Tạp chí Forbes má»›i Ä‘ây Ä‘ã công bố danh sách những ngưá»i giàu nhất Trung Quốc. Theo Ä‘ó, số lượng ngưá»i Trung Quốc sở hữu tài sản trị giá từ 1 tá»· USD trở lên Ä‘ã tăng từ con số 3 ngưá»i trong năm 2004 lên thành 10 ngưá»i trong năm nay. Váºy Ä‘âu là bí quyết thành công cho những tăng trưởng vượt báºc như váºy?
Äứng đầu danh sách những ngưá»i giàu nhất Trung Quốc là Larry Rong Zhijian, chá»§ tịch kiêm giám đốc Ä‘iá»u hành táºp Ä‘oàn đầu tư và tín nhiệm quốc tế Trung Quốc, vá»›i tổng tài sản lên đến 1,64 tá»· USD, tăng 150 triệu USD so vá»›i năm 2004. Larry là con trai cá»§a cá»±u phó thá»§ tướng Trung Quốc, Rong Yiren.
Táºp Ä‘oàn cá»§a Larry có trụ sở chính tại Hồng Kông chuyên tư vấn đầu tư cho những công ty, táºp Ä‘oàn Ä‘a quốc gia nước ngoài đầu tư vào Trung Quốc. Không chỉ có váºy, Larry còn liên doanh vá»›i những táºp Ä‘oàn này để thá»±c hiện rất nhiá»u dá»± án đầu tư lá»›n.
Äứng thứ hai trong danh sách Zhu Mengyi, má»™t nhà kinh doanh địa ốc lá»›n tại Bắc Kinh. Hiện tài sản ngưá»i giàu thứ hai Trung Quốc này ước khoảng 1,4 tá»· USD. Thành công cá»§a Zhu Mengyi đến từ sá»± phát triển mạnh mẽ cá»§a ngành xây dá»±ng và Ä‘ô thị hoá tại Trung Quốc. Tiếp theo là Ding Lei, thành viên sáng láºp kiêm chá»§ tịch táºp Ä‘oàn thông tin lá»›n nhất Trung Quốc, Netease.com, vá»›i tài sản khoảng 1,27 tá»· USD và Wong Kwong Yu, chá»§ tịch hãng bán lẻ Ä‘iện tá» GoMe Appliances, sở hữu khối tài sản gần 1,05 tá»· USD. Äứng thứ 10 trong danh sách là Chen Tianqio, thành viên sáng láºp kiêm giám đốc Ä‘iá»u hành Shanda Interactive Entertainment, nhà cung cấp game trá»±c tuyến lá»›n nhất Trung Quốc, vá»›i tài sản trị giá 1 tá»· USD.
Sá»± phát triển vượt báºc cá»§a ná»n kinh tế Trung Quốc trong thá»i gian vài năm trở lại Ä‘ây là má»™t yếu tố quan trá»ng giúp gia tăng số lượng các tá»· phú tại quốc gia Ä‘ông dân nhất thế giá»›i này. Theo ước tính cá»§a Forbes thì tổng tài sản cá»§a 100 ngưá»i giàu nhất Trung Quốc hiện Ä‘ã lên đến 41 tá»· USD, cao hÆ¡n nhiá»u so vá»›i con số 29 tá»· USD cá»§a năm 2004. Há» là những con ngưá»i tiêu biểu cho cả ná»n kinh tế Trung Quốc. Trước những thành công vượt báºc như váºy, má»™t số chuyên gia kinh tế thuá»™c tạp chí Nihon Keizai, Nháºt Bản Ä‘ã có cuá»™c nghiên cứu vá» công thức thành công cá»§a tầng lá»›p doanh nhân "đầy sức mạnh" này.
Những cái nhìn má»›i mẻ, mạnh bạo
Khác vá»›i các nhiá»u doanh nhân tại những quốc gia khác, các doanh nhân Trung Quốc ngày nay không chấp nháºn "trói mình" trong má»™t ngành nào Ä‘ó. Há» không ngán ngại thay đổi và biết tạo ra những thành tá»±u kỳ diệu cÅ©ng như gây được ấn tượng mạnh ngay trong các ngành nghá» truyá»n thống. Nhà doanh nhân trẻ Chen Tianqio khi Ä‘ó rá»i bá» má»™t táºp Ä‘oàn lá»›n cá»§a nước ngoài để thành láºp ra Shanda Interactive Entertainment. Anh Ä‘ã gánh lấy trách nhiệm đứng đầu hàng trăm nhân viên cÅ©ng như đối mặt vá»›i những vấn đỠmá»›i liên quan đến chiến lược trong kinh doanh các sản phẩm game trá»±c tuyến còn rất má»›i mẻ. Và kết quả Ä‘ã chứng minh. Giá» Ä‘ây, Chen là má»™t trong 10 ngưá»i giàu nhất Trung Quốc.
Hay Wong Kwong Yu, tá»· phú trong lÄ©nh vá»±c bán lẻ trá»±c tuyến cá»§a Trung Quốc cÅ©ng có cách thức xâm nháºp thị trưá»ng má»™t cách rất sáng tạo. Khác vá»›i thị trưá»ng Bắc Kinh, nÆ¡i mà Wong Ä‘ã có sẵn các đối tác kinh doanh rất mạnh thì Thượng Hải hầu như là má»™t thị trưá»ng hoàn toàn xa lạ vá»›i Wong. Cách thức xâm nháºp thị trưá»ng Thượng Hải cá»§a Wong khá độc Ä‘áo nhưng hiệu quả. Ông chỉ góp vốn bằng cách đưa nhân sá»± cá»§a mình sang công ty Wong má»›i thành láºp có tên GoMe Tech. Vốn thá»±c cá»§a GoMe Tech là tiá»n lương năm đầu tiên trả cho các nhân viên Ä‘ó. Sau má»™t năm, hãng má»›i phải trả lương cho các nhân sá»±. Và vá»›i vốn góp bằng 1 năm tiá»n lương cá»§a mình, các nhân viên cá»§a Wong và chính bản thân ông vẫn được bảo toàn trong số vốn đầu tư đồng thá»i được chia sẻ lợi nhuáºn khi làm ăn có hiệu quả.
Dưá»ng như đối vá»›i các doanh nhân Trung Quốc, mức độ tốt xấu cá»§a má»™t dá»± án đầu tư khó có thể luáºn chứng bằng những con số, nhưng há» "ngá»i" được nó và quyết định tiến hành hay không. "Sinh viên tốt nghiệp đại há»c Havard là giám đốc chứ không phải doanh nhân, bởi há» chỉ phụ trách xá» lý các đỠán Ä‘ã phát sinh. Còn doanh nhân, tất cả Ä‘á»u má»›i mẻ, chưa xác định được gì cÅ©ng như không thể dùng xác suất để mô tả mức độ may rá»§i. Những gì mà ngưá»i ta chưa biết thì doanh nhân bằng trá»±c giác cá»§a mình để phán Ä‘oán, quyết định", Wong Kwong Yu cho biết.
Cẩn trá»ng và hiệu quả trong quản lý
Các doanh nhân Trung Quốc thưá»ng suy tính và lá»±a chá»n cho mình những phương thức tổ chức quản lý rất hiệu quả. Há» thưá»ng chú trá»ng vào việc quản lý theo định hướng má»™t cách có tổ chức, quan tâm đến các nhà quản lý, vai trò và trách nhiệm cá»§a nhà quản lý và đặc biệt là yếu tố tài chính.
Ở Trung Quốc, chắc hẳn ai cÅ©ng biết đến công ty cá»§a 4 anh em nhà há» Vệ chỉ tốt nghiệp phổ thông trung há»c nhưng Ä‘ã huy động được 8 triệu USD để thành láºp má»™t công ty sản xuất mì ăn liá»n. Há» phân chia trách nhiệm Ä‘iá»u hành công ty cho bốn anh em như sau: anh cả là Chá»§ tịch công ty và chịu trách nhiệm Ä‘iá»u hành chung, ngưá»i thứ hai chịu trách nhiệm vá» quan hệ kinh doanh, ngưá»i thứ ba là phó chá»§ tịch chịu trách nhiệm tài chính, ngưá»i em út làm marketing. Nhá» sá»± phân công rõ ràng này, anh em há» Vệ Ä‘ã thành công trong công việc quản lý Ä‘iá»u hànhcông ty Ting Hsin. Hiện Ting Hsin là công ty lá»›n nhất trong ngành công nghiệp mì ăn liá»n cá»§a Trung Quốc, qua mặt cả táºp Ä‘oàn Nestle.
Còn tại Táºp Ä‘oàn đầu tư và tín nhiệm quốc tế Trung Quốc, các quyết định kinh doanh cá»§a Larry Rong Zhijian, ngưá»i giàu nhất Trung Quốc hiện nay, thưá»ng được đưa ra ngoài phòng há»p. Những ngưá»i quản lý luôn được Larry Rong coi trá»ng nhưng nhiá»u trưá»ng hợp, ngưá»i này không phải là ngưá»i lãnh đạo kinh doanh. Ngưá»i lãnh đạo kinh doanh được thuê vá» phải là ngưá»i có tuổi, tuổi Ä‘á»i lẫn kinh nghiệm quản lý: giá»i cả vá» quản lý chi tiết và tầm nhìn chiến lược và có tiếng nói quyết định. "Hệ thống Ä‘iá»u hành 2 tầng này cá»§a Larry Rong cho phép má»™t trưởng phòng báo cáo thẳng lên chá»§ tịch mà không cần Ä‘i từng bước qua hệ thống Ä‘iá»u hành", giáo sư kinh tế Yang Tecce thuá»™c trưá»ng đại há»c Bắc Kinh nháºn định.
Còn vá» phần mình, những tá»· phú như Larry Rong Zhijian, Zhu Mengyi, Ding Lei sẽ luôn là ngưá»i trá»±c tiếp quản lý các nguồn tài chính cá»§a công ty. Äồng thá»i, há» thưá»ng ít dá»±a vào các tổ chức bên ngoài như ngân hàng trong các công việc quản lý tài chính kế toán.
Giàu có nhưng không hoang phí
Khá nhiá»u tá»· phú giàu có cá»§a Trung Quốc vẫn Ä‘ang sống dưới vá» bá»c nghèo khổ. Thông thưá»ng, những doanh nhân này giàu có là nhá» sá»± tiết kiệm, dành tiá»n để mua cổ phiếu tại những thị trưá»ng chứng khoán nước ngoài. Ngưá»i ta rất ít khi thấy há» bán cổ phiếu ra và khi giá cổ phiếu tăng mạnh sẽ khiến đồng vốn cá»§a hỠđược bổ sung rất lá»›n. Äa số há» Ä‘á»u Ä‘ã nếm mùi gian khổ ở thá»i kỳ kinh tế bao cấp trì trệ cá»§a Trung Quốc trong tháºp niên 80.
Theo số liệu thống kê cá»§a công ty nghiên cứu Spectrem Group, chi nhánh tại Trung Quốc thì ở Trung Quốc có khoảng hÆ¡n 1000 doanh nhân có số tài sản trên 1 triệu USD sau thuế. Trái ngược vá»›i má»™t số nhà triệu phú tại các quốc gia khác tiêu pha hoang phí trong khi vẫn nợ nần chồng chất thì Ä‘a phần các triệu phú Trung Quốc là "ky bo", há» luôn giữ kín số tài sản cá»§a mình. Các nhà tâm lý giải thích hiện tượng trên: "Há» chấp nháºn cuá»™c sống cÆ¡ hàn, sợ có tá»™i khi cảm thấy mình xa hoa trên cái nghèo khổ còn đầy rẫy ngoài xã há»™i hoặc Ä‘ó chỉ là thói quen tiết kiệm từ nhá». Thay đổi thói quen Ä‘ã ăn sâu vào máu là Ä‘iá»u không thể", giáo sư tâm lý Zhun Yangmin cá»§a trưá»ng đại há»c Quảng Äông khẳng định.
Tin vá» cái chết cá»§a doanh nhân Jenchun Lam ở Quảng Äông nhanh chóng lan ra cả nước. Số tài sản cá»§a ông lên tá»›i 10 triệu USD. Con số này cÅ©ng chưa phải là quá lá»›n tại Trung Quốc ngày nay song ngưá»i ta đồn đại vì chuyện khác. Lúc còn sống, không má»™t ai nghÄ© ông lại có nhiá»u tiá»n như váºy. Dây thắt lưng cá»§a ông chỉ là má»™t loại dây da Ä‘ã cÅ© kỹ, Jenchun thưá»ng mua thức ăn ở má»™t cá»a hàng lương thá»±c thuá»™c hạng bình dân và từ chối lắp Ä‘iện thoại tại nhà vá»›i lý do quá tốn kém. Hay trưá»ng hợp bà Emma Chun cÅ©ng chẳng kém. Bà thuá»™c nhóm nhân viên đầu tiên cá»§a má»™t trong những công ty tài chính tư nhân lá»›n nhất Trung Quốc hiện nay, công ty Deluxe Finance. Phần lá»›n tài sản cá»§a bà nằm trong số cổ phiếu cá»§a công ty. Chưa bao giá» ngưá»i ta thấy Chun cho ngưá»i phục vụ quá 1 USD. Khi còn sống bà chỉ tặng tiá»n nhá» giá»t cho nhà thá» và các há»™i từ thiện.
Quả tháºt, tuy là những ông chá»§ táºp Ä‘oàn, công ty hay nhà kinh doanh giàu có nhưng các doanh nhân Trung Quốc vẫn rất tiết kiệm. Phần lá»›n Ä‘ó chính là tính cách cá»§a há», có thể do xuất thân từ nghèo khó hay do hoàn cảnh mồ côi nên Ä‘ã tạo cho há» sá»± "tằn tiện". Nhiá»u ngưá»i nhìn há» vá»›i con mắt khâm phục nhưng cÅ©ng có nhiá»u ngưá»i lại "cưá»i khẩy" vào há» cho rằng há» có vấn đỠkhi mà có tiá»n mà không tiêu. Nhưng dù sao Ä‘i nữa, há» Ä‘ã tạo ra má»™t "bá»™ mặt" má»›i cho ná»n kinh tế Trung Quốc, má»™t quốc gia mà trong con mắt má»i ngưá»i Ä‘ã trở thành má»™t hiện tượng kinh tế cá»§a thế ká»· 21.
Khả năng suy tính và phán Ä‘oán
Ông trùm bất động sản Zhu Mengyi, ngưá»i giàu thứ hai tại Trung Quốc ngày nay, Ä‘ã nổi lên nhá» có khả năng suy tính và phán Ä‘oán. Khi má»™t số nhà đầu cÆ¡ bất động sản Ä‘ang chá» giá khách sạn Pierr trên đưá»ng số 5 cá»§a Bắc Kinh hạ xuống để mua thì Zhu Ä‘ã bất ngá» bá» tiá»n ra mua khách sạn này. Má»i ngưá»i Ä‘á»u cho rằng Zhu bá» tiá»n ra quá sá»›m mà không ngỠđược rằng sau khi mua lại khách sạn, ông Ä‘ã tân trang lại và tìm cách kéo những ngưá»i nổi tiếng đến ăn nghỉ tại Ä‘ây vá»›i giá Æ°u Ä‘ãi và biến nó thành Ä‘iểm đến cá»§a giá»›i thượng lưu Bắc Kinh. Năm năm sau, ông bán khách sạn này vá»›i giá cao cấp 17 lần giá mua.
Cuối tháºp niên 90, khi Hồng Kông được trao trả vá» cho Trung Quốc, Zhu nháºn thấy Ä‘ây là má»™t khu vá»±c nhá» bé nhưng giá bất động sản sẽ nhảy vá»t bởi nhiá»u nhà đầu tư đại lục sẽ tìm đến Hồng Kông như má»™t địa Ä‘iểm kinh doanh má»›i. Zhu biết rất rõ Ä‘iá»u này vì váºy ông Ä‘ã chuyển hướng sang đầu tư vào lÄ©nh vá»±c nhà đất Hồng Kông. Phương pháp đầu tư bất động sản cá»§a Zhu là coi việc kinh doanh nhà đất như kinh doanh trong ngành các công nghiệp hay nói cách khác là công nghiệp hoá nhà đất. Äầu tiá»n ông sẽ khai sáng và Ä‘i đầu trong công việc bán nhà xây sẵn. Tiếp theo sẽ Ä‘i đầu trong việc sá» dụng phương pháp phát tá» rÆ¡i và quảng cáo để thúc đẩy việc kinh doanh cá»§a mình. Chỉ cần khách hàng trả trước 10% tiá»n mặt thì láºp tức có thể thuê, mua hay xây dá»±ng lại ngôi nhà theo hình thức trả góp.
Mặc dù hÆ¡i mạo hiểm nhưng vá»›i những suy Ä‘oán chính xác cá»§a mình, từ má»™t nhà đầu tư nhá» lẻ, Zhu Ä‘ã trở thành má»™t trong những ông trùm bất động sản thành công nhất thế giá»›i bên cạnh những Donald Trump hay Mark Hahes,….
Coi trá»ng ná»™i lá»±c và những giá trị truyá»n thống
Theo má»™t cuá»™c thăm dò tại Trung Quốc thì có đến 57% giá»›i doanh nhân nói rằng há» muốn làm ăn vá»›i những đối tác ở đại lục hÆ¡n là doanh nhân nước ngoài. con số này ở Bắc kinh và Thượng Hải là 69%. Dưá»ng như Ä‘ây là vấn đỠvăn hoá kinh doanh. Những ông chá»§ giàu có tại Trung Quốc cho rằng những ngưá»i nước ngoài không hiểu gì vá» cách thức kinh doanh cÅ©ng như văn hoá ở Ä‘ây.
Việc thuê lao động là ngưá»i Trung Quốc cÅ©ng váºy, 84% ông chá»§ kinh doanh tại Trung Quốc ưa thích tuyển dụng lao động ná»™i địa hÆ¡n là ngưá»i nước ngoài. Chỉ có má»™t Ä‘iá»u đến từ thế giá»›i phương Tây mà các doanh nhân Trung Quốc thừa nháºn Ä‘ó là ngoại ngữ và sá»± hợp tác làm ăn. Khoảng 60% số doanh nhân được há»i ở đủ má»i lứa tuổi Ä‘á»u cho rằng tiếng Anh hoàn hảo là má»™t trong những nhân tố bảo đảm cho kinh doanh thành công, đồng thá»i việc hợp tác kinh doanh vá»›i thế giá»›i được 92% số doanh nhân Trung Quốc á»§ng há»™.
Bên cạnh nguồn ná»™i lá»±c, các doanh nhân Trung Quốc rất coi trá»ng những giá trị truyá»n thống. Theo há», Ä‘iá»u cốt yếu nhất cá»§a má»™t doanh nhân và cá»§a thành công trong kinh doanh chính là lao động cần cù. Nhưng có đến hÆ¡n 80% số ngưá»i được há»i cho rằng, Ä‘iá»u quan trá»ng nhất cá»§a đối tác kinh doanh là sá»± trung thá»±c, sau Ä‘ó đến các đức tính khác như biết tính toán, cần mẫn, sáng tạo, ká»· luáºt.
Giải trí ngoài công sở
Cuá»™c công kinh doanh tháºt mệt má»i, nhiá»u doanh nhân Trung Quốc Ä‘ã nhìn nháºn như váºy. Gần má»™t ná»a các doanh nhân Trung Quốc cho rằng má»—i ngày trôi qua đối vá»›i há» tại công ty hay táºp Ä‘oàn là má»™t ngày tranh đấu. Tá»· lệ này cao hÆ¡n hẳn so vá»›i nhiá»u nước châu Á khác. Tuy nhiên, má»™t trong những nhân tố giúp các doanh nhân Trung Quốc không ngừng vươn tá»›i thành công là há» luôn biết duy trì sá»± cân bằng giữa cuá»™c sống và công việc.
Có tá»›i 1/3 số doanh nhân được phá»ng vấn cho rằng Ä‘á»c báo và tạp chí là má»™t thú vui giải trí chá»§ yếu, 29% thích xem truyá»n hình, má»™t phương tiện ngày càng trở nên phổ biến. Số ngưá»i chá»n Ä‘á»c sách là 35%. Doanh nhân Trung Quốc dưá»ng như thích những cuá»™c dạo chÆ¡i trên Internet hoặc Ä‘i xem phim. Nhưng hầu hết má»i lứa tuổi Ä‘á»u thích Ä‘á»c sách hÆ¡n là đến những trang web bởi há» cảm thấy vi tính sẽ khiến há» mệt má»i hÆ¡n, không có cảm giác thoát khá»i cuá»™c sống công việc hàng ngày.
Từ lâu nay, ngưá»i Trung Quốc thưá»ng nói má»™t cách thẳng thắn: "Má»™t xã há»™i muốn tồn tại, hay chí ít vẫn còn gá»i là xã há»™i thì nhất định phải có doanh nhân. Chỉ có doanh nhân má»›i có chấn hưng được đất nước, bởi vì doanh nhân là ngưá»i Ä‘em lại sá»± sáng tạo, năng động khiến tri thức chuyển hoá thành sức sản xuất". Những quan niệm như váºy Ä‘ã ăn sâu vào tâm thức cá»§a nhiá»u thế hệ doanh nhân Trung Quốc. Há» ná»— lá»±c phấn đấu bởi vá»›i há» thành công không chỉ cho riêng mình mà còn cho cả đất nước Trung Quốc rá»™ng lá»›n. Chính vì những lý do Ä‘ó mà có lẽ trong tương lai chắc sẽ xuất hiện ngày má»™t nhiá»u các thế hệ doanh nhân Trung Quốc thành công hÆ¡n nữa!