Không phải lúc nào cÅ©ng có thể xác định rõ ràng Ä‘iểm mạnh và Ä‘iểm yếu cá»§a má»™t công ty.
Má»™t số ngưá»i có thể nói: “Công ty chúng tôi khen thưởng cho thành tích hoạt động tốt”, trong khi những nhân viên khác cá»§a công ty Ä‘ó có thể sẽ nói Ä‘iá»u ngược lại.
Äể tránh những nháºn thức khác nhau này, bạn cần sá» dụng má»™t phương pháp liên quan đến nhiá»u ngưá»i có hiểu biết và đại diện cho những bá»™ pháºn khác nhau trong tổ chức. Nháºn xét tổng hợp cá»§a há» sẽ chính xác hÆ¡n là cá»§a má»™t vài cá nhân nhìn nháºn vấn đỠtheo quan Ä‘iểm riêng cá»§a há».
Như James Surowiecki Ä‘ã đỠcáºp trong cuốn sách The Wisdom of Crowds: “Nếu bạn táºp hợp má»™t nhóm gồm nhiá»u ngưá»i vá»›i nhiá»u thành phần Ä‘a dạng rồi yêu cầu hỠđưa ra các quyết định ảnh hưởng đến quyá»n lợi chung, chắc chắn những quyết định cá»§a nhóm sẽ sáng suốt hÆ¡n là quyết định cá»§a từng cá nhân đơn lẻ, dù cá nhân Ä‘ó có thông minh và có kiến thức đến mức nào Ä‘i nữa”. Sau Ä‘ây là phương pháp tổ chức tư duy táºp thể vá»›i chín bước thiết thá»±c:
Bước 1. Chá»n má»™t cá nhân để việc phân tích dá»… dàng. Ngưá»i này nên được má»i ngưá»i tin tưởng và nể trá»ng, đồng thá»i phải được nhìn nháºn là ngưá»i khách quan và không nghiêng vá» bất kỳ phe phái nào trong công ty.
Bước 2. Xây dá»±ng nhóm SWOT gồm các cá nhân có kiến thức thuá»™c nhiá»u lÄ©nh vá»±c bá»™ pháºn khác nhau trong công ty. Giống như bước 1, các thành viên trong nhóm nên được đồng nghiệp tin tưởng và nể trá»ng, đồng thá»i là những ngưá»i khách quan và trung thá»±c.
Bước 3. Tư duy vá» các Ä‘iểm mạnh cá»§a công ty hay phòng ban. Hãy thu tháºp ý kiến cá»§a má»i ngưá»i. Hãy xem xét năng lá»±c cốt lõi, Ä‘iá»u kiện tài chính, cách thức quản lý và văn hóa tổ chức Ä‘ã nêu trên. Ngoài ra, hãy chú ý đến vai trò lãnh đạo và khả năng ra quyết định, sá»± đổi má»›i, tốc độ, năng suất, chất lượng, dịch vụ, hiệu suất và các quy trình công nghệ ứng dụng.
Bước 4. Ghi lại tất cả các đỠxuất trên má»™t sÆ¡ đồ. Tránh ghi chép trùng lắp. Hãy làm rõ rằng má»™t số vấn đỠcó thể xuất hiện ở nhiá»u mục. Ví dụ, Ä‘iểm mạnh cá»§a má»™t công ty nằm ở dịch vụ khách hàng, nhưng Ä‘iểm yếu cÅ©ng có thể xuất phát từ dịch vụ này. Mục tiêu cá»§a bạn là nắm bắt được càng nhiá»u ý tưởng trên các sÆ¡ đồ càng tốt. Việc Ä‘ánh giá sẽ diá»…n ra sau Ä‘ó.
Bước 5. Hợp nhất các ý tưởng. Äặt tất cả các trang sÆ¡ đồ lên bảng. Dù bạn Ä‘ã ná»— lá»±c để tránh ghi chép trùng lắp, thì sá»± chồng chéo vẫn có thể xảy ra ở má»™t mức độ nào Ä‘ó. Hãy hợp nhất các Ä‘iểm trùng lắp bằng cách há»i nhóm xem những mục nào có thể kết hợp dưới cùng má»™t tiêu Ä‘á». Hãy chống lại sá»± cám dá»— hợp nhất quá mức bằng cách đưa nhiá»u ý tưởng vào cùng má»™t chá»§ Ä‘á». Nhưng lưu ý Ä‘iá»u này thưá»ng dẫn đến sá»± thiếu táºp trung.
Bước 6. Làm rõ các ý tưởng. Hãy rà soát từng mục trên danh sách Ä‘ã được hợp nhất và làm rõ bất kỳ mục nào mà những ngưá»i tham gia còn thắc mắc. Lặp lại ý nghÄ©a cá»§a từng mục trước khi thảo luáºn. Hãy kiên trì xác định các Ä‘iểm mạnh. Cố gắng kiá»m chế không đưa ra bất kỳ giải pháp nào tại thá»i Ä‘iểm này.
Bước 7. Xác định ba Ä‘iểm mạnh quan trá»ng nhất. Chỉ cần kiểm tra sá»± nhất trí, bạn có thể dá»… dàng nháºn diện ba Ä‘iểm mạnh quan trá»ng nhất này. Nếu khó xác định Ä‘iểm quan trá»ng thì bạn hãy cho những ngưá»i tham gia vài phút để chá»n ra những vấn đỠưu tiên hàng đầu cá»§a há» và biểu quyết chúng. Hãy cho phép từng thành viên trong nhóm đưa ra ba đến năm lá phiếu biểu quyết (ba nếu danh sách vấn đỠgồm mưá»i mục trở xuống, và năm nếu danh sách dài hÆ¡n). Nếu có sá»± ràng buá»™c hoặc lần biểu quyết đầu tiên vẫn chưa Ä‘i đến kết luáºn, hãy thảo luáºn vá» những mục được nhiá»u ngưá»i Ä‘ánh giá cao từ lần biểu quyết đầu tiên, sau Ä‘ó hãy biểu quyết lại.
Bước 8. Tóm tắt các Ä‘iểm mạnh cá»§a công ty. Má»™t khi ba Ä‘iểm mạnh quan trá»ng nhất Ä‘ã được xác định và thống nhất, hãy tóm tắt chúng vào má»™t trang sÆ¡ đồ riêng biệt.
Bước 9. Lặp lại từ bước 2 đến bước 6 vá» các Ä‘iểm yếu. CÅ©ng giống như các Ä‘iểm mạnh, những lÄ©nh vá»±c có Ä‘iểm yếu cá»§a công ty hoặc phòng ban liên quan đến năng lá»±c cốt lõi, tài chính, sá»± quản lý và văn hóa, khả năng lãnh đạo, khả năng ra quyết định, tốc độ, sá»± đổi má»›i, năng suất, chất lượng, dịch vụ, hiệu suất và công nghệ.
(Lưu ý: Bạn có thể dùng phương pháp này để lấy ý kiến táºp thể vá» các mối Ä‘e dá»a và cÆ¡ há»™i như Ä‘ã được trình bày ở chương trước khi phân tích các yếu tố bên ngoài. Tuy nhiên, có thể bạn cÅ©ng cần mở rá»™ng nhóm SWOT để bao gồm cả những ngưá»i từ bên ngoài công ty, chẳng hạn như nhà cung ứng biết rõ lÄ©nh vá»±c bạn Ä‘ang kinh doanh, những ngưá»i mà bạn thưá»ng xuyên làm việc, nhà tư vấn giàu kinh nghiệm trong ngành, v.v.)
Sau khi hoàn tất quy trình chín bước này, nhóm SWOT nên tổng hợp các phát hiện cá»§a nhóm thành má»™t báo cáo chính thức để trình cho các cấp lãnh đạo, các nhà hoạch định chiến lược và các bên quan tâm khác. Và nếu bạn cÅ©ng Ä‘ã làm Ä‘iá»u tương tá»± cho việc phân tích các yếu tố bên ngoài, công ty bạn xem như Ä‘ã sẵn sàng trong việc tạo láºp chiến lược.
Tóm tắt
Năng lá»±c cốt lõi là ná»n tảng cho bất kỳ chiến lược má»›i hoặc chiến lược được Ä‘iá»u chỉnh nào.
Năng lá»±c cá»§a má»™t công ty, tổ chức chỉ có ý nghÄ©a khi được so sánh vá»›i năng lá»±c cá»§a đối thá»§ cạnh tranh.
Hãy Ä‘ánh giá thế mạnh tài chính cá»§a tổ chức bạn trước khi nghÄ© vá» chiến lược. Má»™t chiến lược má»›i có thể tốn kém, đặc biệt là nếu nó liên quan đến việc mua tài sản hay mua lại công ty khác.
Năng lá»±c quản lý và văn hóa tổ chức cần thiết cho việc thay đổi chiến lược thành công.
Hãy xác định xem liệu tổ chức có sẵn sàng thay đổi bằng cách xác định những đặc Ä‘iểm sau: cấp quản lý được nể trá»ng và làm việc hiệu quả; nhân viên cảm thấy có động lá»±c cá nhân để thay đổi; tổ chức không khắt khe vá» cấp báºc; nhân viên quen làm việc vá»›i tinh thần hợp tác; có má»™t môi trưá»ng văn hóa chịu trách nhiệm vá» kết quả; và thành quả tốt được khen thưởng xứng Ä‘áng.
Äừng phụ thuá»™c vào má»™t vài cá nhân khi phân tích các yếu tố bên trong. Thay vào Ä‘ó, hãy tổ chức má»™t nhóm nhá» bao gồm những ngưá»i có hiểu biết đại diện cho các bá»™ pháºn khác nhau trong tổ chức. Sá» dụng quy trình chín bước được trình bày trong chương này để xác định những Ä‘iểm yếu và Ä‘iểm mạnh cá»§a tổ chức.