Bạn bè cùng kinh doanh

Thông thường bạn bè chÆ¡i vá»›i nhau không mấy người mặn mà cùng chung kinh doanh. Thế nhÆ°ng vá»›i những người khởi sá»± doanh nghiệp, đặc biệt những người trẻ thì vẫn có nhiều người bạn cùng chung kinh doanh. Có thể là thiếu vốn, có thể là thiếu người nhÆ°ng cÅ©ng có khi là cần bạn bè để thêm phần quyết tâm.

Mọi chuyện sẽ trở nên thuận lợi nếu bạn bè, hay họ hàng làm rõ các vấn đề trÆ°á»›c khi tiến hành kinh doanh.

Trong liên doanh giữa những người bạn trong cuá»™c sống thường ngày, có thể có những vấn đề tiềm ẩn mà nếu không được đề cập tá»›i rõ ràng thì sẽ dẫn tá»›i việc đổ vỡ hoặc là tình bạn hay công việc, thậm chí có khi cả hai.

Vấn đề đầu tiên vẫn là tiền bạc

Nếu nhÆ° mối quan hệ được dá»±a trên cÆ¡ sở cùng hùn hạp trị giá tài sản, thì việc hợp tác kinh doanh nhÆ° các cổ Ä‘ông là có lý. Trị giá tài sản ràng buá»™c mọi người và ràng buá»™c các cổ Ä‘ông trong loại hình kinh doanh, khi loại hình Ä‘ó tồn tại nhờ vào giá trị tài sản của những người chủ.

 

Tuy nhiên, có thể dá»± kiến được rằng giá trị tài sản và mối quan hệ bạn bè sẽ được thá»­ thách trong các tình huống kinh doanh. Sá»± hiểu lầm về vấn đề tiền bạc luôn là vấn đề đầu tiên. Tiền là sá»± tồn tại của kinh doanh và phải quay vòng giống nhÆ° máu trong cÆ¡ thể. Các cổ Ä‘ông phải xác định rõ ràng và phân loại tiền mà họ Ä‘Æ°a vào kinh doanh. Thêm nữa, các cổ Ä‘ông phải xác định các quy tắc họ sẽ được hưởng tiền từ kinh doanh. Việc này phải được quy định bằng văn bản, rõ ràng minh bạch đối vá»›i tất cả các cổ Ä‘ông.

Đừng nên bị sa vào cái bẫy của việc vì tình bạn mà né tránh thảo luận về vấn đề tiền nong. Chúng ta vẫn hay nghe những lời phàn nàn Ä‘áng tiếc nhÆ° vậy, Ä‘ó là câu nói của những người bạn Ä‘ã từng hùn hạp kinh doanh. Vì thế, Ä‘iều quan trọng là phải quy định rõ ràng việc các cổ Ä‘ông hùn tiền và rút tiền khỏi kinh doanh nhÆ° thế nào. Tiền mà các cổ Ä‘ông Ä‘Æ°a vào kinh doanh chia làm 2 loại. Loại thứ nhất là đầu tÆ°. Đây là tiền để làm vốn kinh doanh. Loại thứ hai là khoản cho vay. Khi kinh doanh cần nhiều tiền hÆ¡n mức vốn thì cần vay thêm. Bên cạnh những nguồn tiền chính thức nhÆ° vay ngân hàng, có thể vay thêm từ chính những người chủ. CÅ©ng giống nhÆ° khoản tiền vay ngân hàng, khoản vay ngoài này cÅ©ng phải được trả Ä‘úng kì hạn và trả lãi.

Theo phÆ°Æ¡ng pháp lãi suất được định ra, có thể có ý kiến là mức lãi suất này thấp hÆ¡n mức trả ngân hàng và không có những chi phí phát sinh Ä‘iều tra về tÆ° cách người vay đối vá»›i chủ sở hữu. Không cần chi phí cho khoản này cÅ©ng nhÆ° khoản tiền dá»± phòng đối vá»›i nợ trây lỳ. Phí thu tiền và hành chính cÅ©ng được giảm thiểu. Tuy vậy, tất cả những công việc trên đều phải được viết ra bằng văn bản.

Tiền bạc phân minh, thời gian sòng phẳng

Tiền có thể hoàn lại cho chủ theo 3 cách. Cách thứ nhất là qua các khoản phí trả cho thời gian và tài năng của người chủ Ä‘óng góp vào việc Ä‘iều hành công ty. Giống nhÆ° những người làm việc khác trong công ty, người chủ Ä‘óng góp nhiều thời gian và năng lá»±c sẽ phải được trả xứng Ä‘áng theo giá thị trường. Số tiền mà những người chủ nhận được cÅ©ng khác nhau. CÆ¡ bản thì ai làm việc nhiều hÆ¡n sẽ được trả nhiều hÆ¡n. Nếu tiền mặt của công ty không đủ để trả thì phải có sổ ghi lại. Đây chính là khoản tiền trả cho công việc chuyên môn.

Cách thứ hai là trả lại các khoản tiền mà những người chủ cho công ty vay. Tiền phải trả lại đủ cả vốn lẫn lãi. Những thoả thuận tiền vay này phải được làm rõ kể từ ngày bắt đầu cho vay, vá»›i thời hạn và tỉ suất. NhÆ° vậy, số tiền mà má»—i cổ Ä‘ông nhận khác nhau. Ai cho vay nhiều hÆ¡n thì người Ä‘ó được trả nhiều hÆ¡n. Đó chính là khoản tiền mà các cổ Ä‘ông cho công ty vay.

Cách thứ ba là qua cổ tức. Sau khi thanh toán tất cả các chi phí, công ty sẽ có lãi và cổ tức sẽ được chia. Khoản này chỉ hạn chế trong việc chia cổ tức khi không có các khoản cho vay ngoài từ các cổ Ä‘ông. Tỉ suất số tiền má»—i cổ Ä‘ông được nhận sẽ phải dá»±a trên số tiền họ góp vốn. Đây gọi là khoản lợi nhuận của các cổ Ä‘ông.

Má»™t lÄ©nh vá»±c tiềm ẩn khác dá»… gây xung Ä‘á»™t là vấn đề thời gian được các cổ Ä‘ông Ä‘óng góp vào kinh doanh. Thường thì vẫn cho rằng các cổ Ä‘ông làm việc ngang bằng nhau về thời gian. Nó chỉ trở thành vấn đề nếu các cổ Ä‘ông không làm rõ những công việc chuyên môn mà họ thá»±c hiện. Phải nhắc lại công việc chuyên môn được các cổ Ä‘ông thá»±c hiện phải được trả xứng Ä‘áng so vá»›i mức giá trên thị trường, cÅ©ng nhÆ° trả cho các nhân viên bình thường khác làm việc trong công ty. Vấn đề thời gian và tiền bạc có liên quan vá»›i nhau. Nếu vấn đề này được làm rõ ngay từ đầu thì có thể bàn bạc được. Nếu má»™t cổ Ä‘ông không giành thời gian để Ä‘iều hành công việc có nghÄ©a là người này không dùng thời gian nhÆ° má»™t chuyên viên chủ chốt. Cổ Ä‘ông này được gọi là " cổ Ä‘ông ngủ". Họ góp tiền vốn và các khoản tiền cho vay. Khi tính toán tiền giữa các cổ Ä‘ông thì những khoản này cÅ©ng phải được tính đến.

Những nguồn tiền do các cổ Ä‘ông cho vay

Có những nguồn lá»±c không phải là tiền bạc cÅ©ng nhÆ° thời gian ví nhÆ° tài sản đối vá»›i kinh doanh. Những tài sản này có thể vô hình hoặc hữu hình. Tài sản hữu hình là những thứ nhÆ° bàn ghế, đồ đạc, vi tính,… Những tài sản này được các cổ Ä‘ông cho công ty mượn. Thay vì mua sắm thì các cổ Ä‘ông để cho công ty sá»­ dụng các tài sản này.

Các tài sản vô hình nhÆ° là các mối quan hệ kinh doanh của cổ Ä‘ông, mạng lÆ°á»›i và các tiện ích khác mà công ty có thể được hưởng. Các tài sản hữu hình có thể được thoả thuận qua hợp đồng cho thuê hàng tháng dá»±a trên cÆ¡ sở tính vào tiền vốn đầu tÆ°. Ví nhÆ° trả tiền thuê mÆ°á»›n, hay là trả theo dạng cổ tức lãi đầu tÆ°. Trong trường hợp thứ hai, đối vá»›i tài sản vô hình, có thể trả theo dạng hoa hồng hay là theo phí công việc.

Mọi chuyện sẽ trở nên thuận lợi nếu bạn bè, hay họ hàng làm rõ các vấn đề trÆ°á»›c khi tiến hành kinh doanh. Hãy suy nghÄ© xem các mối quan hệ tốt đẹp sẽ được duy trì má»™t khi lường trÆ°á»›c được mọi vấn đề ngay từ ban đầu.