Anh đang ném tiền của tôi

Trong kinh doanh, khi gặp được đối tác chuyên nghiệp hÆ¡n mình, Ä‘ó là cÆ¡ há»™i để doanh nghiệp phát triển nếu nhà quản lý biết lắng nghe và chịu học hỏi. Câu chuyện dÆ°á»›i Ä‘ây là má»™t ví dụ.

Chủ nhiệm má»™t hợp tác xã (HTX) sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ mây-tre-lá kể: rục rịch chuyện Việt Nam sắp vào WTO, Ä‘Æ¡n vị anh cÅ©ng may mắn được má»™t tập Ä‘oàn bán lẻ hàng đầu thế giá»›i, có trụ sở chính tại Mỹ, để mắt.

Chuyện hoàn toàn không ngẫu nhiên. HTX do anh làm chủ nhiệm ra đời từ cuối thập niên 1970, chuyên làm hàng thủ công mây-tre-lá cho các Ä‘Æ¡n vị kinh doanh xuất nhập khẩu.

Thời ấy, nhất nhất cái gì cÅ©ng theo kế hoạch, đầu ra thì Ä‘ã có người khác lo. Yêu cầu chất lượng, mẫu mã, số lượng, thời gian giao hàng… tÆ°Æ¡ng đối dá»… dàng, do bạn hàng tiêu thụ là các nÆ°á»›c trong khối xã há»™i chủ nghÄ©a anh em. Giá cả và các Ä‘iều kiện cÆ¡ bản khác của hợp đồng do Chính phủ nÆ°á»›c ta và nÆ°á»›c bạn quy định theo nghị định thÆ° ký qua từng thời kỳ.

Thời ấy, phong trào hình thành các HTX thủ công mỹ nghệ nở rá»™ đến tận cấp xã, Ä‘em lại khá nhiều công ăn việc làm cho người lao Ä‘á»™ng không có trình Ä‘á»™ chuyên môn. Khi Việt Nam chủ trÆ°Æ¡ng bỏ dần bao cấp, do kém nhạy bén, năng Ä‘á»™ng, đại Ä‘a số HTX thủ công mỹ nghệ “chết” hàng loạt. HTX của anh là má»™t trong số ít Ä‘Æ¡n vị còn “sống sót”, trụ vững, ngày càng vÆ°Æ¡n lên, phát triển và Ä‘ã xuất khẩu sản phẩm sang nhiều thị trường khó tính.

Năm 2005, HTX của anh là má»™t trong hai Ä‘Æ¡n vị kinh tế ngoài quốc doanh của tỉnh được phong danh hiệu Anh hùng lao Ä‘á»™ng thời kỳ đổi má»›i. Cho nên khi nhận được tín hiệu tập Ä‘oàn bán lẻ nọ tỏ ý tìm hiểu, đặt quan hệ làm ăn, anh nhÆ° mở cờ trong bụng. Má»™t thời vận má»›i Ä‘ang mở ra trÆ°á»›c mắt.

Để xúc tiến việc đặt quan hệ làm ăn, mua sản phẩm của HTX, tập Ä‘oàn bán lẻ này Ä‘ã cá»­ má»™t nhóm chuyên viên đến cÆ¡ sở sản xuất của HTX để khảo sát năng lá»±c cung ứng hàng hóa. Ngoài Ä‘Æ¡n số khổng lồ đặt cho má»—i đợt giao hàng mà phía HTX phải làm việc muốn ngợp thở má»›i Ä‘áp ứng được, ban chủ nhiệm HTX và xã viên Ä‘ã rất ngạc nhiên vá»›i phong cách và tÆ° duy làm việc của các chuyên viên đại diện tập Ä‘oàn Mỹ nọ. Họ không chỉ bàn bạc, xem xét, Ä‘àm phán, thÆ°Æ¡ng thảo về số lượng, chất lượng, mà còn trá»±c tiếp tiếp xúc, quan sát, ghi chép tỉ mỉ nguyên liệu, kho hàng, nhà làm việc của HTX, phÆ°Æ¡ng tiện, thao tác làm việc, bữa ăn của công nhân…

Tại má»™t khâu sản xuất, sau khi quan sát rất kỹ từng Ä‘á»™ng tác của người thợ, vị chuyên viên đến gặp anh chủ nhiệm để góp ý. Anh ta phàn nàn về những Ä‘á»™ng tác thừa, bất hợp lý của người thợ. Chủ nhiệm HTX phân bua, Ä‘ó là chuyện ná»™i bá»™ của HTX và hứa sẽ thu xếp sau.

Vị chuyên viên có vẻ nhÆ° hiểu được thái Ä‘á»™ Ä‘ó của anh chủ nhiệm, bèn tranh luận má»™t cách hết sức thẳng thắn. Anh ta nói: “Xin ông chủ nhiệm đừng nghÄ© anh ta (người thợ) làm ông mất tiền. Chính anh ta Ä‘ang làm mất tiền của tập Ä‘oàn chúng tôi đấy, vì chúng tôi Ä‘ang mua hàng của HTX. Giá thành HTX Ä‘Æ°a ra chào bán cho chúng tôi dứt khoát Ä‘ã bao gồm số tiền lÆ°Æ¡ng trả má»™t cách lãng phí cho những Ä‘á»™ng tác thừa của người thợ trong khâu này. Nếu ông chủ nhiệm không lập tức cải tiến, và nếu chúng tôi vẫn tiếp tục mua hàng của HTX, rõ ràng là anh ta (người thợ) Ä‘ã ném tiền của chúng tôi qua cá»­a sổ! Vì vậy, ngay bây giờ, thay cho Ä‘Æ¡n giá mặt hàng mà HTX vừa Ä‘Æ°a ra, tôi đề xuất các ông trừ từng này cent cho má»—i sản phẩm”.

Nghe vị chuyên viên nọ “đấu tranh” bằng thứ lý lẽ lần đầu tiên được nghe, anh chủ nhiệm HTX rất ngạc nhiên. NghÄ© lại, anh thấy vị chuyên viên Ä‘ó có lý. Đúng là trong kinh doanh, họ chuyên nghiệp và tiếp cận thị trường sâu sát hÆ¡n các doanh nghiệp chúng ta rất nhiều. Vì thế nếu muốn làm ăn được vá»›i những “đại gia” cỡ Ä‘ó, không thể không thay đổi cách nghÄ©, cách làm lâu nay…