Nhân viên ngân hàng ‘tróc nã’ con nợ

Liên tục gọi Ä‘iện thoại, tá»›i tận nhà để hối thúc hoặc dọa kiện ra tòa…là những chiêu thức được nhân viên ngân hàng áp dụng triệt để vá»›i “con nợ” những ngày này.

Trong nghiệp vụ ngân hàng, nợ xấu là các khoản vay quá hạn và được chia thành 5 loại cÆ¡ bản là: các khoản vay quá hạn dÆ°á»›i 10 ngày; quá hạn 10-90 ngày; 90-120 ngày; 120-360 ngày và trên 1 năm. Theo nhân viên thuá»™c bá»™ phận thu hồi nợ của má»™t ngân hàng cổ phần có trụ sở trên đường Trần HÆ°ng Đạo, quận 1, TP HCM, việc xác định nợ xấu đến mức nào còn phụ thuá»™c vào tài sản đảm bảo hoặc các thứ mà khách hàng Ä‘em ra để thế chấp. Ngoài ra còn má»™t số tiêu chí khác mà ngân hàng quy định. “Tình hình khó khăn chung hiện nay, chuyện doanh nghiệp dây dÆ°a rất phổ biến”, ông nói.

Cán bá»™ này tâm sá»±, trường hợp buá»™c phải xá»­ lý nợ là cá»±c chẳng đã. Vá»›i con nợ thuá»™c nhóm 1-2 thì ngân hàng chỉ gá»­i văn bản nhắc nhở hoặc cho nhân viên gọi Ä‘iện thoại đến yêu cầu thanh toán. “Ngân hàng có nhiều loại vay khác nhau, trong đó vay tín chấp là loại khó thu hồi nợ nhất, bởi không có tài sản bảo đảm chẳng khác nào nắm đầu không tóc”, ông than thở.

Cán bá»™ tín dụng má»™t ngân hàng khác thì cho hay, vì lỡ vÆ°á»›ng vào má»™t hợp đồng cho vay quá hạn (nợ xấu thuá»™c nhóm 4), giờ ông bị Ä‘iều xuống làm nhân viên thu hồi nợ. “Hằng ngày, tôi phải đến công ty của họ ngồi đợi, thấy tiền về, hàng về là ngay lập tức túm lấy”, ông cho biết.

Không phải con nợ nào cũng chịu xuất hiện tại cơ quan. Một cán bộ thu hồi nợ của ngân hàng cổ phần quy mô nhỏ kể, vì lãnh đạo của doanh nghiệp vay vốn tránh mặt không chịu lên cơ quan, ông buộc lòng phải đến tận nhà ngồi “ăn vạ”, đến chừng nào có được tiền hoặc tờ cam kết cụ thể trả nợ của khách hàng mới thôi.

Nhiều trường hợp, không thể gặp mặt được lãnh đạo doanh nghiệp, má»™t số ngân hàng đã cho niêm phong kho hàng và cá»­ người xuống canh giữ 24/24h. Số khác không có tài sản đảm bảo, nhiều nhà băng buá»™c phải tìm đến công ty chuyên đòi nợ thuê nhờ đòi giúp. “Trường hợp khởi kiện là lá»±a chọn cuối cùng của ngân hàng khi không thu hồi được nợ”, má»™t cán bá»™ ngân hàng cho biết.

Tổng giám đốc một ngân hàng cổ phần cho biết tỷ lệ nợ xấu của nhà băng ông khá cao, trên 8%. Ông cho rằng, tài sản đảm bảo là nhà xưởng, hàng hóa, doanh nghiệp tiếp tục sản xuất mới có nguồn thu. Nếu ngân hàng xử lý tài sản đó thì họ cũng không có nguồn thu nào để trả và dẫn đến việc gián đoạn sản xuất, khi đó doanh nghiệp chỉ có phá sản.

Tuy nhiên, hiện nay tá»· lệ nợ xấu Ä‘ang tăng nhanh vì số nợ đến hạn ngày má»™t nhiều. “Nếu chúng tôi không làm quyết liệt nhÆ° niêm phong kho hàng, thanh lý tài sản… để thu hồi nợ, không những đầu ra tín dụng bị nghẽn mà bản thân ngân hàng cÅ©ng chết vì số nợ ấy đã ăn mòn vào vốn của nhà băng”, ông bá»™c bạch.

Ông này cho biết thêm, hiện nay nhiều bá»™ phận tại nhà băng ông đã thuyên chuyển bá»›t nhân sá»± sang bá»™ phận thu hồi nợ để đẩy nhanh tiến Ä‘á»™ xá»­ lý nợ xấu. “Giải quyết nợ xấu là Æ°u tiên của ngân hàng trong năm nay”, ông nói.

Ông Tay Han Chong, Tổng giám đốc Ngân hàng Me Kong (MDB) cho rằng, nợ xấu ngân hàng hiện rất cao nên các nhà băng phải ra sức xá»­ lý. Bản thân MDB hiện nay chủ yếu cho vay ở lÄ©nh vá»±c doanh nghiệp và nông nghiệp (nông dân) nên nợ xấu cÅ©ng tập trung phần lá»›n trong phân khúc này. “Năm nay, chúng tôi sẽ tập trung cÆ¡ cấu lại nguồn vốn cho vay má»™t cách hợp lý và hiệu quả hÆ¡n để có thể giảm thiều tối Ä‘a rủi ro nợ xấu. Hiện tại nợ xấu tại nhà băng khoảng 3%”, ông nói.

Theo Phó giáo sÆ°, Tiến sÄ© Trần Hoàng Ngân, Thành viên Há»™i đồng tÆ° vấn chính sách tài chính Quốc gia, các doanh nghiệp Việt Nam còn quá nhiều khó khăn và má»™t số Ä‘Æ¡n vị phải dừng hoạt Ä‘á»™ng, phá sản Æ°á»›c đến cuối năm 2012 là khoảng 51.800 doanh nghiệp. Nhiều Ä‘Æ¡n vị Ä‘ang rÆ¡i vào tình trạng mất khả năng trả nợ. Vì thế, nguy cÆ¡ nợ xấu sẽ còn gia tăng trong thời gian tá»›i. “Năm 2013, tình hình kinh tế trong nÆ°á»›c vẫn khó khăn, nhất là những tháng đầu năm, vì phải Æ°u tiên giải quyết các Ä‘iểm nghẽn (hàng tồn kho, nợ xấu…).

Việc Ngân hàng Nhà nÆ°á»›c đề xuất Chính phủ lập Công ty mua bán tài sản (VAMC) để xá»­ lý nợ xấu cÅ©ng được ông Ngân cho là cần thiết, tránh tình trạng các ngân hàng phải tá»± mày mò xá»­ lý nợ xấu. “Tuy nhiên, công ty này muốn hoạt Ä‘á»™ng hiệu quả cần phải có má»™t hành lang pháp lý có tính chuyên biệt, má»›i có thể nhanh chóng xá»­ lý được đống nợ xấu hiện nay”, ông Ngân nói.

Nợ xấu đến tháng 10/2012 là 8,82%, khoảng hơn 200.000 tỷ đồng. Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, các nhà băng đến nay trích lập được khoảng 90.000 tỷ dự phòng rủi ro.

Lệ Chi