Những kì nghỉ thưởng tốt nhất và tệ nhất

Có lúc nó là má»™t kì nghỉ thá»±c sá»±,  nhÆ°ng có lúc nó giống nhÆ° địa ngục vậy.

Không phải lúc nào bạn cÅ©ng cảm thấy vui hÆ¡n khi cho Ä‘i bằng khi nhận lại – hãy hỏi ai Ä‘ó Ä‘ang mong chờ kì nghỉ thưởng của họ. “Đây là mùa để bạn trông chờ và hy vọng má»™t viá»…n cảnh tÆ°Æ¡i đẹp mà bạn có thể tưởng tượng ra, suốt thời gian những chủ doanh nghiệp và giám đốc thường làm hết sức mình, hay không làm gì cả, để cho nhân viên thấy rằng họ được Ä‘ón nhận ở công ty nhÆ° thế nào.

Có vẻ nhÆ° Ä‘ó không phải là má»™t quá trình khó khăn, Ä‘úng không? Nếu nhân viên của bạn làm tốt công việc của họ trong năm nay, Ä‘ây là cÆ¡ há»™i để bạn nói lời cám Æ¡n và thưởng thêm cho họ cái gì Ä‘ó kèm theo thẻ trả tiền lÆ°Æ¡ng tháng 12 của họ. Kết thúc bàn luận ở Ä‘ây.

 

Và Ä‘ó là chá»— mà rất nhiều doanh nghiệp làm sai. Kate Zabriskie, người sáng lập công ty “Huấn luyện doanh nghiệp”, má»™t công ty huấn luyện những kÄ© năng làm việc trong doanh nghiệp – kÄ© năng thưởng cho những nhân viên làm việc tốt, nói “Vì việc trao thưởng bằng má»™t kì nghỉ là việc bạn phải trao rất cẩn thận và cần phải suy nghÄ© kÄ©.”

Zabriskie nói: “Thưởng bằng kì nghỉ là rất phức tạp, thưởng sai sẽ mang má»™t ý nghÄ©a khác hoàn toàn.”

Thá»±c vậy, những câu chuyện vui vẻ và tệ hại về những kì nghỉ thưởng Ä‘ã chứng minh Ä‘iều cô nói. Má»™t trong những ví dụ Ä‘iển hình, Valerie Bent, 37 tuổi, nói rằng phần thưởng tồi tệ là tất cả những Ä‘á»™ng lá»±c cô cần để bắt đầu doanh nghiệp riêng của mình, công ty Las Vegas-based Big Feet Pajama. Hai năm trÆ°á»›c Ä‘ây, khi cô Ä‘ang làm việc tại má»™t công ty quan hệ đầu tÆ° khu vá»±c Los Angeles, cô thích những phần thưởng cuối năm tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng vá»›i 30 đến 40 % lÆ°Æ¡ng hàng năm của má»™t nhân viên, dá»±a trên lợi nhuận của công ty. Bent nói: “ Vì thế, chúng ta cần làm việc chăm chỉ và làm việc hết mình. Người ta thường làm việc từ 55 đến 60 giờ má»™t tuần, thá»±c ra Ä‘ó là quy tắc tiêu chuẩn.”

Khi gần đến năm 2004 và công ty tổ chức mừng thời kì đạt được lợi nhuận cao nhất, Bent và những nhân viên khác háo hức đợi phần thưởng của họ (Bent mong đợi má»™t Ä‘iều gì Ä‘ó trong năm Ä‘iều này). NhÆ°ng những người bạn khác quyết định sá»­ dụng số tiền thưởng Ä‘ó để mở rá»™ng công ty bằng cách mở má»™t văn phòng ở Los Angeles, và những nhân viên thì không có gì cả. Vâng, không có gì cả.”

Bent rất tức giận-hÆ¡n cả những Ä‘iều chính của vấn đề-và đặc biệt thấy chán những người đồng nghiệp chỉ sống bằng những thẻ thanh toán tiền và họ thá»±c sá»± chỉ cần tiền mà thôi. Cô nghỉ việc má»™t tuần sau Ä‘ó, và thay vì chỉ thÆ° giãn vá»›i kì nghỉ, thì cô quyết định lập công ty riêng của mình. Sau khi có được số lời hàng triệu trong má»™t năm, cô Ä‘ã cho 2 nhân viên của mình Ä‘i nghỉ ở Italy nhÆ° là má»™t phần thưởng cho họ. Hiện nay, cô đồng ý vá»›i Grinch-nhÆ° là những phần thưởng cô Ä‘ã nhận được, “Đó là Ä‘iều tuyệt vời nhất Ä‘ã từng xảy đến vá»›i tôi.”

Đôi khi không có cái gì là tốt  hÆ¡n cả
NhÆ°ng hầu hết mọi người không nhìn lại chế Ä‘á»™ thưởng quá ít của họ. Kristen Lunceford được thuê ở đại hoc Arizona State nhÆ° má»™t cá»™ng tác biên tập cho 2 tạp chí khu vá»±c có ảnh hưởng nhất ở Scottsdale, Arizona. Những ông chủ của tôi là những triệu phú ăn mặc thời trang Gucci, Juicy và Armani. Họ lái BMW, chi hàng ngàn Ä‘ôla cho đứa con trai của họ và thường xuyên có mặt tại những spa và khu nghỉ dưỡng sang trọng nhất.” Lunceford nhá»› lại.

Sau má»™t năm làm việc cho nhà xuất bản, Lunceford háo hức tham gia kì nghỉ thưởng. Vào má»™t ngày đẹp trời gần cuối tháng 12, ông chủ biên tập đặt trÆ°á»›c phòng làm việc của cô—và trao cho Lunceford má»™t thanh kẹo sôcôla cỡ lá»›n.

Lunceford Ä‘ã nghỉ việc sau Ä‘ó và bây giờ Ä‘ang làm việc cho công ty “Sáng kiến giáo dục”, má»™t công ty dịch vụ và sản phẩm cho giáo dục ở Washington, Utah. Lunceford nói: “Công ty má»›i của cô Ä‘ã cho nhân viên má»™t kì nghỉ thoải mái và phóng khoáng nhất và phần thưởng giữa năm, và thưởng tiền, và luôn kèm theo má»™t bản viết tay về công việc mà tôi làm. Nếu nó không tốt hÆ¡n má»™t thanh kẹo sôcôla, tôi không biết cái gì hÆ¡n nữa.”

Zabriskia nói: “Sẽ không ngạc nhiên, nếu bạn là má»™t ông chủ, Ä‘ó là phản ứng mà bạn nên mong đợi. Nếu bạn chuẩn bị thưởng, hãy nghÄ© về toàn bá»™ quá trình,” Zabriskia đề nghị. “Nếu bạn thưởng ngoài nghÄ©a vụ, nhân viên sẽ biết Ä‘iều Ä‘ó. Tôi Ä‘ã từng làm việc ở má»™t nÆ¡i mà cho nhân viên má»™t giỏ cam và đậu phá»™ng má»—i năm vì má»™t trong những công ty nhánh khác là má»™t nông trại trái cây. Má»—i nhân viên sẽ nhận phần thưởng của mình từ xưởng chuyển hàng. Nhân viên không thể ngừng nói về việc công ty trả rẻ nhÆ° thế nào. Được cho cách nhận món quà, sẽ tốt hÆ¡n là không có gì cả.”

Đó không phải nói là bạn cần phải cho những gì bạn không có. Món quà nhỏ có thể thích hợp, hay ít nhất, chúng được hiểu chúng là cái gì. Matt Baron, má»™t nhà xuất bản của công ty PR Inside Edge (www.mattbaron.com), nhá»› lại má»™t phần thưởng mà ông Ä‘ã được nhận khi Ä‘ang làm phóng viên cho má»™t tờ báo ngoại ô vào những năm 90, khi ông được 20 tuổi. Nhà xuất bản tặng cho ông má»™t món quà từ má»™t cá»­a hàng của Kohl trị giá 10 hay 15 Ä‘ôla. Baron, người nhận ra mình Ä‘ang làm việc cá»±c nhọc cho má»™t nền công nghiệp chỉ làm vì tiền mà thôi, thừa nhận rằng: “Khi tôi cảm thấy món quà Ä‘ó thật tuyệt, tôi thá»±c sá»± rất vui.”

Đó là suy nghÄ© được Ä‘ong đếm
Nếu bạn định cho nhân viên của bạn những món quà không đắt tiền, bạn nên sáng suốt và suy nghÄ© về nó. Hai năm trÆ°á»›c, Arnie Aloff, má»™t giám đốc khu vá»±c của Alliance for Affordable Services, má»™t công ty bảo hiểm ở Chicago, Ä‘ang Ä‘iều hành 12 chi nhánh. Vì ông nhận được lợi nhuận từ việc bán hàng của họ, ông muốn cảm Æ¡n họ bằng má»™t kì nghỉ thưởng.

Là má»™t công ty cá nhân Ä‘á»™c lập, ông không có má»™t lượng tiền lá»›n để chi tiêu, vì thế ông tặng họ má»™t thẻ I-PASS, má»™t giấy phép cho phép xe hÆ¡i của họ Ä‘i qua rất nhiều những trạm ở Chicago mà không cần dừng lại. Chúng được mua vá»›i giá 50 Ä‘ôla và được trả lại 40 Ä‘ôla—má»™t món quà rất thá»±c tế cho những nhân viên bảo hiểm thường Ä‘i vòng quanh thành phố.

Zabriskie nói: “Bằng cách suy nghÄ© má»™t chút về phần thưởng, bạn có thể tránh được rất nhiều vấn đề”. Cô đề nghị đừng tặng cho nhân viên những gì cá nhân quá, bất cứ cái gì trái vá»›i chuẩn má»±c của người nhận (nhÆ° tặng rượu cho người không uống rượu), hay bất cứ cái gì có thể gây hiểu lầm (nhÆ° tặng cho má»™t nhân viên nữ má»™t vé máy bay Ä‘Æ¡n để dá»± há»™i thảo ở Hawaii mà bạn, là ông chủ của cô ấy, cÅ©ng sẽ tham dá»± cùng).

Zabriskie cÅ©ng nói rằng tặng quà lại là má»™t việc làm không tốt, và khi nói có vẻ nhÆ° quá rõ ràng hoặc không có khả năng, bất cứ cái gì cÅ©ng có thể xảy ra. Zabriskie lấy má»™t ví dụ từ má»™t người bạn của cô, cách Ä‘ây khá lâu, cô bạn, má»™t người rất dị ứng vá»›i đậu phá»™ng và được tặng lại má»™t cái bánh tá»± làm. Cô hỏi người cho là có đậu phá»™ng trong cái bánh Ä‘ó không, người cho trả lời không, và cô phải mất mấy ngày nghỉ thưởng trong phòng cấp cứu.

Bạn vẫn còn gặp khó khăn trong việc quyết định tặng thưởng cái gì? Hãy nghÄ© về cái mà bạn muốn nhận—và hãy công tâm trong việc này. Bạn có thể thích nhân viên này hÆ¡n nhân viên khác, nhÆ°ng đừng tặng cho nhân viên này 10 Ä‘ôla và nhân viên khác 200 Ä‘ôla, nếu họ cùng làm má»™t công việc giống nhau. Nếu bạn Ä‘ang phân vân cái nào là thích hợp, Zabriskie đề nghị lấy gia Ä‘ình bạn làm thÆ°á»›c Ä‘o: Hãy tá»± hỏi ba mẹ của bạn, người thân, vợ hoặc chồng hay con của bạn có vui hay tá»± hào rằng bạn Ä‘ã tặng thưởng má»™t món quà thật đặc biệt hay không.

Và khỏi cần bàn cãi gì nữa, má»™t món mà bạn đừng bao giờ dùng làm quà tặng thưởng: “Bánh trái cây, dù cho ai Ä‘i nữa”, Leslie Komet Ausburn than vãn, khi nhá»› lại má»™t nhân viên tại má»™t Ä‘ài truyền hình nhỏ ở miền Nam Texas Ä‘ã nhận được nó nhÆ° là quà thưởng. Vào năm 1990, Ausburn từng là má»™t biên tập viên truyền hình và bây giờ là má»™t người Ä‘áng tin cậy tại má»™t công ty truyền thông tại San Antonio, Ä‘ã làm công việc đầu tiên của cô tại Ä‘ó, được 4,75 Ä‘ôla má»™t giờ, và không có thêm quyền lợi hay chÆ°Æ¡ng trình 401(k) nào. Vì thế, má»™t kì nghỉ thưởng rất được mong đợi. Thay vì vậy, Ä‘ó là những thứ không được Æ°a thích trong má»™t thời gian dài mà mọi người ai cÅ©ng phải phàn nàn. Cô than “ chúng chẳng có cái nào là được cả.”

Nếu bạn là má»™t chủ doanh nghiệp và Ä‘ang phân vân nên tặng thưởng cái gì, hãy nhá»› rằng bất cứ cái gì bạn tặng, nhân viên của bạn sẽ nhá»›, có thể là nhá»› mãi mãi. Brenda L. Sullivan, chủ công ty truyền thông BLS, vẫn nói về thời gian khoảng năm 1989, khi bà 26 tuổi, sống ở Tokyo vá»›i chồng sắp cÆ°á»›i của mình và làm biên tập viên trong văn phòng Ä‘iều tra của công ty an ninh Anh do má»™t ngân hàng của Pháp làm chủ. Bà Ä‘ã có má»™t mức lÆ°Æ¡ng rất cao so vá»›i má»™t nhân viên, và gần cuối thời gian làm việc ở Ä‘ây, bà Ä‘ã nhận được thưởng, má»™t thứ mà nhân viên được nhận 2 năm má»™t lần. Đó là vào tháng 6, và Sullivan chuẩn bị nghỉ việc, khi Ä‘ó họ Ä‘ã thưởng cho cô má»™t triệu yên, tÆ°Æ¡ng Ä‘Æ°Æ¡ng vá»›i 7000 Ä‘ôla.

Half sợ rằng Ä‘ó là má»™t sá»± Ä‘ùa giỡn, và tá»± hỏi tại sao mình lại nhận nó, Sullivan cám Æ¡n người quản lí hết lời và sau Ä‘ó hỏi tại sao mình lại được nhận má»™t món tiền thưởng nhiều nhÆ° vậy. Và, bà nói thêm, “tôi là má»™t nhân viên hợp đồng. Tôi sẽ rời xa nÆ¡i này, anh Ä‘ã biết Ä‘iều này khi anh thuê tôi, vì thế anh thật sá»± không cần phải thưởng cho tôi. Tôi sẽ không bao giờ biết được sá»± khác biệt này.”

Anh ta trả lời, “cô Ä‘ã làm việc rất mẫu má»±c. Chúng tôi hy vọng rằng khi cô trở lại Nhật Bản, cô sẽ xem xét để làm việc vá»›i chúng tôi.”
Sullivan và chồng sắp cÆ°á»›i của cô rời Nhật vào tháng sau, và khởi hành tour đầu tiên đến Hong Kong, nÆ¡i mà họ dùng số tiền vào vé máy bay hạng nhất, khách sạn sang trọng, và má»™t tủ quần áo Ä‘i làm cho má»—i người. Thá»±c ra, cô nói “Vui chÆ¡i và mua sắm ở Hong Kong là má»™t Ä‘iều rất thú vị trong cuá»™c đời của tôi.”