A, và hậu quả không Ä‘áng kể nếu không hoàn thành.

Chữ C nghÄ©a là những việc làm được thì tốt nhÆ°ng không quan trọng nhÆ° việc A và B và nếu không hoàn thành thì cÅ©ng không có hậu quả gì nghiêm trọng.

Chữ D nghÄ©a là những việc sẽ giao cho người khác làm thay thế mình.

Chữ E là những việc sẽ bỏ qua khi có cÆ¡ há»™i. Khi bạn sá»­ dụng phÆ°Æ¡ng pháp A B C D E, bạn sẽ rất dá»… xác định việc gì là quan trọng, việc gì không quan trọng. Điều này giúp bạn tập trung thời gian và sức lá»±c vào những việc cần làm trong danh sách của bạn.

Má»™t khi bạn Ä‘ã xác định được má»™t hay hai việc bạn phải Æ°u tiên thá»±c hiện, hãy tập trung toàn bá»™ tâm trí để hoàn thành những việc Ä‘ó.

Rất nhiều mệt mỏi con người gặp phải trong cuá»™c sống và công việc là vì những việc không quan trọng. Và Ä‘iều Ä‘áng ngạc nhiên là khi bạn tập trung vào những việc quan trọng thì những mệt mỏi sẽ tan biến. Bạn sẽ cảm thấy tràn đầy sinh lá»±c và nhiệt huyết. Khi bạn làm việc vì những mục tiêu quan trọng bạn sẽ thấy hài lòng và tá»± hào về bản thân mình hÆ¡n. Bạn sẽ có cảm giác làm chủ bản thân, bình tÄ©nh, tá»± tin và đầy năng lá»±c.

DÆ°á»›i Ä‘ây là 6 Ä‘iều bạn có thể áp dụng hàng ngày để đặt Æ°u tiên và giúp bạn làm việc vá»›i khả năng tốt nhất của mình:

1. Hãy dành thời gian xác định mục Ä‘ích của bạn, để chắc chắn rằng những việc bạn Æ°u tiên làm sẽ phù hợp vá»›i những mục tiêu Ä‘ó. Hãy nhá»› rằng có nhiều người cố gắng để đạt được thành công nhÆ°ng khi Ä‘ã đạt được rồi má»›i nhận ra rằng mình Ä‘ã chọn con đường sai lầm.

2. Phát triển tầm nhìn chiến lược và theo Ä‘uổi những việc của hiện tại mà sẽ ảnh hưởng tích cá»±c đến tÆ°Æ¡ng lai của bạn. Hãy cân bằng cuá»™c sống của mình bằng cách đặt Æ°u tiên cho những vấn đề nhÆ° sức khoẻ, các mối quan hệ riêng tÆ° và các mục tiêu tài chính.

3. Hãy ná»— lá»±c để cải thiện các mặt quan trọng trong cuá»™c sống của bạn. Nếu bạn là nhân viên bán hàng, hãy học cách trở thành người bán hàng giỏi. Nếu bạn là cha/mẹ, hay học cách làm cha/mẹ cho tốt. Sức mạnh thuá»™c về những người có kiến thức thá»±c tế.

4. Hãy chắc chắn rằng bạn hoàn thành công việc tốt ngay từ đầu. Bạn càng hạn chế mắc lá»—i thì càng mất ít thời gian để quay lại sá»­a chữa sai lầm.

5. Hãy nhá»› rằng Ä‘iều quan trọng không phải là thời gian bạn tiêu tốn nói chung mà là khoảng thời gian bạn làm những việc bạn Æ°u tiên. Bạn sẽ được đền bù vì những gì đạt được chứ không phải cho thời gian bạn tiêu tốn.

6. Hãy hiểu rằng Ä‘iều quan trọng nhất trong đặt Æ°u tiên là khả năng lá»±a chọn khôn ngoan. Bạn luôn được tá»± do quyết định làm việc này hay việc kia. Bạn có thể chọn làm những việc có nhiều ý nghÄ©a hoặc việc có ít ý nghÄ©a hÆ¡n, nhÆ°ng má»™t khi bạn Ä‘ã chọn, bạn phải chấp nhận hậu quả từ sá»± lá»±a chọn Ä‘ó.

Hãy xác định ngay từ ngày hôm nay những Æ°u tiên trong các lÄ©nh vá»±c cuá»™c sống của bạn. Và hãy Æ°u tiên những việc Ä‘em lại cho bạn sức khoẻ, hạnh phúc và sá»± phát triển trong dài hạn. Thời gian trôi qua rất nhanh và những gì bạn phải hi sinh ngày hôm nay sẽ được đền bù xứng Ä‘áng bằng tÆ°Æ¡ng lai tÆ°Æ¡i sáng của bạn.

Lược dịch từ Principles of Success
(Còn tiếp)